Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Mogen we straks alleen nog witte, heteroseksuele mannen discrimineren?

Opinie

Patrick van Schie

© thinkstock
Column

Volgens simpele schema's houdt links van gelijkheid, en liberalen niet. Het klopt dat liberalen beseffen dat mensen niet gelijk zijn, dat we niet moeten willen dat ze toch gelijk worden gemaakt en dat pogingen daartoe leiden tot onrecht en meer ellende.

Mensen verschillen in tal van kenmerken en voorkeuren. Gelukkig maar. Daarom moet iedereen vrij zijn om te doen wat hem of haar het beste dunkt, zolang een ander daar geen schade van ondervindt.

Toch is één vorm van gelijkheid voor liberalen essentieel: iedere burger dient voor de wet gelijk te zijn. In de geschiedenis hebben liberalen een eind gemaakt aan de misstand dat de staat aan sommige groepen burgers privileges toekende, zoals de adel en geestelijkheid. Overal waar liberalen aan de macht kwamen, hebben zij zo snel mogelijk de gelijkheid van eenieder in de wet vastgelegd.

Categorieën
In dat opzicht is het huidige artikel 1 van onze Grondwet wezenlijk. En niet als enige: onze Grondwet kent geen hiërarchie aan rechten. Voor liberalen behoren bijvoorbeeld artikel 7 (de vrijheid van meningsuiting) en artikel 11 (de onaantastbaarheid van het eigen lichaam) minstens zo zwaar te wegen.

Sinds 1983 laat het grondwetsartikel waarin de gelijkheid vastligt - sinds dat jaar artikel 1 - het niet bij die vaststelling. Er is toen ook een aantal categorieën opgesteld op grond waarvan je niet mag discrimineren. Zoals geloofsovertuiging, politieke overtuiging, geslacht en ras. D66 heeft al een tijd een wetsvoorstel op de plank liggen om daar handicaps en homoseksualiteit aan toe te voegen. Sinds kort lijkt ook een Kamermeerderheid hiervoor te zijn.

Dit voorstel mag sympathiek lijken, toch is het geen goede gedachte. We moeten niet terug naar de tijd waarin de staat specifieke groepen onderscheidt. Dat creëert nieuwe privileges. De staat mag eenvoudigweg geen ongeoorloofd onderscheid tussen Nederlanders maken, op welke grond dan ook.

Lees verder na de advertentie
We moeten niet terug naar de tijd waarin de staat specifieke groepen onderscheidt. Dat creëert nieuwe privileges

Achtergestelde groepen

Als de wet het zou laten bij de bepaling dat iedere burger voor de wet gelijk is, is de zaak meteen voor gehandicapten en homo's geregeld. Met het wetsvoorstel van D66 wordt slechts een race geopend van groepen die óók willen worden genoemd. Want daarvan zijn er nog tal van categorieën. Zoals een die bijna altijd over het hoofd worden gezien: de kleine mensen. Onderzoek heeft aangetoond dat die nogal eens voor minder vol worden aangezien, minder betaald krijgen voor hetzelfde werk, et cetera (dit is overigens geen cri de coeur, ik heb zelf voor een man een gemiddelde lengte).

Het noemen van allerlei categorieën in artikel 1 heeft nog een nadeel, namelijk dat burgers daarmee ook geen onderscheid tussen groepen mogen maken. Helaas is dat uitgangspunt ook in de jurisprudentie doorgedrongen - er is zelfs een College voor de Rechten van de Mens dat erop toeziet. Achter die deftig klinkende naam schuilt niet meer dan een allegaartje van activistische juristen die elke zogenaamde minderheid graag als achtergesteld aanmerken, en erop aansturen dat straks alleen nog 'witte', heteroseksuele mannen stelselmatig mogen worden gediscrimineerd.

Burgers die geen onderscheid maken tussen andere burgers bestaan niet, en zouden als ze wel zouden bestaan geen leven hebben

Vrijheid

Burgers die geen onderscheid maken tussen andere burgers bestaan niet, en zouden als ze wel zouden bestaan geen leven hebben. Ons leven bestaat uit het maken van keuzes, zoals met wie we wel en niet omgaan. De meeste mensen schrijven we af voor intensief contact - iets anders zou ook ondoenlijk zijn.

Welke motieven we hebben om met sommige mensen inniger om te gaan dan met andere, is geheel aan onszelf. Zodra de staat zich daarmee gaat bemoeien, verliezen we onze vrijheid. Artikel 1 van de Grondwet kan ook daarom beter zo sober mogelijk blijven. Opdat de staat op geen enkele grond tussen burgers discrimineert, terwijl burgers juist hun vrijheid kunnen behouden.  

Patrick van Schie is historicus en directeur van de TeldersStichting, de liberale denktank van Nederland gelieerd aan de VVD. Hij schrijft deze column op persoonlijke titel.

Deel dit artikel

We moeten niet terug naar de tijd waarin de staat specifieke groepen onderscheidt. Dat creëert nieuwe privileges

Burgers die geen onderscheid maken tussen andere burgers bestaan niet, en zouden als ze wel zouden bestaan geen leven hebben