Brief van de Hoofdredactie Cees van der Laan

Op bezoek in Moldavië, vanwaaruit velen vertrekken

Het zijn van die kleine berichten in je eigen krant die je aandacht trekken vanuit een soort van persoonlijke betrokkenheid. Een knal oranje gekleurde passagiersbus was afgelopen dinsdag met 65 Moldaviërs aangekomen bij het asielzoekerscentrum in het Groningse Ter Apel. De chauffeur en de bijrijder werden gearresteerd voor mensensmokkel, de passagiers hadden asiel aangevraagd. De week daarvoor leverde een busje twintig Moldaviërs af bij Ter Apel. En enkele dagen eerder hadden tien Moldaviërs onder wie vijf kinderen daar asiel aangevraagd. Dit jaar hebben al 635 mensen uit dat land hier een asielverzoek ingediend.

Die betrokkenheid van mij is ontstaan door een persoonlijke belangstelling voor Oost-Europa, ooit begonnen in de jaren negentig toen ik als verslaggever een paar keer op de Balkan was. Als u dit stukje vandaag leest ben ik met een groep vrienden, tien in totaal, in Transnistrië, de door niemand erkende vooral Russisch georiënteerde republiek, begin jaren negentig afgescheiden van Moldavië. De hoofdstad, Tiraspol, ligt op een uurtje rijden van de echte hoofdstad van Moldavië, Chisinau. Er is een soort van grens, met bewapende functionarissen, maar veel mensen reizen op en neer tussen de steden.

Uitzichtloosheid

Wij bezoeken de voormalige Sovjet-republiek. Heel veel Moldaviërs, vooral jongeren, willen daar juist weg. Een kwart van de bevolking is inmiddels vertrokken. Vanwege de sombere economische perspectieven van het land, de corruptie, de uitzichtloosheid en de politieke problemen. Vijf jaar geleden werd in totaal 1 miljard euro van enkele banken gestolen. Het is een van de armste landen van Europa.

Het is slechts een ruwe, veel te ruwe schets van de Moldavische werkelijkheid. Moldavië is ook een gevoel, een diep beleefde cultuur, die emoties beroert. Dit bleek toen wij ter voorbereiding van onze reis in een Utrechts restaurant enkele Moldaviërs hadden uitgenodigd, onder wie de ambassadeur van Moldavië in Nederland. Michiel Driebergen, Trouw-correspondent in Oost-Europa, toevallig in Nederland, vertelde over de economische en politieke situatie. Dat was een vrij somber beeld, door niemand ontkend.

Wijn

Zijn verhaal beroerde de emoties van de aanwezige Moldaviërs. Het is niet fijn als er zo’n negatief beeld – hoe waar ook – wordt geschetst van je land. Het gaat ook om mensen die een toekomst voor hun land willen, om de geschiedenis, religie, de geuren en niet in de laatste plaats om de wijn. Moldavië staat bekend om zijn wijnen en iedereen is er trots op. Het grootste wijnhuis ter wereld ligt een uurtje rijden van Chisinau. De weemoed om hun land kwam aan het einde van de avond als dunne mist over de tafel te hangen.

Als het goed is, zijn we donderdag aan het einde van de middag op het vliegveld van Chisinau geland, daarna vanzelfsprekend een uitgebreide wijnproeverij in het grootste wijnhuis ter wereld. Vrijdag stond in het teken van enkele ontmoetingen met politici en overheidsfunctionarissen, en ’s avonds een speeddate met Moldaviërs om elkaar beter te leren kennen. Tussendoor een interview door de Moldavische televisie. Onderwerp van gesprek: wat doen jullie hier? Het komt niet vaak voor dat in de somberste maand van het jaar een groep toeristen naar Chisinau afreist. Volgens Wikipedia komen er nauwelijks toeristen.

De trend is al jaren omgekeerd: Moldaviërs verlaten als ze maar even kunnen hun land. Vandaar de trek naar Ter Apel. Een land met een betere toekomst, dat gun je ze.

Trouw-hoofdredacteur Cees van der Laan schrijft wekelijks over de discussies op de redactie en de keuzes van de krant.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden