null

OpinieEuthanasie

Over de euthanasiepraktijk weten we vrijwel niets

Er is geen medische ingreep waarover zo weinig wordt bijgehouden als euthanasie. Een goed registratiesysteem is van onschatbare waarde voor verbetering van de zorg rond het levenseinde, stelt gezondheidswetenschapper en medisch ethicus Stef Groenewoud.

Procureur-generaal Otte is bezorgd over de Nederlandse euthanasiepraktijk (Trouw, 20 juli). Hij wil onafhankelijk onderzoek, omdat er onverklaarbaar weinig cases door de Regionale Toetsingscommissies Euthanasie (RTE) als ‘onzorgvuldig’ worden beoordeeld. Daarnaast zouden de RTE’s het arrest van de ‘koffie-euthanasie’ te ruim uitleggen in de herziene Euthanasiecode, en solistisch te werk gaan en zo de indruk wekken het OM buitenspel te willen zetten.

Ik begrijp Otte volkomen. Sterker: ik voeg nog twee zorgpunten toe. Ten eerste is er steeds vaker kritiek van binnenuit op het functioneren van de RTE. Zoals voormalig RTE-lid ethicus Van Baarsen, die in een onderbouwd betoog in Medisch Contact stelde dat in de afwegingen van de RTE steeds minder tijd en aandacht is voor ethische argumenten en dat de toetsing ondoorzichtig en ongrijpbaar is. RTE-voorzitter Kohnstamm beaamde in een reactie dat de euthanasiecommissies inderdaad slechts marginaal toetsen, door een bril met als het ware één medisch en één juridisch glas.

Black box

Ten tweede is de euthanasiepraktijk een black box. Toegegeven, jaarlijks verschijnt een RTE-rapport met wat cijfers. Zo’n vier procent van de oordelen wordt (op basis van onduidelijke criteria) geselecteerd en online samengevat. En eens per vijf jaar vindt verplicht een wetsevaluatie plaats. Maar wat weten we nu echt over de praktijk van één van de meest ingrijpende medische beslissingen? Vrijwel niets.

Ik ken geen medische ingreep waarover zo weinig wordt bijgehouden als over euthanasie en hulp bij zelfdoding. Iedere medische discipline heeft tegenwoordig een eigen klinische registratie: hartchirurgie (NHR), geboortezorg (PRN). Oncologie heeft er wel negen.

Allemaal opgezet en beheerd door dokters. Met als doel: reflecteren, leren en verbeteren. Deze registraties zijn veilig, beschikbaar voor onderzoek en voeden de zorgpraktijk met praktische inzichten voor continue kwaliteitsverbetering.

Zet veilige euthanasieregistratie op

Mijn advies aan het OM en de RTE is: vraag betrokken medische disciplines zo’n veilige euthanasieregistratie op te zetten. Zij kunnen dat als geen ander. Geef dokters het vertrouwen, de regie die hun – gelet op hun rol in de euthanasiepraktijk – toekomt.

Het voorkomt ad-hoconderzoek en biedt een schat aan informatie voor verbetering van de zorg rond het levenseinde. En het helpt het OM zijn verantwoordelijkheid op passende wijze in te vullen.

Lees ook:

OM heeft harde kritiek op euthanasierichtlijn

OM-topman Rinus Otte en de euthanasiecommissies verschillen fel van mening over de euthanasieregels. Ook wil Otte een onafhankelijk onderzoek naar het werk van de commissies. Dat blijkt uit brieven in bezit van Trouw.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden