Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Ook buren en overheid kunnen schade bij scheiding voorkomen

Opinie

André Rouvoet

© ANP
Opinie

Schade voor kinderen bij vechtscheidingen voorkomen is de verantwoordelijkheid van niet alleen de overheid, maar ook buren en familie. Het initiatief ‘Scheiden zonder schade’’ komt met 40 aanbevelingen, schrijft André Rouvoet, voorzitter van het Platform ‘Scheiden zonder schade’.

Vandaag is het de 'Dag van de Scheiding'. We kennen allemaal - van dichtbij of van wat verder weg - de emoties en het verdriet. De gevolgen voor de kinderen. De onmacht van het sociale netwerk.

Lees verder na de advertentie

Tegelijk vinden we het verbreken van een relatie tussen twee mensen vooral een privézaak. Toch zijn er situaties waarin de overheid zich wél bemoeit met hoe mensen met elkaar omgaan. Een evident voorbeeld hiervan is de strafbaarstelling van huiselijk geweld. Wanneer daar sprake van is, rept niemand van betutteling of 'achter de voordeur' als de overheid ingrijpt, maar heeft zij zelfs de plicht om in te grijpen en de kwetsbaren te beschermen.

De rol van het sociale netwerk mag niet worden onderschat

Sterker dan voorheen is er het besef dat ook bij het verbreken van relaties belangen van betrokkenen in het gedrang kunnen komen. In het bijzonder geldt dat voor kinderen in hoog-conflictueuze of 'vechtscheidingen'. Zeker, veel scheidingen verlopen betrekkelijk soepel. Maar te vaak ook gaat het niet goed. Ex-partners die elkaar de tent uit vechten of het leven zuur maken. Een kind dat eronder lijdt dat zijn ouders voortdurend ruziemaken, slecht over elkaar spreken of niet samen bij de diploma-uitreiking kunnen zijn. Kinderen die ineens hun vader niet meer mogen (of willen) zien.

De cijfers zeggen genoeg. Zo'n 70.000 kinderen per jaar maken mee dat hun ouders uit elkaar gaan; 1 op de 5 scheidingen kan als 'vechtscheiding' worden gekenschetst. Circa 16.000 kinderen ondervinden ernstige gevolgen van de scheiding en zo'n 15 procent van alle kinderen van gescheiden ouders heeft nog maar met een ouder contact.

Concrete actielijnen

Op initiatief van de Tweede Kamer zijn via een Divorce Challenge voorstellen verzameld om schade bij kinderen te voorkomen. Op basis daarvan is vorig jaar een 'Agenda voor actie' opgesteld onder de titel 'Scheiden... en de kinderen dan?' Eind februari heb ik deze agenda, met meer dan 40 concrete actielijnen, aangeboden aan de ministers Dekker en De Jonge. De komende tijd gaan we in het meerjarige programma 'Scheiden zonder Schade' met alle betrokken partijen hard aan de slag met de uitvoering daarvan: een bewustwordingscampagne, professionalisering, versterking van de positie van het kind in het scheidingsproces en de ontwikkeling van een 'scheidingsloket' voor gemeenten en zelfs een geheel nieuwe, op de-escalatie gerichte scheidingsprocedure, als alternatief voor het huidige toernooimodel, waarbij de scheidende partners ieder via een eigen advocaat tegenover elkaar staan.

De meest gehoorde verzuchting van gescheiden mensen is dat ze graag iemand hadden gehad die hun de weg wees

Maar misschien wel het allerbelangrijkst wat we willen bereiken, is versterking van het besef dat we als samenleving van betekenis kunnen zijn voor de mensen in onze omgeving die in een scheiding terechtkomen. Dat we niet wegkijken als we merken dat de buren er samen niet meer uitkomen. Als we zien dat het kind van vrienden in de problemen komt. De meest gehoorde verzuchting van gescheiden mensen is dat ze graag iemand hadden gehad die hun de weg wees.

Gezamelijke verantwoordelijkheid

De rol van het sociale netwerk mag niet worden onderschat. Hoe belangrijk hulpverlening, mediation en juridische bijstand ook zijn: al die professionals verdwijnen vroeg of laat weer, maar familie en vrienden blijven. Dat maakt dit programma tot een prachtig voorbeeld van een nieuwe manier van werken van de overheid: een relevante maatschappelijke kwestie, die niet zomaar even door de overheid zelf kan worden 'opgelost', wordt opgepakt in nauwe samenwerking met maatschappelijke partners en ervaringsdeskundigen. Niet omdat we ons zo graag willen bemoeien met relaties tussen mensen, maar omdat we het tot onze gezamenlijke verantwoordelijkheid rekenen om schade bij kinderen zoveel mogelijk te voorkomen.

Lees ook:

Het kind moet bij een scheiding beter gehoord worden

De rechtbank in Zwolle wil dat ouders hun kinderen vragen wat ze vinden van het ouderschapsplan. Het is een proef van een jaar.

Verplicht mediation bij echtscheiding met kinderen

Advocaat Emma Kostense pleit voor het wettelijk verplicht maken van mediation bij echtscheidingen waarbij kinderen betrokken zijn. Volgens haar zou dat voor alle betrokkenen echte winst opleveren.

Deel dit artikel

De rol van het sociale netwerk mag niet worden onderschat

De meest gehoorde verzuchting van gescheiden mensen is dat ze graag iemand hadden gehad die hun de weg wees