Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Minister Kaag negeert de rol van religie in duurzame ontwikkeling

Opinie

Joanne van der Schee

Een Keniaans meisje wordt na haar besnijdenis naar een rustplaats gebracht. Religie speelt een grote rol bij deze praktijk en dus ook bij de bestrijding ervan. © REUTERS
opinie

Minister Kaag, erken dat u religieuze organisaties nodig hebt om uw doelen te bereiken, betoogt Joanne van der Schee. Zij is senior beleidsmedewerker bij Prisma. Prisma verenigt een twintigtal christelijke organisaties die wereldwijd actief zijn in ontwikkelingssamenwerking en diaconaat.

Half mei publiceerde minister voor buitenlandse handel en ontwikkelingssamenwerking Sigrid Kaag haar nieuwe beleid op ontwikkelingssamenwerking. Het is ten eerste een groot compliment waard dat het kabinet weer daarin investeert. Ook maakt de minister uitstekende beleidskeuzes door te kiezen voor conflictpreventie, armoedebestrijding, gendergelijkheid en het tegengaan van de gevolgen van klimaatverandering.

Lees verder na de advertentie

Onbegrijpelijk is het echter dat - juist als je in wilt zetten op deze thema's - er in de nota niets gezegd wordt over de rol van religie en religieuze factoren voor duurzame ontwikkeling. Doordat minister Kaag haar beleid hangt aan de duurzame werelddoelen (SDG's) maakt zij van de SDG's een soort 'tien geboden'. Het probleem is alleen dat de SDG's niet het niveau hebben van waarden en normen. De SDG's gaan uit van de maakbaarheid van de wereld en reppen nergens over de diepere laag die mensen drijft en inspireert. Juist deze diepere laag is essentieel als je duurzame ontwikkeling wil voor iedereen. Hiervoor heb je verandering nodig bij ons in het Westen en op het zuidelijk halfrond.

Nieuwe ideeën omarmen

Hoe verander je mensen? Volgens socioloog Kees Schuyt zijn er drie lagen van verandering. De eerste laag is het dagelijks leven. Je kunt grote verandering brengen in het leven van mensen, maar je pakt vooral gevolgen aan en niet de grondoorzaken. De tweede laag zijn de instituties zoals de staat, rechtspraak en media. Als zij veranderen en zich richten op recht voor ieder mens zal er al behoorlijke verbetering komen. De meest effectieve laag om verandering te bewerkstelligen is het niveau van hoop, geloof, normen en waarden van mensen. Als mensen en maatschappijen nieuwe ideeën omarmen en erin geloven, zal er duurzame verandering plaatsvinden. Juist op dit niveau spelen geloofsovertuigingen van mensen een grote rol. Religie drijft, motiveert en inspireert mensen.

Minister Kaag wil verandering in de breedte, van con­flict­pre­ven­tie tot het tegengaan van be­vol­kings­groei. Op al deze thema's doet religie ertoe.

Minister Kaag wil verandering in de breedte, van conflictpreventie tot het tegengaan van bevolkingsgroei. Op al deze thema's doet religie ertoe. Als je jonge mensen wil bereiken die dreigen te radicaliseren, zijn vaak alleen nog gematigde religieuze leiders en organisaties in staat om het gesprek aan te gaan met deze jongeren. Ook het tegengaan van meisjesbesnijdenis of geweld tegen vrouwen kun je veel effectiever bestrijden als je religieuze leiders erbij betrekt. Zij kunnen bijvoorbeeld de Bijbel of Koran gebruiken om deze thema's in hun gemeenschap bespreekbaar te maken en alternatieve rituelen in te stellen. Dan bereik je zoveel meer dan met alleen een overheidscampagne.

Het ministerie zelf steunt verschillende programma's waarin gewerkt wordt met religieuze leiders en ook kunnen religieuze organisaties subsidie ontvangen. Toch zal expliciete steun door het benoemen van religie in het beleid van de minister wel degelijk een verschil maken. Daarmee erken je de noodzaak van het werk van religieuze organisaties en kan er een volwaardig partnerschap tussen religieuze organisaties en het ministerie ontstaan. Hierbij komt nog dat kerken en religieuze organisaties overal aanwezig zijn en ook blijven. In het meest afgelegen gebied in de meest fragiele staat vind je kerken en moskeeën. De minister wil meer focussen op de instabiele regio's en conflictlanden. Reden temeer om religie mee te nemen in haar beleid.

De minister wil meer focussen op de instabiele regio's en con­flict­lan­den. Reden temeer om religie mee te nemen in haar beleid.

Ongeloofwaardig

Geloof is voor zo veel mensen de belangrijkste bron. Als je in een beleidsstuk dat duurzame verandering voorstaat dan niet één keer de rol van religie als serieuze factor in de levens van deze mensen benoemt, is de nota bijna ongeloofwaardig. We roepen daarom de Kamer op om de minister tijdens het debat op 20 juni hier flink op te bevragen.

Deel dit artikel

Minister Kaag wil verandering in de breedte, van con­flict­pre­ven­tie tot het tegengaan van be­vol­kings­groei. Op al deze thema's doet religie ertoe.

De minister wil meer focussen op de instabiele regio's en con­flict­lan­den. Reden temeer om religie mee te nemen in haar beleid.