CommentaarStaatsman

Rutte kan de lof in zijn zak steken

Mark Rutte zit vandaag precies tien jaar in het Torentje en mag zich de langstzittende liberale premier noemen die Nederland ooit heeft gehad. Hij heeft daarmee zijn grote voorbeeld, de liberaal Thorbecke die zo’n 9,5 jaar minister-president was, van de troon gestoten.

Dat is een prestatie van formaat. Alleen de CDA’er Lubbers is nog langer premier geweest. Het kan in de politiek verkeren. Vorig jaar werd er nog uitgebreid gesproken over de zichtbare slijtageplekken van deze premier. Het ‘kleefde’ aan hem dat de afschaffing van de dividendbelasting niet doorging, dat hij geen pensioenakkoord met sociale partners kon sluiten en dat er een revolte ontstond onder leerkrachten en de boeren – zeker na het klimaatakkoord.

Het niet aflatende oliemannetje

Ruim een jaar later wordt hij vooral getypeerd als het niet aflatende oliemannetje. Rutte weet al tien jaar partijen van verschillende pluimage in steeds wisselende meerderheden met zijn pragmatische beleid te verenigen. En daar krijgt hij nu terecht van links tot rechts respect voor. Van 40 procent van de Nederlanders mag hij daarom gerust nog vier jaar doorgaan, zo bleek dit weekend uit een enquête in opdracht van Trouw.

Dat is lof die de 53-jarige liberaal in zijn zak mag steken. Zeker nu er ook kritiek is opgelaaid over de wat te vrijblijvende adviezen om het coronavirus te bestrijden. Rutte’s standpunt is dat hij vooral een doorgeefluik is geweest: “Ik geef alleen de adviezen van de deskundigen door. Ik ben niet jullie leider.” Hij hamerde op ieders eigen verantwoordelijkheid en gedrag. Dat deze lijn weinig effectief meer was, irriteerde Rutte zichtbaar. Het kabinet is nu genoodzaakt zwaardere maatregelen te nemen.

Dit pak zit hem niet lekker

Dit is misschien wel de zwaarste crisis die Rutte sinds het begin van zijn premierschap meemaakt, heftiger nog dan het neerschieten van het vliegtuig MH17 in de Oekraïne met honderden Nederlandse doden. Er wordt van hem verwacht dat hij het land als een echte staatsman door de crisis leidt. Dat is geen pak dat Rutte lekker vindt zitten.

Het is nog steeds onduidelijk of Rutte weer lijsttrekker van de VVD wordt. De partij hoopt vurig van wel. Als Rutte doorgaat, is de kans groot dat de VVD veruit de grootste partij wordt. Voor Rutte zelf zal meetellen dat de kans reëel is dat een vervolg van zijn lange carrière risico’s met zich meebrengt. Een vierde termijn is eigenlijk te lang. Het effect van hem als minister-president kan uitgewerkt raken. Maar als de kiezer zich straks heel duidelijk voor een vervolg van zijn premierschap uitspreekt, waarom zou hij de wens van de kiezer dan niet opvolgen?

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden