Column Wilma Kieskamp

Stilletjes heeft Forum toch de kritiek van Otten omhelsd

Wat bezielt Thierry Baudet om midden in het zomerreces hardhandig af te rekenen met zijn voormalige vertrouweling Henk Otten? De rust in Forum voor Democratie leek net een beetje terug. De kiezers waren al bijna vergeten dat de partij maar matig scoorde bij de Europese verkiezingen en dat er een eerder relletje was over geld. Waarom dat risico nemen?

Achteraf ziet de actie van Baudet er toch iets minder onbesuisd en toevallig uit. Baudet is met een bredere schoonmaak bezig. Daarbij gaat het niet alleen om de personen in de partij die hem blijkbaar in de weg zitten, maar ook over de koers en de ideeën. En dan wordt het pas echt opmerkelijk.

Op 4 juli, in de laatste uren dat de Tweede Kamer vergadert voor het zomerreces begint, publiceert Thierry Baudet een nieuwe beginselverklaring voor zijn partij, die tot nu toe nog weinig aandacht heeft gekregen. ‘Zomermanifest’, heet het document op de FvD-website. “Forum als brede, liberaal-conservatieve beweging!”, staat er in grote letters boven.

Een flinke correctie

Dat uitroepteken is inderdaad op zijn plaats, want hier wordt een flinke correctie gepleegd. Baudet maakt de tussenstand op na twee jaar van onstuimige groei. Hij wil verantwoording afleggen, ‘waar de partij staat, en heengaat’.

Dat moment is logisch, want Forum staat aan de vooravond van een cruciale nieuwe fase, waarin de partij met een grote fractie in de Eerste Kamer nog meer dan eerder moet laten zien wat zij waard is. Al in juli kiest Baudet daarbij blijkbaar voor een nieuwe toon.

Groter kan het contrast niet zijn met de verkiezingsspeech in Zeist, toen de uil van Minerva opsteeg. Weg zijn de scherpe uithalen, de academische taal en de suggesties van een ‘boreaal’ paradijs. Ook over de lotsbestemming van vrouwen in dit nieuwe manifest geen woord. Forum voor Democratie moet volgens het Zomermanifest een ‘brede beweging’ zijn, van ‘praktische politiek en slimme oplossingen’, die weet wat de alledaagse zorgen zijn van ‘ de voetbalvader of de schoolpleinmoeder’. De uil is een gezellige Hollandse zwaluw geworden.

De uil gaat eruit. Maar Otten ook

Stilletjes heeft Forum dus toch de kritiek omhelsd die Henk Otten had op de toon en koers van de partij. Otten klaagde dat Baudet de partij te veel naar rechts opschoof en kiezers van zich vervreemdde met zijn filosofische provocaties. Ook de kritiek van Forum-kopstuk Annabel Nanninga is verwerkt. Haar waarschuwing over de zorgen van de voetbalvaders en schoolpleinmoeders keert letterlijk terug in het manifest.

Het is vooral een verandering van toon. Baudet verpakt zijn woorden net iets vaker in de vorm van een vraag, is minder stellig. De ideeën zelf zijn inhoudelijk niet veel veranderd. Baudet blijft zeker ook nog doorgaan met ‘ideologische vergezichten en controversiële overdenkingen’. “Het een kan niet zonder het ander”, schrijft hij. Een flink deel van het manifest is nodig voor uitleg waarom Forum de vrijheid en gelijkheid van de Verlichting aanhangt, maar niet altijd, en niet voor alle achtergestelde groepen.

Toen Baudet aan zijn zomerreces begon, heeft hij blijkbaar twee besluiten genomen. De uil gaat eruit. Maar Otten ook. Inhoudelijk geeft Baudet iets toe aan zijn critici. Organisatorisch wenst hij de teugels strak in handen te houden. Omdat zijn partij in crisis verkeert, kunnen we vaststellen dat zijn poging om Forum voor Democratie klaar te maken voor het nieuwe politieke seizoen nu al jammerlijk is mislukt. Eén ding wordt wel duidelijk: Otten kreeg toch een beetje gelijk.

Politiek redacteur Wilma Kieskamp vervangt deze zomer Lex Oomkes op de opiniepagina. Alle columns van Wilma Kieskamp verzamelen wij hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden