OpinieCultuur

Kunst is geen luxe, we hebben die hard nodig, zeker nu

Stel snel geld beschikbaar zodat de kunst kan overleven. Want kunst troost, relativeert en geeft inzicht, aldus schrijver Arthur Umbgrove. 

Hoe zou het toch met Halbe Zijlstra zijn, vroeg ik me af toen ik het filmpje van het Rotterdams Philharmonisch Orkest zag: samen spelen ze, ieder vanuit het eigen huis, ‘Alle menschen werden brüder’. Het is ontroerend en inmiddels meer dan 2 miljoen keer bekeken.

Zijlstra voerde grote bezuinigingen door en hoewel ik ook vind dat je terughoudend moet zijn met subsidies, verried de radicale manier waarop hij sneed in de toelages en het dedain waarmee hij over de sector sprak, een enorm vooroordeel en gebrek aan kennis. Alsof kunstenaars allemaal luie, subsidieverslaafde uitvreters zijn, terwijl het tegendeel waar is: mensen werken hard, verdienen weinig en maken prachtige dingen.

Niet elk experiment is geslaagd, maar je komt nooit verder als je niet bereid bent om af en toe uit de bocht te vliegen. Rembrandt maakte ook weleens een minder schilderij.

Kunst troost, relativeert, geeft inzicht

En hoewel doktoren, verplegers, schoonmakers, thuiszorgers en politie de echte helden van deze tijd zijn, doe je kunst tekort als je het afschildert als luxe. Stel je voor hoe je deze maanden van quarantaine door zou moeten komen zonder muziek, zonder boeken, zonder gedichten, zonder schilderijen, zonder films, zonder series. Kunst troost, relativeert, geeft inzicht.

De Duitse minister van cultuur stelt 50 miljard beschikbaar voor de cultuursector. Omgerekend naar het aantal inwoners zou dat voor Nederland een bedrag van 8 miljard betekenen. Dat is ongekend.

Met het opschorten van de huur en andere tijdelijke maatregelen worden in Nederland de eerste noden geledigd, maar er zou veel meer moeten gebeuren: al die producties die op stapel staan moeten ook daadwerkelijk gemaakt worden. Al was het maar omdat we anders volgend seizoen weliswaar met overeind gehouden theaters zitten, maar zonder aanbod.

De Duitse minister van cultuur motiveert haar opmerkelijke stap als volgt: “Onze democratische samenleving heeft haar unieke en diverse culturele en medialandschap nodig in deze historische situatie, die tot voor kort ondenkbaar was. Daarom geldt het volgende: kunstenaars zijn niet alleen onmisbaar, maar ook vitaal, zeker nu.”

Het is een moedige, onvoorwaardelijke en niet vaak gehoorde liefdesverklaring van een politicus aan kunstenaars. Ik hoop dat mevrouw Van Engelshoven de woorden van haar Duitse collega ook gelezen heeft. Ze zou zo een einde kunnen maken aan de cynische erfenis van Halbe Zijlstra.

Lees ook:

Rotterdamse theatergroep Maas is er voor thuiszittende families: van applausworkshop tot cursus niets doen

Theatergroep Maas brengt inspirerende onlineworkshops voor het hele gezin. Met een Alice in Wonderland-quiz en een konijnencrimi.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden