Column Stevo Akkerman

Stel je eens voor dat het CDA de samenleving niet zou verdelen in twee kampen

Je zou bijna denken dat het de partij zelf ontbreekt aan ruggegraat, zo driftig is het CDA ernaar op zoek bij anderen. Alsof de christendemocraten zich ergens aan vast willen klampen, iets om zich mee te identificeren, iets om te omhelzen, te beschermen, te redden liefst.

Sybrand Buma, inmiddels burgemeester van Leeuwarden, dacht het gevonden te hebben in de verschijning van ‘de gewone Nederlander’, de mens van goede wil, in het nauw gebracht door te veel verandering. “Zijn baan is vergeven aan een immigrant of een Oost-Europeaan, en de verruwing van de samenleving komt met grof geweld via de televisie de huiskamer binnen.” Erger nog, de hoogste waarden werden hem ontstolen: “Alsof de elite er met zíjn vrijheid en gelijkheid vandoor ging en ze aan de nieuwkomers gaf”.

Het was duidelijk dat die nieuwkomers geen gewone Nederlanders waren, en als extra lakmoesproef gooide Buma nog het staand zingen van het Wilhelmus in de groep, hij werd almaar patriottischer en trok zijn partij zo ver naar rechts dat er gemor ontstond, en zo is het CDA nu andermaal op zoek naar zichzelf en naar een nieuwe leider. Wopke Hoekstra, minister van financiën, zou hoge ogen gooien, zeker na zijn rede begin dit jaar aan de Humboldt-universiteit in Berlijn, waarmee hij leek terug te keren naar de Europagezinde bedding waarin het CDA thuishoort.

Stap achteruit

Maar met de HJ Schoo-lezing van maandag zette hij een flinke stap achteruit. Het brandpunt van zijn verhaal, waarin overigens veel sleetse algemeenheden opdoken, was ‘de ruggegraat van dit land, die we vaak als de middenklasse omschrijven’. Deze middenklasse leek verdacht veel op de gewone Nederlander van Buma: ‘hardwerkend, goedwillend, no-nonsense’. Hoekstra maakte zich zijn spreekbuis, schetste de sociaal-economische misère die hem bedreigt, en verbond dat met de lamlendigheid (mijn woorden) van migranten. “Het voorrecht om Nederlander te worden leidt te vaak niet tot de inspanningen die de samenleving van nieuwkomers mag verwachten.”

Hoppa, daar gaan de migranten en hun kinderen. Zijn er geen moeilijkheden met de integratie? Jazeker. Ook. Maar die zijn niet de oorzaak van de problemen van de middenklasse, waar menig migrant trouwens zelf toe behoort. Een groot tekort aan betaalbare woningen, veel te veel flexwerk, achterblijvende lonen, personeelstekorten in onderwijs en zorg, de gelegaliseerde weigering van grootbedrijven om belasting te betalen, de onrust bij de universiteiten en de onduidelijkheid over aanstaande klimaat-maatregels – het is allemaal de oogst van beleid waar het CDA sinds 2002 voor tekende, zes keer als deel van het kabinet. En wat de inspanningen van nieuwkomers betreft: zowel de Rekenkamer als de Ombudsman hebben vernietigend geoordeeld over het inburgeringsbeleid, dat mensen eerder op afstand zet dan dichterbij haalt.

Stel je voor dat het CDA de samenleving niet meer zou verdelen in twee kampen, en alle burgers zou beschouwen als gewone Nederlanders, zou dat niet eens aardig zijn?

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden