Column James Kennedy

Nederlanders zijn niet veel barmhartiger voor migranten dan Amerikanen

Beeld Trouw

Migratiebeleid door afschrikking. Ook als die afschrikking alle regels van menselijkheid breekt. Dat is het beleid van de huidige Amerikaanse regering. Maar is Europees beleid echt anders?

Amerika heeft een nieuw probleem aan de zuidelijke grens. De aantallen ongedocumenteerde migranten zijn weliswaar niet zo hoog als in 2000, toen ruim een miljoen mensen Amerika binnendrong via de zuidelijke grens. Dat is nu pakweg een half miljoen per jaar, maar het aantal stijgt wel. Een nieuwe uitdaging is dat zoveel kinderen en gezinnen deel uitmaken van deze migratiestroom. En deze keer komen ze niet uit Mexico, maar uit Honduras, Guatemala en El Salvador, landen die worden geteisterd door het geweld van gangs in de grote steden en door klimaatverandering die de landbouw hard treft.

Op zo’n instroom is de Amerikaanse overheid – die weinig middelen beschikbaar stelt voor de opvang van deze migranten – helemaal niet voorbereid. De honderden verschillende opvangcentra zijn er niet op toegerust en er is te weinig personeel. Dit zou voor elke president een uitdaging zijn geweest. Maar de huidige regering wil daarnaast voorkomen dat asielzoekers die weinig kans maken op een verblijfsvergunning vrij rondlopen in de Amerikaanse samenleving. Want asielprocedures kunnen jaren duren en de wachttijd loopt op door gebrek aan speciale rechters en advocaten die voor armlastige migranten hun werk voor een gereduceerd tarief of pro bono willen doen.

Migranten afschrikken

De voornaamste reden om zoveel mensen vast te houden is niet het vluchtgevaar; 85 procent van de mensen die onderkomen vinden bij gezinnen of instanties in de VS komen voor de rechter opdagen. De dieperliggende bedoeling is om toekomstige migranten af te schrikken. Daarom werd er in een eerder stadium besloten om kinderen van hun ouders te scheiden en hoewel dat besluit nu is teruggedraaid, zijn er nog honderden kinderen niet herenigd met hun ouders die ergens in Amerika verblijven.

Door dit beleid verkeren zowel kinderen als volwassenen in erbarmelijke omstandigheden in de asielzoekerscentra. Na binnenkomst komen migranten terecht in faciliteiten die spartaans zijn gebouwd en bedoeld om mensen maximaal 72 uur vast te houden. Maar omdat er geen doorstroomplekken beschikbaar zijn, dienen ze nu wekenlang als verblijfplaats. Soms zijn er alleen staanplaatsen voor volwassenen, met gebrek aan sanitair en basale voorzieningen als een waterkraan. Wat veel media-aandacht en publieke verontwaardiging heeft veroorzaakt is het feit dat kinderen van alle leeftijden wekenlang voor zichzelf hebben moeten zorgen, zonder veel aandacht voor hun hygiëne en voedselvoorziening.

Duurzaam beleid

Als gevolg van deze heibel stapte de verantwoordelijke onderminister afgelopen weekend op. Het Congres zal mogelijk miljarden extra ter beschikking stellen voor de opvang als het Huis van Afgevaardigden en de Senaat het voor de zomervakantie eens kunnen worden over de besteding van deze middelen. Dit zou het leed van sommige gedetineerden op den duur kunnen verlichten, maar het is geen oplossing. Het antwoord op deze problematiek ligt niet in repressie noch in het verzachten van de ergste gevolgen. Alleen een duurzaam legaal migratiebeleid en investeringen in de landen van herkomst zouden uitkomst kunnen bieden. En daar is de huidige Amerikaanse regering faliekant tegen.

Het is makkelijk – althans voor mij – om zulke drama’s toe te schrijven aan de morele laakbaarheid van deze Amerikaanse president en zijn onbarmhartige achterban. Maar het is de vraag of Europeanen – of Nederlanders – veel beter zijn. Zulke schrijnende toestanden tref je in Nederland niet aan, ook al lijden asielzoekers ook in dit land onder machtsmisbruik en willekeur. Het gaat erom dat we erg graag het leed dat migranten en asielzoekers meemaken over de schutting gooien. Slechte opvang in Griekenland is niet onze zaak en nog minder de toestand van migranten in Libië – ondanks het feit dat zij daar doelwit zijn geworden van dodelijk geweld. Zo ver zijn onze harten niet van Donald Trump verwijderd.

Lees hier meer columns van James Kennedy. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden