Opinie

Neem de bodem als uitgangspunt voor het landbouwbeleid

Beeld ANP

De landbouwsector is te veel gefocust op de korte termijn, dus er moet een nieuwe visie ontwikkeld worden, vinden Jan Willem Erisman en Sjef Staps van het Louis Bolk Instituut.

De samenleving vraagt om een duurzaam landbouw- en voedselsysteem. Voor die transitie is het noodzakelijk een krachtige visie te ontwikkelen, waarbij het vooral om de lange termijn gaat. De landbouwsector is te veel gefocust op de korte termijn.

Een groen en duurzaam landbouwbeleid vraagt om concrete doelen. Die geven perspectief en stimuleren echte innovatie. Zij zouden gebaseerd moeten zijn op onze waarden en op de grondbeginselen van de samenleving, en los moeten staan van kortetermijnbelangen van bedrijven uit een falend systeem. De doelen zouden ook moeten uitgaan van een integrale aanpak, in plaats van het huidige gefragmenteerde beleid waarbij boeren steeds met nieuwe wetten en regels uit afzonderlijke dossiers worden geconfronteerd.

Verenigde Naties

Maar hoe doe je dat? Wij stellen voor om uit te gaan van de Sustainable Development Goals van de VN. Daarbij is een integrale visie het uitgangspunt. Om dat concreet te maken voor Nederland stellen we als hoofddoel volledige grondgebondenheid in 2050. Dat betekent de bodem nemen als uitgangspunt voor het ruimtelijke ordening-beleid, zodat er optimale weerbaarheid komt voor klimaateffecten. De bodemkwaliteit mag in ieder geval niet achteruitgaan. Voer voor dieren en voedsel voor mensen komen uit de regio. Alle productie is klimaatneutraal en de lucht- en waterkwaliteit zijn gewaarborgd. Kwaliteit en omvang van het landschap en biodiversiteit zijn beschermd. Dierenwelzijn is gegarandeerd.

Hóe die doelen bereikt kunnen worden, is vervolgens een ander vraagstuk. Dat kan via verschillende wegen waar verschillende groeperingen zich voor inzetten. Dat zou bijvoorbeeld natuurinclusieve landbouw kunnen zijn, biologische landbouw, precisielandbouw en ook hoog-technologische voedselproductie. Een combinatie hiervan leidt tot een uitwisseling van kennis en tot het gezamenlijk werken aan de geformuleerde kwaliteitsdoelen.

Hoe realistisch is dit? De drijfveer van landbouwcommissaris Sicco Mansholt was 'nooit meer een hongerwinter'. We hebben ons hele landbouw- en economisch systeem daarop gebouwd en dat doel is bereikt. Het heeft echter ook geleid tot vele negatieve effecten. Het heeft ons wel geleerd dat sturen vanuit doelen écht werkt. Het is tijd voor een nieuwe Mansholt, maar nu met een krachtige, integrale visie: gezonde grond voor gezonde voeding.

Lees meer opiniebijdragen van columnisten en lezers op trouw.nl/opinie.

Lees ook: Bomen en houtsingels sneuvelen voor EU-subsidies

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden