null

OpinieWindmolens

Rijksoverheid, help coöperaties voor windenergie

Beeld Trouw

Het is lastig om steun te krijgen voor lokale windenergie. Het Rijk moet coöperaties helpen met een landelijke draagvlakcampagne, vinden projectmanager van energiecoöperatie De Windvogel Inge Verhoef, en Robert Vermeulen, voorzitter van energiecoöperatie Veenwind.

Keer op keer blijkt uit onderzoek: zeker driekwart van de Nederlanders is vóór centrale, duurzame energieopwekking. Oftewel: windmolens en zonnevelden. Wie niet uitgesproken vóór is, is meestal neutraal: we moeten nou eenmaal iets doen voor het te laat is.

De (lokale) energiecoöperatie is vaak het eerste platform waar de voorstanders een thuis vinden. De meer dan 600 coöperaties die Nederland telt, werken hard aan draagvlak, communicatie en energieprojecten. Er komen steeds meer leden en sympathisanten bij. Toch blijkt het een hele strijd om mensen mee te krijgen. En dat terwijl we in een ongekende klimaatcrisis verkeren en er veel meer op het spel staat dan ons uitzicht.

Wat wij missen, is een duidelijk geluid van de landelijke overheid. Veel inwoners zijn niet goed geïnformeerd over windenergie. Voor onze gemeenten zijn dit zware dossiers waar te weinig fte’s voor zijn. Als de rijksoverheid helder en eerlijk is over het waarom en de feiten, kunnen de gemeenten en de energiecoöperaties eindelijk hun werk gaan doen. Die lokale partijen zoals wethouders, gemeentepolitici en energiecoöperaties halen nu de kolen uit het vuur en vangen de klappen op. Steun die mensen. Er is dringend objectieve communicatie nodig, met name over windenergie.

Uit het Klimaatakkoord zijn regionale opgaven voortgekomen. In sommige regionale plannen, Regionale Energie Strategieën (RES) genaamd, zitten voornamelijk veel zonneprojecten in de pijplijn. Dat komt doordat sommige inwoners moeite hebben met de eventuele komst van windmolens.

Angst voor verandering

Er wordt fel en goed georganiseerd verzet gepleegd, de beeldvorming wordt vaak gedomineerd door degenen die het meeste lawaai weten te maken. Met overdreven, onrealistische plaatjes wordt mensen angst aangejaagd. Inwoners worden op basis van eenzijdige informatie verleid om petities te tekenen, waarmee vervolgens een gemeenteraad wordt belaagd. Is ons eigenbelang zo sterk dat alles is geoorloofd in die strijd?

Angst voor verandering en weerstand zijn logisch en menselijk. Er is landelijk en lokaal een leercurve gaande. Die gaat vaak van verzet naar inzien dat er wel iets moet gaan gebeuren en komen meepraten. Gelukkig hebben de meeste mensen een genuanceerde mening als er echt naar ze geluisterd wordt.

Er zijn genoeg manieren om de zorgen over geluidsoverlast te verminderen: door goede ontwerpen, door stille en moderne windmolens te kiezen, door het hele verhaal te vertellen. Voorbeelden van maatschappelijke opbrengst van geslaagde windprojecten kunnen breed worden gedeeld. Gemeenten en coöperaties zoeken samen met de buurt naar optimale ontwerpen, waarbij afstanden tot woningen fatsoenlijk zijn, waarbij geluidhinder geminimaliseerd wordt en slagschaduw geregeld wordt door een sensor op de molen.

Landelijke agenda

Omdat het klimaatprobleem ons collectieve probleem is, vraagt het om een landelijke agenda die allereerst zorgt voor goede informatie voor inwoners, genoeg financiering voor gemeenten om deze agenda mogelijk te maken en ruimhartige ondersteuning van energieprojecten met subsidie. Die betrokkenheid mogen we echt verwachten van onze overheid.

Na corona is klimaatverandering de volgende zeer urgente crisis. Het KNMI waarschuwt dat we nog negen jaar hebben om gevaarlijke klimaatverandering te voorkomen. We hebben bij corona kunnen zien hoe het misloopt als landen niet tijdig reageren op zo’n crisis.

Van onze nationale politiek vragen we nu steun in de uitvoering en in de communicatie. Met alleen zonnedaken en wind op zee komen we er niet, het verhaal moge duidelijk zijn, maar het wordt te weinig verteld. Richt een klimaatpanel in dat gemeenten en energiecoöperaties helpt met de maatschappelijke dialoog en de keuzes in de energietransitie. Het verhaal van de tegenstanders horen we nu overal. Het is tijd voor iets originelers. Iets constructiefs.

Lees ook:

‘Het grootkapitaal duwt een burgerinitiatief de markt uit’

In de tijd dat het neoliberalisme de wind in de zeilen had, werd de energievoorziening een markt. Grote bedrijven gingen de dienst uitmaken. Burgerinitiatief Deltawind uit Zuid-Holland biedt tegengas. Kan het trouw blijven aan zijn idealen, nu het een serieuze speler is?

Een prille maar serieuze trend: baas in eigen warmtebron

Steeds meer bewoners willen zélf bepalen hoe hun woonwijk gasloos wordt, zonder bemoeienis van grote energiebedrijven. Het Rijk zit die beweging ‘van onderop’ dwars, waarschuwen experts.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden