null

OpinieInburgering

Niemand heeft iets aan de hoge taaleis in de nieuwe inburgeringswet

Inburgeren zal alleen maar moeilijker worden door de hogere taaleis die de voorgestelde nieuwe inburgeringswet stelt, menen Maureen Krösschell en Roëlle de Bruin-Boonstra van de Werkgroep Migratie PerspectieF.

Maureen Krösschell en Roëlle de Bruin-Boonstra

Het is het eindpunt van het Nederlands inburgeringsbeleid: naturalisatie, oftewel het verkrijgen van de Nederlandse nationaliteit. Dit proces vraagt veel tijd en vaardigheden van de statushouder. Dat alles met als doel geïntegreerde en gepassioneerde nieuwe Nederlanders te kunnen verwelkomen die hun steentje bijdragen aan de samenleving. Dat is tenslotte wat van nieuwe Nederlanders verwacht wordt, toch?

Maar laat nu juist dit onder druk staan. In januari verandert de inburgeringswet. Deze nieuwe wet biedt onder andere meer maatwerk, maar de voorgestelde aanpassingen van het Besluit Naturalisatietoets 2021 zijn geen verbetering. De grote verandering? Ook al voldoet nieuwkomers aan de inburgeringseisen, dan nog hebben zij in het nieuw voorgestelde naturalisatiebesluit niet meteen recht op naturalisatie. Het gevaar hiervan: we creëren tweederangsburgers.

Het vereiste taalniveau wordt verhoogd

Het komt erop neer dat het vereiste taalniveau om te mogen naturaliseren verhoogd wordt van niveau A2 naar B1. Op dit moment is het zo dat wanneer iemand ingeburgerd is en voldoende jaren in Nederland woont, hij of zij een Nederlands paspoort kan krijgen. Volgens het voorgestelde naturalisatiebesluit komt daar taalniveau B1 als voorwaarde bij.

Onder de nieuwe wet zal de gemeente een inschatting maken van het haalbare taalniveau voor een statushouder. Op basis daarvan volgt plaatsing in één van de drie trajecten: de B1-route, de onderwijsroute of de Z-route.

De laatste route is bedoeld voor mensen met een lagere ‘leerbaarheid’. Zij leren hoe ze zich zelfstandig in de maatschappij kunnen bewegen door verschillende cursussen in taalvaardigheid of digitale vaardigheid. Als de deelnemers de Z-route hebben afgerond, voldoen zij volgens de nieuwe inburgeringswet aan hun inburgeringsverplichting. Maar volgens het voorgestelde naturalisatiebesluit kunnen deze statushouders toch niet naturaliseren.

Schattingen liggen ver uiteen

Naar schatting van de gemeenten zal maar liefst 44 procent van de nieuwkomers worden ingedeeld in de Z-route, hoewel de landelijke schatting op slechts 15 procent ligt. Ook de schattingen van het aantal nieuwkomers dat de B1-route zal volgen, liggen ver uit elkaar (35 procent volgens de gemeenten om 60 procent landelijk). Een grote groep zal dus het taalniveau B1 niet kunnen halen, en geen Nederlandse nationaliteit verkrijgen.

Dat is zonde, want zonder die nationaliteit mag je niet stemmen bij verkiezingen, is een hypotheek afsluiten veel moeilijker en zijn dekansen op een baan beperkt.

Daar komt bij dat de afhankelijkheid van een verblijfsvergunning gevoelens van uitsluiting met zich meebrengt. Deze uitsluiting werkt de psychische problematiek die de groep nieuwkomers al ervaart alleen maar meer in de hand. De adviescommissie Vreemdelingenzaken van de Raad van State stelde dan ook dat dit nieuwe stelsel de sociale cohesie kan belemmeren en een tweedeling in de samenleving verder kan voeden.

Het voorstel zal tweederangsburgers creëren

Dit is niet alleen een probleem voor nieuwkomers, maar zeker ook voor de Nederlandse samenleving. Het huidige voorstel zal tweederangs burgers creëren. Uit onderzoek blijkt namelijk dat het ontbreken of uitstel van naturalisatie leidt tot verminderde integratie.

Het huidige voorstel zal feitelijk alleen maar verliezers opleveren. De nieuwkomer kan niet volledig meedraaien in de maatschappij, de Nederlandse samenleving kan de potentie van de nieuwkomer niet benutten en de overheid is mogelijk meer geld kwijt aan uitkeringen en ondersteuning.

Het besluit is nog niet definitief gevallen. Daarom doen de politieke jongerenorganisaties PerspectieF, PINK! en de Jonge Socialisten gezamenlijk deze oproep: laat de strikte taaleis van het B1-niveau voor naturalisatie los. Accepteer in plaats daarvan ook de voltooiing van de andere twee routes, eventueel in combinatie met andere inspanningseisen als grond voor naturalisatie.

Lees ook:

Brandbrief grote steden: duizenden vluchtelingen veroordeeld tot falend inburgeringsstelsel

Duizenden vluchtelingen vallen onder het oude, falende, inburgeringsstelsel en komen in de problemen, vrezen de vier grote steden. Ze sturen een brandbrief naar het demissionaire kabinet.

Advies: Wacht niet met inburgering, ook al verhuizen statushouders alweer snel

Een aanzienlijk deel van de vluchtelingen met een verblijfsstatus verhuist nog tijdens de inburgering naar een andere woonplaats, concludeert het Centraal Planbureau. Dat brengt dilemma’s met zich mee voor gemeenten. Want hoeveel investeren die in mensen die snel weer weg zijn?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden