Hoofdredactie Commentaar

Naastenliefde komt vóór politiek

Politiek op de preekstoel? Daar moet je niet aan beginnen, klinkt het vaak in de Nederlandse kerken, zeker in brede kerken als de rooms-katholieke en de Protestantse Kerk in Nederland. Die breedte brengt met zich mee dat onder de kerkgangers het brede politieke spectrum vertegenwoordigd is. Dus: niemand voor het hoofd stoten, geen politieke uitspraken, verbinding zoeken.

Is dat terecht? Vertrekkend voorman Jan Gruiters van vredesbeweging Pax vindt van niet. De Nederlandse kerken moeten zich veel actiever opstellen in het politieke debat over vluchtelingen en minderheden, zei hij gisteren in deze krant. Hij stelt dat er in Nederland grote behoefte bestaat aan moreel leiderschap en dat kerken daar een belangrijke rol in kunnen vervullen.

Moreel leiderschap

In dat laatste heeft Gruiters volkomen gelijk. In een gepolariseerde en almaar verder individualiserende samenleving vormen de christelijke waarden van naastenliefde, gerechtigheid, vrede en barmhartigheid – waarvan de kerken bij uitstek de vertolkers zijn – krachtige ingrediënten voor dat morele leiderschap.

Nu is het niet zo dat kerken het wat dat betreft helemaal laten afweten, zeker de protestantse niet. Op lokaal kerkelijk niveau gebeurt ontzettend veel. En de laatste jaren spreekt de landelijke protestantse kerkleiding zich vaker uit. Het is de vraag of het kinderpardon zou zijn verruimd zonder dat de kerkleiding zich zo onmiddellijk en expliciet achter het Haagse kerkasiel had geschaard. Onlangs spraken de landelijke protestantse en rooms-katholieke kerkleiding zich gezamenlijk uit tegen het oplaaiende antisemitisme.

Maar toch: er kan nog meer bij. Een kerk die gelooft dat ze een woord voor de wereld heeft, waarin naastenliefde centraal staat, moet niet bevreesd zijn af en toe mensen met die boodschap voor het hoofd te stoten. Als dat politiek is, dan is dat maar zo.

Foute regimes

Ook al kan dat grote dilemma’s opleveren, zoals blijkt uit de jongste campagne van Kerk in Actie (KiA), de hulporganisatie van de PKN. Die is een campagne begonnen voor de wederopbouw van kerken in Syrië. Daar is kritiek op: kerken in Syrië genieten de steun van dictator Assad, en met de wederopbouw van die kerken zou KiA propaganda bedrijven voor diens regime. Hier dient zich de complexe vraag aan waar alle hulporganisaties mee te maken krijgen: moet je hulp bieden in landen met foute regimes, en daarmee indirect die regimes steunen? Of moet je geen handen vuil willen maken en daarmee de gewone mensen in die landen aan hun lot overlaten? Wie de christelijke waarden van waaruit KiA opereert in ogenschouw neemt, kan maar één conclusie trekken: de hulporganisatie heeft de juiste keuze gemaakt. Naastenliefde komt vóór politiek.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden