OpinieVerduurzaming

Plofkip is uit het schap, maar voor de ‘kipconcepten’ van supermarkten is er geen beter leven

De plofkip mag weg zijn, kippen hebben het niet veel beter. Beeld anp
De plofkip mag weg zijn, kippen hebben het niet veel beter.Beeld anp

Zorg, net als bij varkensvlees, voor één onafhankelijk keurmerk. En laat bedrijven onderling afspraken maken die dierenwelzijn garanderen, betoogt Lisanne Stadig, beleidsmedewerker Veehouderij bij de Dierenbescherming.

Het aanbod van duur­zamer kippenvlees in de winkelschappen is groter dan ooit, berichtte Trouw op 2 september. Plofkippen zijn inderdaad vrijwel uit de supermarkt verdwenen, zo blijkt uit een onderzoek van de Autoriteit Consument & Markt (ACM). Supermarkten bieden dezer dagen als huismerkkippen vrijwel allemaal kuikens aan, van een langzamer groeiend ras. Toch zijn dat bij lange na niet de vlees­kuikens die onder het Beter Leven-keurmerk van de Dierenbescherming worden verkocht. Die beschikken bijvoorbeeld over meer ruimte per kip en altijd een overdekte uitloop naar buiten, huismerkkippen krijgen die ruimte niet.

De toezichthouder oordeelde in 2015 negatief over de plannen van de supermarkten die een ‘Kip van Morgen’ in de markt wilden zetten, als antwoord op de felle weerstand tegen de plofkip. Onderdeel van die afspraak was, dat die plofkip eindelijk uit de schappen zou worden gehaald. De ACM vond dit te ver gaan; de voordelen voor de consument én voor het kippenwelzijn waren niet groot genoeg om de hogere prijs voor duurzamer vlees te rechtvaardigen.

Voorloper

Vervolgens hebben supermarkten ieder hun eigen ‘kipconcept’ ontwikkeld. Daarbij hebben onafhankelijke keurmerken, zoals het Beter Leven-keurmerk van de Dierenbescherming, een belangrijke rol gespeeld: zij waren voorloper in de markt. Dat de ACM nu lijkt te zeggen dat het ­allemaal goed is gekomen, klinkt wat makkelijk en doet de waarheid enigszins geweld aan. Tegelijkertijd is de Dierenbescherming blij dat het Beter Leven-keurmerk als katalysator heeft gewerkt.

De ‘kipconcepten’ van de supermarkten halen qua dierenwelzijn echter niet het niveau van één ster Beter Leven-keurmerk. Dit blijkt uit zowel het rapport van de ACM als uit een eigen publicatie van de Dierenbescherming. Zo is de groeisnelheid van dit type kip nog altijd te hoog, worden per vierkante meter te veel kippen gehouden en zien de dieren te weinig daglicht.

Een ander probleem is het gebrek aan onafhankelijke borging: de ­supermarkten maken wel gebruik van onafhankelijke controleurs, maar zijn zelf eigenaar van het ­concept. Dat is toch de slager die zijn eigen vlees keurt.

Daarom ziet de Dierenbescherming liever dat alle supermarkten overstappen op kippenvlees met minimaal één ster van het Beter Leven- keurmerk, zoals dat nu al gebeurt voor varkensvlees. Het probleem is dat geen enkele supermarkt als eerste deze stap durft te nemen, omdat ze vrezen dat consumenten dan naar de concurrent gaan voor hun kip­filet. En onderling afspraken maken hierover ligt gevoelig, na het oordeel van de toezichthouder over de Kip van Morgen.

Duurzaamheidsdoelen

Daarom is het goed dat de ACM in juli van dit jaar in een concept-­leidraad heeft vastgelegd wanneer bedrijven afspraken kunnen maken om duurzaamheidsdoelen te bereiken. Helaas geldt dat voorlopig alleen voor klimaat- en milieudoelen; het is essentieel dat in deze leidraad ook ruimte wordt gemaakt voor ­dierenwelzijn.

Terwijl de supermarkten wel stapjes vooruit hebben gezet, blijft de foodservice (bijvoorbeeld restaurants en catering) nog ver achter. In het rapport van de ACM is te lezen dat de kipproducten die hier worden verkocht nog allemaal komen van ­snelgroeiende vleeskuikens, oftewel plofkippen.

De foodservicemarkt is veel ­sterker versnipperd dan die van de supermarkten. Daardoor zal het ook veel ingewikkelder zijn eigen concepten op te zetten, nog afgezien van de vraag wat dit betekent voor het dierenwelzijn. Omschakelen naar producten met een onafhankelijk dierenwelzijnskeurmerk is daarom de logische keuze. Als het daarvoor nodig is om onderling afspraken te maken, dan zal toezichthouder ACM dat serieus moeten bekijken.

Lees ook:

De plofkip is bijna uitgestorven in de supermarktschappen

Er is weinig kans dat het stukje kip op de Nederlandse borden niet deugt, stelt toezichthouder Autoriteit Consument & Markt (ACM). Toch kan het nog wel een onsje minder, vindt Wakker Dier.

Van plofkip tot koffie, concurrentiewaakhond ACM wil soepeler regels voor groene deals

Omwille van het klimaat de mededinging even opschorten moet makkelijker worden, vindt de ACM. Nederland loopt daarmee voorop maar er ligt ook kritiek op de loer.

‘Nee’ zeggen tegen groene afspraken? Scheidend ACM-topman Henk Don deed het geregeld

Kolencentrales sluiten, een eind aan de plofkip, korting voor mensen die gasloos gaan wonen. Wie wil dat nu tegenhouden? Scheidend topman van de Autoriteit Consument & Markt (ACM) Henk Don deed het.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden