null Beeld Trouw
Beeld Trouw

ColumnStevo Akkerman

Samenwerking met GroenLinks zou het CDA kunnen helpen

Na al het tumult rond functies elders begint de formatie nu toch in het stadium te komen van wie-met-wie. Men vertrok vanuit de startplaatsen Wantrouwen en Afkeuring, dus er is wel enige vooruitgang geboekt op weg naar een regering met een democratisch mandaat. Al ziet niet iedereen dat zo.

In Elsevier Weekblad viel te lezen dat informateur Mariëtte Hamer ‘de verkiezingsuitslag negeert’. Zij zou als PvdA-coryfee kiezen voor een links kabinet en dus ‘de parlementaire democratie ondermijnen’.

Vanuit de kolommen van de Telegraaf klinken soortgelijke geluiden, vooral omdat ook GroenLinks meepraat. Zo dreigt de VVD te worden opgeslokt in een ‘linkse wolk’, dat kan niet de bedoeling zijn. “Nederland wil dat niet. We willen dat de stem van het volk in het regeer­akkoord terechtkomt”, aldus een liberaal in de wakkere krant.

Als de stem van het volk wordt opgevoerd, denkt dit soort liberalen nooit aan de SP, de Partij voor de Dieren of Denk, maar uitsluitend aan hun rechtse geestverwanten bij PVV, Forum en Ja21. Die hebben blijkbaar automatisch recht op regeringsdeelname; zo niet dan wordt de democratie ondermijnd. Een misverstand, dat voorbijgaat aan het gegeven dat alle politiek begint bij een idee. Partijen proberen die ideeën (bijvoorbeeld: onze problemen ­komen door migranten en de islam, dus migranten en de islam moeten weg) in beleid om te zetten. Hebben ze niet in hun eentje de meerderheid, dan zullen ze bij anderen moeten aankloppen. Maar die hebben misschien wel heel andere ideeën, dan gaat het feest niet door.

Moeten er dan geen compromissen worden gesloten? Jawel, in een coalitiestelsel zeker, en dan kijk je naar partijen die het dichtst bij je staan, niet het verst weg. Zowel qua ideeën als qua identiteit, om het woord ‘waarden’ te vermijden.

Overigens moet je over veel verbeeldingskracht beschikken om een linkse wolk te zien als je VVD, CDA, D66, PvdA en GroenLinks bij elkaar brengt. De twee rechtse partijen hebben samen al 49 zetels, de andere drie – waarvan D66 hooguit een beetje links is – komen op 41. Misschien speelt het aantal partijen een rol: waren PvdA en GroenLinks gefuseerd, dan was er maar één linkse partij geweest om bang voor te zijn, zoals er maar één CDA is en niet een parade van ARP, KVP en CHU. Nu kon Wopke Hoekstra gisteren rustig zeggen dat voor het CDA de verschillen met PvdA en GroenLinks afzonderlijk al ‘zeer groot’ zijn, laat staan met deze twee partijen samen.

Volgens Telegraaf-commentator Wouter de Winther valt in de boezem van het CDA te vernemen dat een coalitie met GroenLinks de ‘aller-, allerlaatste optie’ is, iets wat mij sterkt in de neiging om het CDA onder rechts te scharen. Zelf situeert de partij zich graag in het eeuwige midden, waar zich dat ook bevindt, maar oud-Kamerlid Chris van Dam constateerde gisteren niet voor niets in Trouw dat ‘de harde lijn’ in zijn partij de overhand heeft gekregen.

Samenwerking met GroenLinks zou het CDA kunnen helpen de ­eigen sociale wortels te herontdekken, maar dan moet de partij dat ­natuurlijk wel willen.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden