Opinie

Plastic uitbannen hoeft niet, slimmer toepassen moet wel

Aangespoeld afval in Londen Beeld AP

Plastic hoeft niet slecht te zijn voor het milieu. Maar dan is het wel nodig om er veel slimmer mee om te gaan. En dat kan ook, betoogt Niels l’Abee, directeur van SFA Packaging.

Zoals velen hoop ook ik de wereld beter achter te kunnen laten aan mijn (klein)kinderen. Bestaat er een discrepantie tussen mij als milieubewust persoon en als verkoper van plastic verpakkingen voor de voedselindustrie? Ik laat graag een geluid vanuit de industrie horen.

Plastic is milieuvervuilend. Leven in een consumptiemaatschappij is dit ook. We moeten ons afvragen in hoeverre de huidige situatie milieubelastend is. Het succes van plastic is vooral te danken (of te wijten) aan de combinatie van lage kosten, veelzijdigheid van het materiaal, de duurzaamheid en de kracht-gewicht ratio. De milieubelasting van de verpakking bedraagt vaak maar 1 procent van de totale milieubelasting (versus bijvoorbeeld meer dan 30 procent bij een glazen verpakking). Plastic verpakkingen zorgen ervoor dat jaarlijks 220 miljoen ton CO₂ wordt bespaard. De website van de Stichting Milieu Centraal verwoordt het pakkend: ‘Eten weggooien heeft een groter effect op het milieu dan besparen op verpakkingsmateriaal.’

Onnodig

Wel worden sommige verpakkingen onnodig dik geproduceerd of onnodig dik in relatie tot het product. Het is belangrijk dat onze industrie zich erop toelegt de huidige verpakkingen minder milieubelastend te maken. Twintig jaar geleden waren onze verpakkingen 1 mm dik, momenteel 0,5mm. Deze trend moeten we vasthouden; verpakkingen dunner, slimmer en daarmee minder milieubelastend maken.

Daarnaast is de plastic soep een serieuze bedreiging. In wetenschappelijk tijdschrift Science hebben onderzoekers getracht te bepalen in welke landen de plastic soep zijn oorsprong vindt. De top-19 van meest vervuilende landen zijn allemaal landen met internationaal gezien lage- of middeninkomens. Om de plastic soep bij de oorzaak aan te pakken moeten we de afvalsystemen in deze landen aan de gang krijgen. Dat betekent dat zij vooral gewezen moeten worden op het economisch te behalen voordeel bij recycling.

Bio-afbreekbare verpakkingen bestaan uit materialen die door bacteriën of schimmels in combinatie met zuurstof worden afgebroken. Helaas worden ze niet apart gehouden bij de afvalverwerking. En als het wel gescheiden wordt van ander plastic, valt het veelal niet te verwerken door de afvalverwerkers. Onderzoek in opdracht van de rijksoverheid concludeert dat bio-afbreekbare plastic ‘geen meerwaarde heeft bij de toepassing als consumentenverpakking. Het is geen oplossing voor de plastic soep, voldoende zuurstof ontbreekt namelijk in de oceaan.

Recycling

Interessanter zijn biobased verpakkingen. Dat zijn materialen waarvan de grondstoffen van natuurlijke oorsprong zijn, bijvoorbeeld papier, hout en tarwe. Biobased plastic heeft de voorkeur, omdat het bij de plastic recycling kan. Uit de meeste literatuur blijkt dat biobased materiaal milieuwinst heeft ten opzichte van het reguliere plastic. Omdat er een marktvraag bestaat, wordt er al veel onderzoek uitgevoerd in een samenspel tussen het bedrijfsleven en de overheid.

De beste keuze is uiteindelijk verpakkingen te produceren die 100 procent recyclebaar zijn, doordat ze uit één kunststofsoort bestaan. Diverse voedselverpakkingen worden reeds op deze wijze geproduceerd. Ze zijn volledig herbruikbaar voor het maken van nieuwe plastic producten. Vanaf 2019 komt er een verlaging van 40 procent in de afvalbeheersbijdrage voor dit soort, goed recyclebare, materialen.

Momenteel wordt maar 30 procent van het plastic afval gerecycled, vooral door een gebrek aan capaciteit. De overheid moet recycling daarom (financieel) stimuleren. Nadat deze laatste stap is gezet, hebben we aan (mono-materiaal) plastic een zeer milieuvriendelijke verpakkingsvorm.  

Lees ook:

Coca Cola wil meer plastic recyclen

Als het aan Coca Cola ligt, zijn al hun flessen in 2030 voor de helft gemaakt van recyclebaar plastic. De frisdrankgigant zegt op deze manier bij te willen dragen aan een plasticvrije wereld.

Europarlement wil eind aan plastic wegwerpspul

Plastic spullen die na één keer gebruiken bij het vuil gaan, moeten per 2021 verboden worden, zo heeft het Europees Parlement woensdag besloten. Wegwerpartikelen, zoals rietjes, wattenstaafjes en roersticks, zijn verspillend en vervuilend, stelt het parlement.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden