OpinieKringlooplandbouw

Nederlandse kennis over landbouw heeft veel te bieden, maar is ook een deel van het probleem

Niet alleen grootschalige innovatie gaat voor kringlooplandbouw zorgen. Ook familiebedrijven, onder andere in de tropen, kunnen een belangrijke rol spelen, stelt tropisch landbouwingenieur Bertus Haverkort. 

Trouw stelt in haar commentaar van 15 september dat het onontkoombaar is om het huidige voedingssysteem met het wereldwijde gesleep van eiwitten ter discussie te stellen. Het constateert een tragische teloorgang van soortenrijkdom hier en milieuproblemen daar en stelt dat Nederland de wereld veel te bieden heeft voor de noodzakelijke grootschalige innovaties. Volgens Trouw kunnen kleine familiebedrijfjes de wereld onmogelijk voeden.

Dit is nogal kort door de bocht. Nederlandse kennis heeft veel te bieden, maar is ook een deel van het probleem. Onderzoek naar kringlooplandbouw waar Gert van Duinkerken aan refereert (Opinie, 16 september) is belangrijk, maar staat in Nederland nog in de kinderschoenen. Naast de mooie voorbeelden die hij geeft, gaat hij voorbij aan de noodzaak om ook de internationale kringlopen zo veel mogelijk te sluiten en draait daarmee om de hete brij van de veehouderij in Nederland heen. Hij negeert ook de vraag of het duurzaam is dat Nederlandse landbouw voornamelijk voor de export bedoeld is en schenkt geen aandacht aan bestaande kennis van kringlooplandbouw in de tropen.

Optimalisering familiebedrijven is essentieel

Intensivering van de landbouw is essentieel om 10 miljard monden te voeden. Dat kan grootschalig, als ze de toets van duurzaamheid doorstaat. Maar als ongeveer 70 procent van het voedsel op de wereld wordt geproduceerd door familiebedrijven, is intensivering en optimalisering van die bedrijven essentieel. Het is ook mogelijk. De voedselproductie kan wereldwijd omhoog door voor elk ecosysteem specifieke, duurzame oplossingen met kringloopprincipes te ontwikkelen: lokaal aangepast zaaizaad; lokaal waterbeheer om erosie en droogte tegen te gaan; compostering van stadsvuil; verbouw van stikstofbindende en bodembedekkende gewassen; ziekte verminderen door combinatieteelt en diversiteit van rassen.

Intensieve voedselproductie en -verwerking door efficiënte familiebedrijven nabij grote steden in de tropen kan de regionale werkgelegenheid en economie aanjagen. Dat vermindert de migratie naar de steden en naar het buitenland.

Er zullen meer systemen naast elkaar kunnen bestaan. Het vraagt wel om omdenken van landbouwkennis en nuancering van de superieur geachte rol van Nederlandse kennis. De overgang van lineaire naar circulaire landbouw kost tijd.

Daarbij is samen leren met deskundigen uit ontwikkelingslanden belangrijk.

Lees ook:

Een duurzame landbouw is veel meer dan kleinschalig, lokaal of extensief

Kringlooplandbouw vergt praktische stappen in productie en consumptie, betoogt Gert van Duinkerken, manager van Wageningen Livestock Research, onderdeel van Wageningen University & Research.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden