null

OpinieCultuuronderwijs

Nieuw kabinet, erken eindelijk dat goed cultuuronderwijs onmisbaar is

Maak cultuuronderwijs structureel op scholen en laat de vakdocent weer terugkeren op school, bepleit pianist Daria van den Bercken.

Als burger met belangstelling voor de formatietijd, als moeder met de beste wensen voor de toekomst van haar kind, en als overtuigd kunstenaar hoop ik dat politici en beleidsmakers de noodzaak van goed cultuuronderwijs inzien en uitgebreider verwoorden in het nieuwe regeerakkoord. Dat ze geen kortlopende regelingen van twee jaar bepleiten zoals nu op de planning staan, maar langdurige afspraken die verder reiken dan één beleidsperiode. En dat ze daarin ruimhartig investeren.

Cultuuronderwijs bestaat niet uit kortstondig consumeren. Het betekent verdieping bieden aan kinderen, een hele basisschoolperiode lang. Concreet betekent beter cultuuronderwijs: een landelijke structuur maken waarin vakdocenten de weg terugvinden naar het onderwijs.

Kwalitatief cultuuronderwijs is onderwijs in- en deelname aan theater, beeldende kunst, dans, muziek en literatuur. Het is ook geïnspireerd geleide ontmoetingen met grensverleggende kunst uit heden en verleden in kunstencentra. Neem bijvoorbeeld muziekonderwijs. Dat bestaat niet enkel uit een jaarlijks bezoek aan een symfonieorkest, maar betekent ook structureel -in groepen en individueel- onderwijs krijgen van een bezielde vakdocent, uitleg over de muzikale taal krijgen, jezelf leren uiten en leren uitdrukken op een instrument, je begeven in de sociale structuur van samenspel met ensembles, en zelfs verantwoordelijkheid leren dragen voor een waardevol instrument.

Goed cultuuronderwijs staat het bestaande lesprogramma niet in de weg

Voor de komst van corona vlogen commerciële bedrijven regelmatig musici in om op goedbetaalde seminars werknemers te inspireren over de sociale werking van orkesten, het democratische samenwerken van een strijkkwartet, of hoe een solist als een topsporter het beste uit zichzelf haalt. Het is zot dat deze waardevolle facetten van persoonlijke ontwikkeling niet al op de basisschool worden aangeleerd. En nu worden musici ietwat geforceerd gepresenteerd als voorbeeld voor persoonlijk leiderschap, momenteel een populair onderwerp bij bedrijven, op zoek naar verdieping, zelfkennis en zingeving.

Goed cultuuronderwijs zal het reguliere curriculum op scholen niet in de weg staan, maar juist versterken. Wetenschappelijk staat al lang vast dat kunst en creatieve vakken doorslaggevend zijn voor een stimulerende cognitieve en emotionele ontwikkeling. Ze ondersteunen de verbeelding, creatie, eigenheid en zelfkennis. Het kind leert beter luisteren en aandachtiger kijken, op hoog niveau samenwerken met andere kinderen en intelligent communiceren. Het kind leert ook schoonheid zien en het bewustzijn daarvan gaat een leven lang mee. Oefenen en studie moeten dagelijks onderdeel zijn van het lesprogramma. Vakdocenten en schooldocenten versterken elkaar en bieden onderwijs met aandacht en ruimte.

Omarm de rijkdom van het menselijk vermogen

Jezelf ontwikkelen, daar trots op zijn, en tegelijkertijd de wereld om je heen open en creatief benaderen: dat zijn kwaliteiten waarover de Britse auteur Ken Robinson vertelde in zijn 70 miljoen keer bekeken TED-talk. Hij stelde dat ons huidige onderwijssysteem gebaseerd is op de kansen die de industriële revolutie in de negentiende eeuw bood. Nu, bijna twee eeuwen later, staan wij voor nieuwe uitdagingen. Zorg dat je kind zich ontwikkelt via creativiteit, is zijn boodschap: omarm de rijkdom van het menselijk vermogen. Tenslotte, kunst en cultuur is ook maatschappijleer. Breng dat in het lesprogramma van de jongste schoolgangers, dan geef je mee dat cultuur een integraal onderdeel van leven is. Makkelijker kan ik het niet uitleggen.

En als er deze zomer inderdaad een langdurige cultuuronderwijsregeling in het regeerakkoord verwoord wordt, dan hebben we over twintig jaar geweldig opgeleide volwassenen én verjongd publiek voor een cultuursector in Nederland die daarnaar snakt, na veertig jaar cultuurloos onderwijs. Dat nieuwe publiek is een onmisbaar onderdeel van een sector die bijna 4 procent van onze economie behelst, een sector die Nederland kwaliteit van leven geeft en het een plezierig land maakt om in te wonen.

Lees ook:

Bezuinigen op muziekonderwijs?

Muziekdocent Mariëtte de Graaf vindt het schandalig: ‘Cultuur is een mensenrecht’

Daria van den Bercken lanceert een nieuw pianofestival voor jong én voor oud

Pianist Daria van den Bercken ziet zelden jongeren bij concerten. Om dat te veranderen, lanceerde ze eerder dit jaar de eerste editie van de Piano Biënnale, online natuurlijk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden