null Beeld

ColumnStevo Akkerman

Soms voelt het alsof ‘ze’ ons iets afpakken

Op een gegeven moment moet zijn besloten dat het leven een rekensom is. Voer de juiste data in en je krijgt de juiste uitkomst, zodat je weet wat je te doen staat. Dit is het virus, vermenigvuldig dat met de besmettingsgraad, verminder met het reproductiegetal, deel door het ingangstijdstip van de avondklok en ziedaar: een kraakheldere noodmaatregel.

Lees even mee met de vragen die Rob Jetten donderdag aan de regering stelde in het debat over de avondklok – en nee, het gaat me niet om Jetten, maar om het type vragen.

“Heeft het kabinet meegewogen wat een avondklok doet voor het draagvlak en voor de mentale gezondheid? Heeft het kabinet ook een nachtklok of een avondklok vanaf 22.00 uur overwogen? Hoe effectief is de avondklok? Gaat het helpen om onze vrijheid eerder terug te krijgen? Is de premier er zeker van dat de avondklok op zichzelf voldoende effect heeft? Is de avondklok onmisbaar om de R-waarde onder de 1 te krijgen? Wanneer wil het kabinet überhaupt afschalen? Hoe hard is 2 februari als einddatum?”

Hier benadert een volksvertegenwoordiger de regering alsof het een goddelijke instantie is. Wij bidden, schenk ons zekerheid in deze onzekere tijden. Maar alles wat op zekerheid lijkt – afschalen, wanneer, welke dag, hoe laat? – is schijn als het gaat om een virus dat in verschillende mutaties over de wereld raast en om mensen wier gedrag (gelukkig) nooit helemaal beheersbaar is.

Het enige juiste antwoord

Jaap van Dissel zei het woensdag ook in zijn technische briefing aan de Kamer: het is erg complex om het effect van zoiets als een avondklok te onderbouwen.

Doe toch maar, zei de Kamer, waarop de RIVM-directeur verwees naar internationale studies die aantoonden... pardon. Ze tonen niets aan, niet in die zin dat ze een onomstotelijk causaal verband laten zien tussen maatregelen en besmettingsgraad. Aanwijzingen geven ze wel, en die verdienen het serieus te worden genomen, maar het is overmoedig om daar percentages aan te verbinden en die dan weer los te laten op de vraag of we vanaf half negen of negen uur binnen moeten blijven. Niet al het meten is weten.

Overigens kwam ik zelf al bijna nooit meer zo laat op straat, maar ik kan natuurlijk niet voor anderen spreken. Zeker gevoegd bij alle overige maatregelen kan een avondklok mensen erg ongelukkig maken, en het is terecht dat de regering van allerlei kanten wordt bestookt met oproepen om ook de sociale en mentale schade van de lockdown in acht te nemen.

Maar ook hier geldt dat er geen telraam bestaat om de ongelijke categorieën van deze crisis tegenover elkaar te zetten. Hoe wil je oversterfte en uitval van reguliere zorg afzetten tegen de visite-beperking tot één persoon? We hebben het over maatschappelijke en politieke afwegingen, er ligt niet ergens het enige juiste antwoord dat we alleen nog even moeten zien te vinden.

Ja, meer en sneller vaccineren, dat moet sowieso.

Soms voelt het alsof ‘ze’ ons iets afpakken. Maar doen ze dat niet, dan pakt het virus ons nog veel meer af. Daar heb je geen telraam voor nodig.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug. Abonneer je op zijn column in onze mobiele app en lees hem als eerste.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden