null

OpinieRacisme en taalgebruik

Met politiek-correct taalgebruik begeef je je in een wespennest

Beeld Trouw

Niet zwart, maar van kleur; niet slaaf, maar slaafgemaakt: ook Trouw doet mee aan dit moderne taalgebruik. Mal en overdreven, noemt Kees Veer dit. In zijn jeugd sprak men in Suriname gewoon over bakra's en bosnegers.

Doet Trouw (Commentaar, 7 juni) nu ook al mee aan dat malle moderne taalgebruik? Niet blank, maar wit; niet zwart maar van kleur; niet slaaf, maar slaafgemaakt. Besef dat u zich hiermee in een wespennest waagt. Ik weet waar ik het over heb, want ik heb mijn jonge jaren in Suriname doorgebracht.

Ik was op mijn school tot en met klas 5 de enige ‘niet van kleur’ – ik durf het woord blanke al bijna niet te gebruiken. Op school, en niet alleen daar, werden de bakra’s (blanken dus) op milde wijze geplaagd, met het riedeltje ‘witte pier zonder manier, veegt zijn billen met korenspier’ (een maiskolf). Van deze kleine plagerijtjes ben ik niet minder geworden. In de geschiedenislessen heb ik veel over de slavernij gehoord, terecht, maar ik geloof niet dat men in deze lessen de gevluchte slaven tot partizanen maakte.

Menselijk kleurenpalet

In die tijd, en ik denk niet dat dat nu erg anders is, keken mensen van kleur met een lichtere tint neer op de donkerder uitgevallen broeders en zusters die zij uitscholden voor ‘jij zwarte neger’. O, sorry, het n-woord mag ook niet meer. Je kunt de situatie in Suriname, wat menselijk kleurenpalet betreft, een beetje vergelijken met de situatie in Indonesië, toen we nog dachten dat dat van ons was; de Indo stond zowel qua kleur als qua status tussen de blanke toean en de dessabewoners in.

En ik had het net al over dat wespennest: de stadscreolen zijn nog steeds gemiddeld aanmerkelijk lichter van huidskleur dan de bosnegers (excuus, dat zijn tegenwoordig marrons) en het is wel droevig, dat die soms toch wat neerkijken op de bewoners van het Surinaamse binnenland. En hoe je ze nu ook noemt, het is pas echt een droevige zaak dat de levensstandaard in het binnenland nog niet in de buurt komt van de omstandigheden in de stad.

Aandoenlijk en knullig

Nog even over de Slavernijtentoonstelling in het Rijksmuseum. De bedoeling is zeker goed, de iets anders uitgevallen kijkrichting is soms verrassend en voegt dan zeker wat toe. Maar ik vond het wel aandoenlijk en knullig dat Remy Bonyaski vertelt hoe zwaar het leven van de slaven was. Ze moesten op een gegeven moment zelfs hun vrije zaterdag inleveren. Die hadden ze kennelijk al in de negentiende eeuw!

Zoals u ongetwijfeld is opgevallen is het me niet gelukt helemaal mee te doen met het moderne , mijns inziens overdreven, taalgebruik. Wie zich hierdoor gekwetst voelt, mag van mij overal waar ik slaaf gebruikt heb, slaafgemaakt lezen.

Lees ook:

Het is tijd voor een slavernijmuseum

Je ziet het pas als je het doorhebt, zei Johan Cruijff al. De tentoonstelling Slavernij, die nu in het Rijks­museum te zien is, bewijst het gelijk van deze stelling. Nu nog een Slavernijmuseum.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden