null

OpinieEnergiebesparing

Niet de isolatienorm is het probleem, maar de doorgeschoten hype om huizen aardgasvrij te maken

Beeld

Energie-adviseur Arie Kroon hekelt een eerder advies van twee collega’s die ervoor waarschuwden niet ondoordacht huizen te gaan isoleren.

Het opiniestuk van Simon Bos en Eric Spithoven over niet-isoleren (Trouw, 13 augustus) mag niet onweersproken blijven, omdat het lezers op het verkeerde been kan zetten. Dat ze adviseurs zijn bij een groot bureau (Syntraal) is geen garantie voor adviezen die milieu en klimaat verder helpen. Dat blijkt ook hier. Vanuit mijn veertig jaar ervaring als consultant energiebesparing met isolatie en warmtepompen acht ik hun voorstel schadelijk voor de energietransitie en voor hun klanten.

Bos en Spithoven bepleiten om huizen niet ondoordacht te verduurzamen met onnodig hoge kosten voor huiseigenaren. Dat pleidooi kan alleen maar onderschreven worden, want er gaat momenteel veel mis op dat gebied. Ondeskundig advies – ook van grote en dure adviesbureaus – gebrekkige uitvoeringskwaliteit en politiek gedreven keuzes voor ineffectieve oplossingen zijn een bedreiging voor het slagen van de energietransitie. Maar ook hun advies helpt de energietransitie niet vooruit.

Want niet de isolatienorm is het probleem, maar de doorgeschoten hype om alle huizen aardgasvrij te maken. Isoleren vergt altijd maatwerk, maar is essentieel voor beter comfort en maximale energiebesparing. Isolatie moet tientallen jaren meegaan, je kunt het maar één keer goed doen, goedkoop is duurkoop. Net als bij een warmtepomp is dan een langere terugverdientijd gerechtvaardigd. Bij oudere panden, zoals monumentale villa’s en grachtenhuizen gaan hoge kosten uit voor de (hoge) baten. Tot die baten behoren ook de opbrengsten voor het klimaat.

Het advies is letterlijk kortzichtig

Vergeet ook de waardevermeerdering na isolatiemaatregelen niet. Het advies van Bos en Spithoven is dus letterlijk kortzichtig. Juist in oudere panden lukt het zonder isolatie niet om met alleen een warmtepomp voldoende warmte op te wekken, al helemaal niet tegen lage stroomkosten. Daarvoor zijn meerdere of nog zwaardere pompen nodig, wat tot extra stroomverbruik en meer energieverbruik leidt dan met een moderne hr-ketel. Warmtepompen zullen in strenge winters bovendien grotendeels op fossiele stroom draaien, want juist dan is er weinig zonne-energie en vaak minder wind, terwijl de warmtevraag in die winters juist maximaal is. Dan moet je juist vermijden dat je op 80 graden gaat verwarmen. Hogetemperatuur-warmtenetten zijn sowieso een energieverspillende techniek.

Bos en Spithoven doen aan wensdenken wanneer ze stellen dat restwarmte, geothermie en bodemenergie de echte alternatieven voor isoleren zijn. Die technieken worden al decennia veelbelovend genoemd maar struikelen van mislukt project naar mislukte financiering. Er is dus nog nauwelijks ‘alternatieve warmte’ beschikbaar. Hoe durven ze dan te adviseren om niet te isoleren? Leveranciers van stads- en restwarmte hebben geen belang bij goed geïsoleerde huizen, want dat maakt hun projecten minder rendabel.

In het opiniestuk van Bos en Spithoven komt het belangrijkste doel van de energietransitie, namelijk minder CO2-emissies, niet voor. Dat is veelzeggend, want het creëren van lage kosten voor huiseigenaren is als doel vaak strijdig met minimalisering van de CO2-emissie. Minder isoleren dan technisch effectief en rendabel is, is nooit duurzaam.

Middel is erger dan de kwaal

Bij de energietransitie zullen eigenaren van oudere huizen keuzes moeten maken die niet per se leuk zijn. Bijvoorbeeld kiezen tussen isoleren en installatietechnisch-optimaliseren of een nog luxere keuken of badkamer, of een Tesla voor de deur voor een schoon geweten. De dwangmatige beleidsdoelstellingen ‘aardgasvrij tegen elke prijs’ en ‘volledig elektrisch’ is de crux van het probleem waar schrijvers de verkeerde oplossing voor bieden. Hun middel is erger dan de kwaal.

De klanten van hun adviesbureau krijgen met zo’n advies geen CO2-besparing, wel minder warmtecomfort en nooit de beloofde kostenbesparing.

Lees ook:

Eerst huis isoleren is niet altijd de meest logische stap

Het ondoordacht verduurzamen van woningen jaagt de huiseigenaren onnodig op kosten, aldus Simon Bos en Eric Spithoven.

Zo komen we groener uit de coronacrisis

Nederland hobbelt achteraan met plannen voor groen herstel van de economie na corona, stelde het Planbureau voor de Leefomgeving. Andere landen zijn al een stuk verder. Aan ideeën is in ieder geval geen gebrek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden