OpinieKlimaat

Nederland moet met andere landen samenwerken tegen het wassende water

null Beeld
Beeld

Nederland moet de buren betrekken bij het ontwikkelen van een strategie die anticipeert op zeespiegelstijging en afvoer van overtollig water uit het achterland, meent historicus Jan Jüngen.

Jan Jüngen

De laatste voorspellingen met betrekking tot het klimaat, zoals van het KNMI over de zeespiegelstijging, pakken voor de toekomst van Nederland zorgelijk uit. Een van de reacties is het preluderen op een of andere vorm van ­ondergang; het opgeven van delen van ons land.

Ik stel voor dat we iets anders gaan doen. Iets dat productief is: we gaan ons richten op hoe de landen om ons heen de zaak opvatten. Hoe Frankrijk, Duitsland, België, Luxemburg, Zwitserland, het Verenigd Koninkrijk en Denemarken denken over het wassende water, over ‘onze delta’ en over ons.

Een belangrijke reden dat Nederland er is als apart land, is dat het een poortwachtersfunctie heeft voor Europa. De Nederlandse staat garandeert via de eigen infrastructuur, technologie en capabele bevolking de vrije uitwisseling van mensen, goederen en data tussen grote delen van Europa en de wereld. Dat is één. En twee is: Nederland garandeert een veilige en efficiënte afvoer van overtollig water vanuit het Europese achterland.

Een zeg in ons eigen lot

Zolang wij deze twee taken zo goed uitvoeren dat de ons omringende landen er vertrouwen in hebben, blijft Nederland bestaan. En hebben wij, als Nederlanders, een zeg in ons eigen lot.

Doen wij het niet goed, dan neemt Europa ons op termijn die zeggenschap af. En verworden wij tot een uithoek waar de gemalen staan en de sluizen worden bediend. En waar zeker geen zeventien tot achttien miljoen mensen wonen.

Dus, wat te doen?

Ten eerste moet de Staat der Nederlanden een verklaring afleggen van het type whatever it takes – wat maar nodig is. Ook als het perspectief wordt dat de zeespiegel vijftien meter stijgt, blijft Nederland de taken uitvoeren die cruciaal zijn voor het grotere geheel. Tot elke prijs.

Ten tweede moet Nederland het initiatief nemen tot de oprichting van een permanent overlegorgaan ten dienste van alle Noordzeelanden, de direct belanghebbenden.

Wie kunnen beter samenwerken dan de direct belanghebbenden?

De opdracht luidt: gezamenlijk werken aan een strategie met betrekking tot het water, met als uitgangspunt dat acties van het ene land de situatie in een ander land niet mogen schaden.

Om een voorbeeld te geven: als Nederland de Waddenzee zou afdammen, wat gebeurt er dan in het Duitse Emden? Succes is alleen te verwachten door samenwerking en onderling vertrouwen.

Ten derde. Naar verwachting zal de capaciteit om grote infrastructurele werken uit te voeren nog schaarser worden dan nu al het geval is. Materieel, kennis, vakmensen. Wie zal deze componenten in handen krijgen? Nederland is nu nog een serieuze speler op dit terrein, maar geen wereldmacht.

Ook hier is samenwerking dringend gewenst. En wie kunnen beter samenwerken dan de direct belanghebbenden? Zeker als zij de urgentie begrijpen.

Lees ook:

Klimaatrapport KNMI: in ergste scenario’s ‘zul je delen van Nederland moeten opgeven’

Het KNMI waarschuwt dat de gevolgen van ongebreidelde klimaatverandering voor Nederland groter zijn dan voorzien. ‘Met 6 meter kom je wel voorbij het punt dat dijken nog bescherming kunnen bieden.’

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden