OpinieVluchtelingenkampen

Moria toont het morele failliet van ChristenUnie en CDA

Hoeveel erger had het in kamp Moria moeten worden om de christelijke coalitiepartijen uit het kabinet te laten stappen, vraagt Carolus Grütters zich af, senior onderzoeker migratierecht aan de Radboud Universiteit.

Het aanbod van de Nederlandse overheid, na de branden in kamp Moria op Lesbos, om 100 asielzoekers in Nederland op te vangen is op verschillende wijzen gekwalificeerd: variërend van hardvochtig tot koehandel. Van de zijde van de regeringspartijen D66, CDA en CU is er slechts gemeld dat er niet meer in zat: de VVD lag immers dwars.

Afgelopen zondag werd CDA-minister Hoekstra van financiën daarover bevraagd in het tv-programma ‘Buitenhof’. Opvallend daarbij is dat de meest cruciale vraag niet werd gesteld. Alhoewel de minister onderkende dat de situatie nijpend was en er wellicht meer gedaan zou kunnen worden, lag er nu eenmaal een besluit van de regeringspartijen waaraan hij zich als minister diende te conformeren. Staatsrechtelijk is daar geen speld tussen te krijgen: je regeert namelijk niet alleen, maar met coalitiepartners.

De interviewer, Twan Huys, drong nog even aan en verwees naar CDA-begrippen als humanisme en menselijke waardigheid. Maar ook dat maakte geen indruk op de minister. Zelfs een verwijzing naar de woorden van de premier dat op sommige momenten ‘mildheid en genade’ voorrang zouden moeten krijgen boven het reguliere beleid, had geen effect. Er waren wel meer situaties waarvoor dat gold, zo stelde Hoekstra. Of anders gezegd: dan kon je wel aan de gang blijven.

Hoeveel erger had het moeten zijn?

Jammer. Twan Huys had moeten vragen welk compromis niet (meer) acceptabel was geweest. Onder welke omstandigheden zou het CDA wel uit het kabinet zijn gestapt? Hoeveel erger had het moeten zijn in Moria alvorens de VDD te verstaan was gegeven: deze beperkte kabinetsreactie nemen wij niet voor onze rekening. Of anders gezegd: welke moraal wordt hier gehanteerd?

Uit de reacties van de regeringsfracties valt af te leiden dat geen partij er electoraal belang bij denkt te hebben als dit kabinet een half jaar voor de verkiezingen valt. Een dergelijke boekhoudkundige invalshoek laat zich moeilijk rijmen met het hanteren van een humanitaire norm: een ondergrens van menselijkheid waar men niet onder mag komen.

Zowel het CDA als de CU is door die ondergrens gezakt. Moraal is mooi in verkiezingsprogramma’s, maar buitengewoon onhandig in de praktijk. Omzien naar elkaar is prachtig, maar niet in een eindsprint.

Een politieke partij hoeft geen moreel kompas te hanteren. Maar als je je daar als christelijke partij wel op laat voorstaan, moet je daarnaar handelen. In deze situatie had dat gekund, als men het lef daartoe had getoond.

Maar helaas. De kabinetsreactie van afgelopen week, is ruimschoots voldoende om het morele failliet van de CU en het CDA uit te spreken.

Lees ook:

Het Moria-akkoord kost D66 en ChristenUnie hun geloofwaardigheid

De coalitie is onverwachts geconfronteerd met een nieuw probleem, eentje die de potentie heeft uit te groeien tot iets explosiefs: de onhoudbare situatie op het Griekse eiland Lesbos.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden