Neelie Kroes en het geheim van een onschendbaar blazoen

Neelie Kroes Beeld anp

Opnieuw lijkt er wat glans afgebladderd van het blazoen van 'onze Neelie'. Bemoeienissen met vage bedrijfjes in belastingparadijzen waarvan nooit officieel melding werd gedaan: dat kon er na haar overstap naar het taxibedrijf Uber nog wel bij.

Je diensten te gelde maken bij een bedrijf waar je als eurocommissaris mede toezicht op te houden had, oogt niet fraai. Het smoezelige aura dat de Europese politiek toch al heeft is er door haar niet minder op geworden.

De populariteit die Neelie Kroes in Nederland geniet verbaast me al veel langer. Hele en halve schandaaltjes achtervolgen haar sinds het begin van haar Europese carrière. Haar sollicitatiegesprekken voor het Europese Parlement waren pijnlijk - niet alleen omdat het haar nogal bleek te schorten aan talenkennis. Haastig verbrak zij haar banden met de zakenman Jan-Dirk Paarlberg, die betrokken bleek bij het netwerk van Willem Endstra.

Even abrupt moet er een einde gekomen zijn aan haar solidariteit met Heleen Mees, wier strijd om meer vrouwen aan de top zij van harte steunde. Toen Mees wegens stalking in de VS in voorlopige hechtenis zat, was moest er een plaatselijke ondernemer aan te pas komen om haar borgtocht te betalen. Geen woord of gebaar van Neelie Kroes, wier topvrouwen-activisme toch al bekoeld was toen het voorzitterschap van de Europese Commissie een brug te ver bleek.

Onschendbaar blazoen
In de nu uitgelekte Bahamas-kwestie is een nieuwe vriend opgedoken: de Jordaanse zakenman Amin Badr-El-Din. Ik voorspel die vriendschap geen lang leven meer - maar vraag mij af hoe het intussen zit met de teflon-laag waarlangs tot nu toe ieder schandaaltje langs mevr. Kroes afgleed. Al die schimmigheid heeft haar reputatie nauwelijks aangetast. Terwijl 'Europa' in de volksmond een almaar beroerder imago kreeg, kon zij zich als 'machtigste commissaris' daarvan jarenlang verheugen in een jubelende vox populi.

Toegegeven: 'wereldberoemd' is Neelie Kroes voornamelijk binnen Nederland. Wie bij Wuustwezel de grens oversteekt, ziet zich al snel geconfronteerd met wezenloze blikken: 'Neelie wie? Qui? Who?' of 'Quién?' Met de Europese integratie gaat het ook op dat vlak maar moeizaam. Terwijl deze krant met trots haar scoop over Kroes rondtwitterde, had de Engelse Guardian alleen belangstelling voor de rol van 'Home Secretary' Amber Rudd in de Bahama Papers. Het Kroes-nieuws moest wachten tot de volgende ochtend.

Is dat het geheim van een onschendbaar blazoen? Stilzitten wanneer je geschoren wordt, en vervolgens doen alsof er niets gebeurd is? Met bewondering moet mevr. Kroes indertijd gekeken hebben naar de Portugese voorzitter van de Europese Commissie José Manuel Barroso. Niet omdat ook hij inmiddels eieren voor zijn geld gekozen heeft bij de Amerikaanse zakenbank Goldman Sachs, een van de aanstichters van de financiële crisis. Maar omdat Barroso al veel eerder dubieuze vrienden op de schouder sloeg.

Kort geheugen
Het was maart 2003. De Amerikaanse president Bush jr. had besloten dat het, na de succesvolle invasie van Afghanistan, tijd was om ook Irak te bevrijden. Europa stond er huiverig tegenover. Op een haastig belegde conferentie werd Bush slechts geflankeerd door de Britse premier Blair en zijn Spaanse evenknie Aznar. Nèt iets terzijde van hen stond de Portugese premier die de bijeenkomst op de Azoren georganiseerd had. Zijn naam was Barroso. Een jaar later werd hij Europees Commissievoorzitter. Wanneer daarna zijn vroegere vrienden en het drama-Irak ter sprake kwamen, deed ook hij alsof zijn neus bloedde.

Heeft dit verhaal een moraal? Ik vrees van niet. Het politieke geheugen is kort, wanneer dat althans iedereen zo uitkomt. Zo niet, dan kunnen pekelzonden (sigarensex, verkeerde lolligheid, het schrokken van een hamburger) een eindeloos Nachleben krijgen. Werkelijk onmogelijk maakt een bewindspersoon of kamerlid zich meestal pas met een futiliteit. Harry Mulisch zou gezegd hebben: 'Het beste is de misstap te vergroten'

Daarom denk ik niet dat dit Bahamas-akkefietje mevr. Kroes werkelijk zal schaden. Haar populariteit taant in Nederland misschien wat, maar wankelt niet. Catastrofaal wordt het pas wanneer zij op een foto blijkt te neuspeuteren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden