Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Trump heeft Rutte gedwongen tot een nieuw idee van Europa

Opinie

Stevo Akkerman

Stevo Akkerman. © Trouw
Column

Er zijn de kleine gebaren, er zijn de grote woorden, en in het samenspel van die twee verandert de wereld. 

Eerst de gebaren. Er kwam een premier uit een Europees land naar het Witte Huis, hij heette Mark Rutte en The New York Times dacht even dat hij uit Denemarken kwam, maar de president wist dat het om Nederland ging en dat dat een koninkrijk was. “Heel elegant”, noemde hij dat, nogal verrassend; zo vaak gebeurde het niet dat Nederland met elegantie in verband werd gebracht.

Lees verder na de advertentie

De Nederlandse pers deed nauwgezet verslag van elke beweging die de president en de premier maakten, wat te maken had met het machtsverschil tussen hun beider landen, maar ook met de reputatie van de president. Deze Trump stond bekend als een ongelikte beer met een gevaarlijke allergie voor buitenlandse staatshoofden, vooral als ze afkomstig waren uit bevriende landen. 

Maar Rutte liet zich niet kennen. In een van de kranten werd beschreven hoe ‘slim’ hij opereerde: “Met zijn linkerhand pakt hij de bovenarm van Trump vast, met gespreide vingers, waardoor hij de arm controleert en tegelijk zichzelf stabiliseert. Het is een perfect gebalanceerde ontmoeting.”

Honing

De premier zette dit offensief voort door de president voor de camera’s tegen te spreken, en wist daarbij de sfeer ontspannen en gezellig te houden. Dit was zijn kracht, hier stond hij in Nederland om bekend; talrijk waren de slachtoffers die hij schouderkloppend naar de afgrond had begeleid. 

Tegenover Trump was zijn positie anders, hij kende zijn plaats, maar toch leek het erop dat Rutte de methode toepaste die de Amerikanen kennen als ‘kill them with honey’. Bij het einde van het onderhoud hoorden journalisten de president tegen medewerkers roepen: “I like this guy.”

Dat was nog eens wat anders dan wat Angela Merkel te horen kreeg, onlangs bij de mislukte G7-top. Een woedende Trump gooide twee Starbucks-snoepjes in haar richting en beet haar toe: “Hier Angela. Waag het niet ooit te zeggen dat ik je niets gegeven heb.” 

Western

Het is een anekdote die Anne Applebaum gisteren opdiende in The Washington Post, ter illustratie van wat er op mondiaal niveau gaande is – daar gaan we van de kleine gebaren naar de grote woorden. 

Achter het armpje-drukken voor de camera’s vindt een heuse aardverschuiving plaats, door Applebaum verwoord als: “Trump wil niet langer dat Amerika de centrale kracht is van het Westen.” Daarmee komt het hele idee van het ‘Westen’ op losse schroeven te staan, want als het alleen maar Europa is, is het dan nog wel wat? En moet Europa zich dan niet hergroeperen?

Mark Rutte kent het antwoord op die vraag, sterker nog: Trump heeft hem gedwongen tot iets wat de premier zelf ironisch ‘bijna een visie’ noemde – een nieuw idee van Europa. Een geloof in de kwetsbare politieke waarde ervan. Om zich te beschermen tegen aanvallers, zei hij onlangs in Straatsburg, moeten de EU-landen hun huifkarren in een kring zetten, zoals in een John Wayne-western. Overbodig te zeggen welke rol The Donald daarin speelt.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de 'keiharde nuance' en het 'onverbiddelijke enerzijds-anderzijds' preekt. Lees hier eerdere afleveringen.

Deel dit artikel