Lastige VragenLiesbeth List

Uit het archief van L&G: Lastige vragen met Liesbeth List

null Beeld ANP Kippa
Beeld ANP Kippa

Jarenlang kregen bekende Nederlanders ‘lastige vragen’ voorgeschoteld, afkomstig uit het ‘Dagboek 1966-1971’ van Max Frisch. Twee afleveringen uit het archief geplukt, verschenen in 1995. De eerste: de eerder dit jaar overleden zangeres Liesbeth List.

Beklaagt u vrouwen?

Nee, absoluut niet. Vrouw-zijn is erg leuk. Mannen en vrouwen zijn totaal verschillend. De ziel is hetzelfde, maar het omhulsel is heel anders. Ik kan me niet voorstellen hoe het is om man te zijn.

In de artiestenwereld worden vrouwen niet minder betaald. Discriminatie bestaat er niet. Ik heb me daarom nooit met feminisme hoeven bezighouden. Wij, vrouwelijke artiesten, staan ons mannetje. Dat is fantastisch.

Wel is de artiestenwereld erg hard. Er heerst een moordende concurrentie. Het is ontzettend moeilijk om er tussen te komen en te blijven. Nog veel harder is de wereld van de tv en van de platenmaatschappijen. Als je plaat niet goed verkoopt, laten ze je snel vallen.

Bent u voor uzelf een vriend?

Absoluut. Als ik een blunder maak, vergeef ik het mezelf. En ik werk me niet over de kop. Ik ben me ervan bewust dat succes toeval is.

Maar als het succes uitblijft ga je toch aan jezelf twijfelen. Je leest kritieken in de kranten als: ‘Liestbeth List een regelrechte ramp’. En: ‘List uitgeblust’. Ik kan daar letterlijk ziek van worden. Ik heb toch niets misdaan? vraag je je af en je gaat diep nadenken. Al denkend trek je jezelf weer uit het diepe dal. Je denkt: talent heb je of heb je niet. Dat kun je niet opeens verliezen. En zie wat je allemaal hebt: een lieve man en een prachtig kind. Wat wil je eigenlijk nog meer?

En dan krijg je plotseling weer succes. Je zingt dezelfde teksten op dezelfde muziek, maar voor volle zalen, en de mensen zijn er weer wild van. De kranten hebben het over ‘La List’, ‘de diva’ en ‘Neerlands beste chansonnière’.

Ik geloof in karma: dat je tegenvallers moet meemaken om ervan te leren dat je tevreden moet zijn.

Waar bent u uit de natuurlijke behoefte aan vriendschap al vaker ingelopen? a vleierij? b dezelfde nationaliteit? c het besef dat u zich in dit geval helemaal geen vijandschap kunt veroorloven, bijvoorbeeld omdat u uw carrière daardoor in gevaar zou brengen? d uw eigen charme? e omdat het uw ijdelheid streelt als u iemand die op dat moment aanzien geniet in het openbaar uw vriend kunt noemen (met voornaam)? Of ideologische overeenstemming?

Ik heb aan de Beethovenstraat gewoond. Als ik er onopgemaakt en in spijkerbroek naar de slager ging, dan zagen ze me niet staan en hielpen ze eerst de chique mensen. Maar als ik als Liesbeth List binnenkwam, dan liepen ze over van vriendelijkheid.

Ik ben er nooit ingestonken. Ik heb een goede intuïtie. Ik wil maar weinig vrienden hebben, en als een van hen me een streek levert, dan is de vriendschap voorbij. Dan gaat hij in de ban.

De rubriek 'Lastige Vragen' verscheen in 1995 in Letetr&Geest. Beeld Trouw
De rubriek 'Lastige Vragen' verscheen in 1995 in Letetr&Geest.Beeld Trouw

Hoeveel geld zou u willen bezitten?

Heel veel. Geld maakt gelukkig, in alle opzichten. Je zal maar in het ziekenhuis terechtkomen, of op sterven liggen. Geef mij maar een éénpersoonskamer of een privéverpleegster. Dat is beter dan tussen het gezucht en gekreun van zes andere stervenden te moeten liggen.

De rijke heeft alleen luxeproblemen, en die zijn veel prettiger.

Bent u bang voor de armen? En waarom niet?

In Nederland heb je alleen zwervers en gestoorden op straat lopen. Het zijn onze armen. Ik woon naast een inloopcentrum voor dit soort mensen en ze doen niemand een vlieg kwaad. Het zijn lieve mensen.

Welke hoop hebt u opgegeven?

De hoop op zo’n mooie, elegante Jaguar. Maar ja als je die eenmaal hebt, dan moet je weer de hoop opgeven dat disco’s er niet van alles afslopen en hem niet bekrassen. In de buurt waar ik woon is dat normaal.

Ik heb ook de hoop op een betere wereld opgegeven. De wereld zal nooit verbeteren. Jaar in jaar uit zullen de mensen oorlog blijven voeren, tot hun laatste snik. Ik ben machteloos, maar des te woedender. Daarom zong ik eens: “De aanhouder wint, dat schreeuwt de dictator die droomt van de macht, die hufter die zelf nog te laf is, die maakt een soldaat van een kind, de aanhouder wint”.

Tegenwoordig snap ik er niets meer van: in Rwanda hakten machteloze kinderen en vrouwen hoofden af van even machteloze kinderen en vrouwen.

Bent u ooit een daglang of een uurlang werke­lijk van alle hoop verstoken geweest, ook van de hoop dat er aan alles een eind komt, in elk geval voor u?

O ja, ja, ja. Ik heb het niet zo gemakkelijk gehad in het leven. In mijn vorige huwelijk is het heel erg geweest, en ik heb ook een keer heel erg gehuild toen ik door een auto-ongeluk in het ziekenhuis lag. Ik huilde omdat ik me verschrikkelijk hopeloos voelde. Later zei de dokter dat het mijn redding was geweest: mensen die zich te sterk proberen te houden, gaan er soms eerder aan onderdoor.

Helemaal verstoken van hoop was ik toen ik erachter kwam dat mijn moeder niet was gestorven in het Jappenkamp, zoals me is verteld, maar dat ze zelfmoord had gepleegd. Ze was in het kamp zo verschrikkelijk kapotgemaakt, verkracht en mishandeld, dat ze het leven niet meer aankon. Ze heeft het nog volgehouden tot ik met mijn vader was herenigd, maar toen heeft ze er dus een eind aan gemaakt. Toen ik jaren later de ware toedracht hoorde, was ik woest op haar. Ik voelde me verraden, in de steek gelaten, waardeloos, hopeloos.

Wat kunt u alleen met een dosis humor verdragen?

In mijn familie lachen ze nooit. Het zijn doemdenkers. Ze voelen zich altijd schuldig en ze lijden zwaar onder hun complexen. Deze mensen zijn zelfs met de grootste dosis humor moeilijk te verdragen.

De beste humor is wrang. Iemand die constant zat te klagen, heb ik eens aangeraden zelfmoord te plegen. Leuk hè?

Het gaat om het verrassingseffect: pats boem. Toon Hermans kon nog scoren door ‘poepje’ te zeggen. Daarmee kreeg hij een zaal van tweeduizend man plat. Ze brulden en huilden van de pret. Tegenwoordig is de humor harder geworden. Poep, pies, kak: de lol is eraf.

Liesbeth List (Elly Driessen, 1941-2020) was zangeres.

Lees ook:

Liesbeth List: de levenslustige ambassadrice van het Franse chanson in Nederland

Vrijdagochtend werd bekend dat Liesbeth List in haar woonplaats Soest is overleden, op 78-jarige leeftijd. ‘Heb het leven lief’ was haar lijflied.

Het levenspad van Liesbeth List

Zangeres en vedette Liesbeth List vond het Nederlandstalige chanson uit. Niet zo lang geleden maakte ze bekend dat ze zich terugtrekt uit de openbaarheid omdat ze lijdt aan dementie. Trouw maakte een wandeling door Amsterdam met haar biograaf.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden