OpinieOuderschapsverlof

Ook vader met minder poen moet betrokken kunnen zijn

De uitbreiding van het ouderschapsverlof vergroot de kloof tussen gezinnen met meer en met minder geld, stellen Justine van de Beek , jongerenambassadeur Seksuele en Reproductieve Rechten en Gezondheid en Bas van Weegberg,  voorzitter van FNV Young & United.

Het kabinet wil door middel van nieuw beleid rond ouderschapsverlof breken met de traditionele rolverdeling in Nederlandse gezinnen, waarbij de meeste vaders voltijd werken en moeders de meeste kindzorg dragen (Trouw, 29 april). Een mooie ambitie, en broodnodig in een land waar vaders slechts zo’n 28 minuten spenderen aan kindzorg voor elk uur dat moeders dat doen. Het gebrek aan vaderlijke betrokkenheid in ons land is kwalijk, want die is juist bewezen positief voor de ontwikkeling van kinderen, de relatie tussen ouders en de (arbeidsmarkt)emancipatie van vrouwen. De schaarse vergoeding van de nieuwe regeling dreigt echter de kloof tussen rijk en arm te vergroten.

Momenteel hebben Nederlandse moeders recht op zestien weken bevallings- en zwangerschapsverlof, volledig doorbetaald. Dat staat in schril contrast met de schamele vijf dagen partnerverlof voor vaders. Decennialang was dat zelfs maar twee dagen –­­ toen namen veel vaders noodgedwongen ander verlof, zoals vakantiedagen, op. Kort na de bevalling worden Nederlandse vaders dus bruut weggerukt uit het prille gezinsleven. Vanaf juli dit jaar komt er dan eindelijk ook een langere verlofregeling voor partners: vijf weken, met 70 procent van het loon doorbetaald. 

Het kabinet kondigde recent aan het algemene ouderschapsverlof, momenteel onbetaald, deels te betalen vanaf 2022. Van de 26 weken ouderschapsverlof worden straks negen weken voor de helft doorbetaald. Stel je wordt vader en werkt voltijd, dan heb je vanaf 2022 dus recht op vijf dagen 100 procent betaald verlof, daarna vijf weken waarin 70 procent vergoed wordt en later nog negen weken met 50 procent doorbetaling. Maar dat is nog steeds niet gelijk aan de vergoeding voor moeders. En wie kan het zich veroorloven om zo’n grote hap van zijn inkomen te missen?

Europese verplichting

Deze nieuwe regeling volgt uit een Europese verplichting, waar Nederland destijds overigens tegen stemde. De richtlijn uit Brussel vermeldt dat lidstaten zelf mogen kiezen of ze het ouderschapsverlof gedeeltelijk of volledig doorbetalen. Nederland kiest nu voor gedeeltelijke doorbetaling en maakt zich er daarmee gemakkelijk vanaf. De richtlijn noemt namelijk ook dat de hoogte van doorbetaling geen belemmering mag zijn om van het verlof gebruik te maken. Maar dat zal bij 50 procent doorbetaling in veel gevallen wel zo zijn. 

Als je het al niet breed hebt, dan is de keuze om schaars betaald verlof op te nemen niet aantrekkelijk. Al die luiers moeten immers ook betaald worden. Bovendien moet dit nieuwe verlof binnen het eerste levensjaar van het kind worden opgemaakt: het uitspreiden om zo inkomensverlies te dempen, kan dus niet.

Daarmee vergroot deze maatregel de kloof tussen vaders die zich tijd met hun kind kunnen veroorloven en zij die dat niet kunnen, maar wel graag zouden willen. Ook minder vermogende vaders willen betrokken vaders zijn, dat wordt hen op deze manier moeilijk gemaakt. Onze oproep aan het kabinet: vergoed het ouderschapsverlof een stuk beter – tussen de 70 en 100 procent. Laat tijd doorbrengen met je kinderen, juist in de belangrijke eerste levensfase, niet alleen iets zijn voor moeders en voor vaders met veel geld.

De afgelopen decennia zijn we steeds meer afgestapt van het model waarbij de man vanzelfsprekend kostwinner is en de vrouw thuis blijft. Toch is ook vandaag nog een wereld te winnen. Wij maken als twintigers deel uit van een generatie die het gezinsleven eerlijk en gelijkwaardig wil aanpakken. Bied daar dan ook ruimte voor in beleid, juist ook voor hen die minder welvarend zijn.

Poen mag geen voorwaarde voor vaderlijke betrokkenheid zijn. 

Lees ook:

Vanaf deze zomer mogen vaders met geboorteverlof en tienduizenden doen dat ook

Vanaf de tweede helft van 2020 mogen partners vijf weken geboorteverlof opnemen. Naar schatting zullen tienduizenden dat ook doen.

Nee, het ligt (niet) alleen aan vrouwen

Laten we ophouden vrouwen zelf verantwoordelijk te houden voor het feit dat ze minder verdienen en minder in topfuncties te vinden zijn, bepleit Justine van de Beek, socioloog en feminist.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden