null Beeld

CommentaarFacebook

Techbedrijven moeten betalen voor nieuws

Het inmiddels wereldwijde gevecht tegen de macht van techgiganten als Facebook, Google en Apple is in een nieuwe fase beland. De Australische overheid heeft de handschoen opgenomen tegen deze techplatforms door ze te verplichten te betalen voor het gebruik van links naar nieuws en andere vormen van content van uitgevers.

Met deze wet hoopt Australië het verdienmodel van nieuwsuitgevers enigszins te redden. Inmiddels gingen tal van Australische nieuwsmedia op de fles en verloren duizenden journalisten hun baan. Techplatforms bezitten in westerse landen en daarbuiten een monopolie op advertenties, waar vroeger de markt evenwichtiger was verdeeld tussen uitgevers en radio- en televisiestations. Deze tech-multinationals ‘beheren’ toegang, tarieven en platforms. Slechts een gedeelte van de enorme winsten wordt geherinvesteerd in lokale economieën.

Worden techbedrijven en uitgevers het niet eens over een vergoeding dan bepaalt een arbitragecommissie wat redelijk is. Google, dat in zijn zoekresultaten veel nieuws opneemt, ging al snel overstag en sloot een overeenkomst met uitgeverijen in Australië. Facebook is daar minder afhankelijk van en ging de confrontatie aan. Het bedrijf plaatste in Australië geen nieuws meer.

Extreme marktmacht

Dit gevecht over het betalen van een vergoeding voor nieuwslinks wordt met wereldwijde interesse gevolgd. Jarenlang wisten overheden niet goed hoe ze moesten reageren op de macht van de techbedrijven die ook nog eens weinig belasting betaalden en aanvankelijk niet thuis gaven als er bijvoorbeeld nepnieuws werd verspreid via hun kanalen.

In tal van landen gingen kranten en andere mediabedrijven op de fles. In de Verenigde Staten en in Europa spannen uitgevers maar ook overheden zaken aan over de extreme marktmacht van deze bedrijven. Zo heeft gameproducent Epic Games een zaak aangespannen tegen Apple en Google, omdat zij het spel Fortnite uit hun appstores hadden verwijderd na ruzie over de commissie (30 procent). Zonder deze stores kun je nauwelijks een digitaal spel verkopen.

Het is bemoedigend dat zowel overheden als uitgevers het hier niet bij laten zitten en naar oplossingen zoeken waarbij er meer evenwicht en concurrentie in de advertentiemarkt ontstaan. Het gedwongen opdelen van de bedrijven is een oplossing, net zoals ze dwingen tot het betalen voor het plaatsen van nieuws, maar ook transparante regels over de toegang tot hun platforms en hun data. Uitgevers kunnen zelf ook actie ondernemen, door minder afhankelijk te worden van deze techplatforms. Dat doen ze inmiddels door fusies en overnames, waardoor ze de forse bedragen die hiervoor nodig zijn kunnen vrijmaken. Voor een vrij, pluriform medialandschap is dat uiteindelijk van levensbelang.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden