Opinie Stikstofcrisis

Mag de boer helemaal niet bestaan nu we in een stikstofcrisis zitten?

Na alle fosfaatmaatregelen lag er een haalbaar klimaatakkoord en leek de veehouderij een goede toekomst tegemoet te gaan. Alles lijkt in een klap verloren, schrijft boer Ben Apeldoorn.

In de 25 jaar dat ik boer ben, heeft de veehouderij in de Gelderse Vallei een enorme transitie doorgemaakt. Het aantal bedrijven is ook bij ons aan de weg gehalveerd en vrijwel overal zijn de kleine stallen met vleesvarkens verdwenen. De blijvers hebben zich gespecialiseerd in kalveren, leghennen, zeugen of koeien en dat heeft welvaart en werkgelegenheid gebracht bij boeren, toeleveranciers en verwerkers van onze producten. Daarbij is de omgeving ook flink schoner geworden: de moderne stallen ruik je nauwelijks meer, de stikstofemissie is gehalveerd en de kwaliteit van het grondwater is door de strenge mestwetgeving sterk verbeterd en voldoet aan de nitraatrichtlijn.

En toch zitten we nu midden in de stikstofcrisis. De meloen van de fosfaatwetgeving hadden we als melkveehouderij net zo’n beetje doorgeslikt, er ligt een haalbaar klimaatakkoord en er is best belangstelling om te voldoen aan de marktvraag naar kruidenrijk grasland, gentechvrije productie en naar weidegang voor dieren. Dit zou de basis moeten zijn voor een gezonde toekomst voor mijn prachtige sector, maar die staat plotseling onder grote druk met de stikstofcrisis en het advies van de commissie-Remkes om te snijden in de veehouderij (Trouw, 26 september).

Een onmisbare bouwsteen

Stikstof in de vorm van mest of voer is, naast fosfaat, een onmisbare bouwsteen voor de productie van dierlijk en plantaardig eiwit. Eiwit bestaat immers voor 16 procent uit stikstof. In de publieke opinie is nu het beeld ontstaan dat stikstof, fosfaat en koolstof afvalstoffen zijn die we zo veel mogelijk uit onze omgeving moeten weren. Dit zijn echter de bouwstenen van het leven: elk grassprietje, sperzieboontje, mugje, elk dier en elk mens is opgebouwd uit deze elementen. Natuurlijk moeten we vermijdbare verliezen zien te voorkomen, maar nul emissie is een utopie.

Als dit de norm wordt, is er blijkbaar geen plek meer voor veehouderij en ontneemt het mij de motivatie om te werken aan verdere verduurzaming: wat moet je doen als je niet mag bestaan?

De wereld zal echt niet beter of schoner worden zonder Nederlands vee: mensen zullen toch blijven eten. Het uitplaatsen van de veehouderij verschaft onze verstedelijkte samenleving slechts legitimatie om te blijven doen wat ze wil doen: groeien, reizen, bouwen en consumeren, net zo lang tot de volgende grens wordt bereikt. Een wrange conclusie, ik hoop van harte dat ik er helemaal naast zit.

Lees ook:

Remkes zet het kabinet de mes op de keel

Behalve verlaging van de maximumsnelheid in Nederland zal er ook een drastische inkrimping van de veestapel moeten plaatsvinden, waarschuwde de commissie-Remkes vorige week.

‘Schiphol een paar weken sluiten levert net zoveel op’

Volgens de Friese boer Peter Lekkerkerker wijst de commissie-Remkes ten onrechte vooral zijn bedrijfstak aan als schuldige in de stikstofcrisis.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden