ColumnStevo Akkerman

Kinderen zijn noch het eigendom van de staat, noch van hun ouders

Ik dacht dat ik de wereld van de protestantse orthodoxie wel een beetje kende. Maar het verraste me toch dat er tientallen reformatorische scholen zijn die eisen dat de ouders een ‘antihomoverklaring’ ondertekenen, of althans iets met de frase dat ‘een homoseksuele levenswijze in strijd is met Gods Woord en wordt afgewezen’. En het lijkt erop dat minister Arie Slob ook verrast was: verklaarde hij maandag nog dat dit binnen de grondwettelijke vrijheid van onderwijs viel, gisteren kwam hij daarvan terug en gelastte hij een onderzoek.

Van refo-zijde kan worden aangevoerd dat men een levenswijze afwijst en niet een mens. Maar dat zal homoleerlingen op dergelijke scholen niet geruststellen. Zij weten dat een belangrijk deel van hun identiteit – ook als ze die nog aan het ontwikkelen zijn – geen genade vindt in de ogen van hun omgeving. En dat daarachter de gestalte schuilgaat van een angstaanjagende God.

Los van de vraag wat een homoseksuele levenswijze is – ik neem aan dat het niet gaat om eetgewoontes of favoriete wandelroutes – is dit een serieuze kwestie: mogen burgers al hun overtuigingen, dus ook de kwalijke, inzetten in het onderwijs aan hun kinderen? En wie bepaalt wat kwalijk is? Ik vind het een duivels dilemma: enerzijds wil je kinderen beschermen tegen psychische beschadiging, anderzijds wil je recht doen aan de vrijheid van ouders om te kiezen voor onderwijs dat past bij hun (religieuze) ideeën.

Moeten we deze vorm van onderwijs afschaffen? Liever niet

De gretigheid waarmee sommige ‘vrijdenkers’ hun gedachten willen loslaten op de kinderen van anderen, schrikt mij nogal af. Pleidooien voor uitsluitend openbaar onderwijs zijn niet zelden pleidooien voor een eigen, particuliere agenda. In NRC schreef een leraar maatschappijleer maandag het volgende: ‘Als je gelooft dat Adam en Eva de eerste mensen op aarde waren, seks voor het huwelijk fout is, en zonen meer behoren te erven dan dochters, dan word je bespot en behóór je te worden bespot’. Ik weet niet of hij dit in de klas praktiseert, maar bespotten lijkt mij nu juist de uitgelezen methode om mensen, en zeker scholieren, terug te jagen naar de beschutting van de eigen groep.

Ik zou graag de nieuwsgierigheid willen bezingen in plaats van de spot, en alle jongeren in aanraking laten komen met de gekmakende verscheidenheid van de vrije samenleving. Of dat gebeurt via openbaar of bijzonder onderwijs is dan een tweede: het kan allebei en het gebeurt ook allebei. Negentig procent van de bijzondere scholen staat open voor alle gezindten, ook de niet-religieuze, en dat betreft zowel leerkrachten als leerlingen. Moeten we deze vorm van onderwijs afschaffen omdat die ook ruimte geeft aan gesloten en orthodoxe varianten, hetzij christelijk, hetzij islamitisch, hetzij joods? Liever niet.

Maar dan zouden ook deze strikte scholen moeten erkennen dat kinderen noch het eigendom zijn van de staat, noch van hun ouders. Dat zij mensen zijn op weg naar volwassenheid en dat ze zelf moeten mogen ontdekken wie zij zijn, wat zij wel of niet geloven en hoe ze daar vorm aan geven.

Als dat te veel gevraagd is, weet ik het ook niet meer.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug. Abonneer je op zijn column in onze mobiele app en lees hem als eerste.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden