null

OpinieDe Derde Kamer

Ook voor bewoners op het platteland moet de zorg bereikbaar blijven

Mobiele huisartsenpraktijken, rijdende opticiens, beeldbellende ­fysiotherapeuten, zo ziet Ellen van Selm de toekomst van de zorg voor zich. Snel internet moet er dan wel heel snel overal op het platteland komen. Als voorzitter van de P10, waarin de 29 grootste plattelandsgemeenten samenwerken, schreef zij een bijdrage voor de verkiezingsserie De Derde Kamer.

Als je ‘platteland’ zegt, zeg je: naar elkaar omzien, elkaar groeten, elkaar helpen, dingen doen voor je buren, de vereniging, het dorp. Als vanzelfsprekend steken dorpsbewoners de handen uit de mouwen. Men kent elkaar, geniet samen van het leven en lost met elkaar problemen op. Voor wie ziek is, wordt gezorgd. En anders is er de huisarts. Dorpshuisartsen zijn echte allrounders: ze doen aan preventie, geven voorlichting, leefstijladvies, stellen diagnoses. Ze verrichten kleine ingrepen, doen soms nog bevallingen en hebben een apotheek aan huis.

De Derde Kamer geeft stem aan mensen buiten de Randstad. Hun perspectief op maatschappelijke thema’s wordt niet zo snel gehoord in Den Haag. In dit virtuele parlement van Trouw doen ze vast voorstellen aan de nieuwe Tweede Kamer en het aankomend kabinet.

Maar de zorg op het platteland staat tweezijdig onder druk door een steeds ouder wordende bevolking en het verdwijnen van voorzieningen. Innovaties en digitale ontsluiting houden het platteland leefbaar, waarmee de mensen de zorg blijven krijgen die ze nodig hebben.

Meer grijs, minder hulp

Over 20 jaar zijn er twee keer zoveel 75-plussers als nu en ze wonen langer zelfstandig. Op het platteland is de ‘grijze druk’ 42 procent, dat is 10 procent hoger dan in de rest van Nederland. Daardoor hebben steeds meer mensen hulp nodig en ondertussen zijn er steeds minder mensen in de buurt of in staat om die hulp te bieden.

Gelukkig zijn ouderen met behulp van de nieuwe technologie in staat zorg op andere wijze naar zich toe te halen. Dat zie ik met eigen ogen als ik op bezoek ga bij ouderen die trots laten zien hoe ze op hun tablet beeldbellen met de thuiszorg. Dat neemt niet weg dat de thuiszorg zelf niet meer in de buurt zit en dat daardoor zorg aan huis afneemt. Want ook de buren zijn oud en kinderen wonen ver weg.

Voorzieningen op grotere afstand

Op het platteland verdwijnen steeds meer medische voorzieningen. Kleinere ziekenhuizen sluiten de deuren en dus neemt de afstand tot eerstehulpposten toe. Ook voor een bezoek aan de specialist moet flink worden gereisd. En wie volgt de dorpshuisarts op als die met pensioen gaat? Opvolgers zijn lastig te vinden.

Daarnaast zijn de afstanden op het platteland groot. Inwoners en professionals moeten steeds meer kilometers afleggen. Er zijn zorgen over aanrijtijden van ambulances en over spoedeisende hulp: kun je daar wel op tijd komen? Thuis bevallen bijvoorbeeld is al niet meer voor iedereen een optie.

Zorg die naar je toe komt

De P10 is het samenwerkingsverband van grote plattelandsgemeenten dat zich inzet voor een leefbaar platteland. We vinden het van belang dat het platteland vitaal blijft en zoeken naar allerlei mogelijkheden om de zorg toegankelijk en bereikbaar te houden. Zo bekijken we of er muziek zit in zorgvoorzieningen die naar je toe komen.

Wat kunnen we leren van de mobiele borstonderzoekscentra, rijdende opticiens die aan huis komen voor een consult of de schoolarts zoals we die vroeger kenden? Of de mobiele MRI-units in Frankrijk, Finland en Luxemburg? In Duitsland experimenteert men met de Medibus: een mobiele huisartsenpraktijk die steeds een dagdeel in een dorpskern staat. Laagdrempelig, met goede zorg, ideaal voor chronische patiënten, ouderen en mensen zonder auto. Met deze nieuwe vormen van mobiele zorg willen wij graag experimenteren.

Daarom bieden wij in onze plattelandsgemeenten ruimte voor innovatie in de zorg en zoeken we naar veelbelovende initiatieven. Daarvoor stimuleren we samenwerking tussen ziekenhuizen, kennisinstituten en zorgverzekeraars die de zorg duurzaam beschikbaar op het platteland willen houden.

null Beeld Fadi Nadrous
Beeld Fadi Nadrous

Zorg voor overal snel internet

Beeldbellende huisartsen, fysiotherapeuten die oefeningen via filmpjes uitleggen, online overleggen, zorgrobots, VR-brillen: de zorg digitaliseert in rap tempo. Een mooie ontwikkeling, die leidt tot bereikbaarheid van zorg en lagere kosten. Dat het kan, heeft de coronacrisis ons geleerd.

Voor het platteland is deze digitalisering een enorme kans en een breed onderschreven wens. Deze vormen van zorg op het platteland kunnen echter alleen tot wasdom komen als er aan één cruciale voorwaarde wordt voldaan: toegang tot internet. De digitale infrastructuur moet op orde zijn. Zeker op het platteland.

Duizenden gezinnen op het platteland hebben nog steeds geen snel internet. Dat kan en moet heel snel veranderen.

Robuust platteland

Zorg is een van de thema’s in de Agenda Platteland (p-10.nl/agendaplatteland). Die Agenda heeft de P10 opgesteld om samen met zo veel mogelijk partners te werken aan een robuust platteland met vitale dorpen. Want als we dat behouden, kan heel Nederland profiteren van de kracht en ruimte die het platteland te bieden heeft.

Voor vitale dorpen zijn vitale inwoners nodig. Toegang tot zorg is daarvoor onmisbaar.

Nieuw kabinet en parlement, helpt u straks mee aan een leefbaar platteland door innovatie, bereikbaarheid en goede digitale infrastructuur voor de zorg?

Lees ook:

De zorg moet helemaal anders, maar hoe dan?

De gezondheidszorg is toe aan een flinke revolutie, vinden veel politieke partijen. Er liggen allerlei ideeën klaar, vertellen drie politieke ‘zorgdenkers’ over hun verkiezingsprogramma.

Een nieuw leven voor het dorp van Jan en Lies én gestreste stedelingen

De mondiale crises, corona en klimaat, verrijken gek genoeg juist onze kansen om de woningmarkt uit het slop te halen. Ze kunnen een springplank zijn naar een logische en nodige herverdeling van ons land, stellen Wim Hazeu en Ger Peeters, bestuurders van Wonen Limburg.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden