null Beeld

ColumnBart Zuidervaart

Je zou willen dat politici iets minder gevoelig zijn voor het oordeel van ‘het volk’

In de tv-serie The West Wing bedachten spindoctors van de Amerikaanse president een speciale term voor het moment om vervelende boodschappen naar buiten te brengen: Take Out the Trash Day.

De favoriete dag van politici om het vuilnis buiten te zetten is vrijdag, liefst in de avond, wanneer de kranten al gevuld zijn met ander nieuws. De kans op massale aandacht van de media is dan minimaal.

De ambtenaren op het ministerie van binnenlandse zaken weten hoe de hazen lopen. Afgelopen vrijdagavond, na de corona-persconferentie, op een moment dat bijna iedereen met het hoofd bij het weekend was, belandde er een beladen brief van staatssecretaris Raymond Knops bij de Tweede Kamer. Er stond in dat de kosten van de renovatie van het Binnenhof inmiddels worden geraamd op 719 miljoen euro. Terwijl de verbouwing aanvankelijk 475 miljoen zou gaan kosten. Slecht nieuws dus en toch nauwelijks aandacht in de ochtendbladen.

Ongekende brutaliteit

Kamerbrieven op vrijdagavond versturen is een beproefd recept, maar deze actie van Knops getuigt van een ongekende brutaliteit. Niet alleen begon die dag het zomerreces, slechts enkele uren daarvoor reden de eerste verhuiswagens vanaf het Binnenhof richting het tijdelijke onderkomen van de Tweede Kamer. Met andere woorden: er is geen weg meer terug.

De verbouwing van het Binnenhof is voor de politici die er werken een uiterst gevoelige kwestie. Ze stonden destijds voor de keuze: of het complex 5,5 jaar verlaten en de boel laten opknappen voor 475 miljoen, of alles stapsgewijs renoveren zodat iedereen er kan blijven werken en verhuizen niet nodig is. Dat zou een jaar of dertien duren en zeker 125 miljoen extra kosten.

Er valt van alles te zeggen voor die tweede optie, zodat het historische Binnenhof het politieke hart van het land kan blijven. Maar angst heeft de politici naar een zielloos pand gedreven, het voormalige ministerie van buitenlandse zaken dat in aanmerking komt voor het predicaat ‘lelijkste gebouw van Den Haag’. Angst voor de kiezer, angst voor de publieke opinie, angst voor verwijten van burgers dat de Haagse zakkenvullers maar al te graag bakken met geld aan zichzelf uitgeven.

Wachten op meer slecht nieuws

Om die reden willen kabinet en parlement dat de renovatie per se ‘sober en doelmatig’ zal zijn. Bouwvakkers mogen alleen het hoogstnoodzakelijke aanpakken. Er is daarom ook sober en doelmatig begroot, met weinig ruimte voor overschrijdingen. Nu blijkt dat de kosten voor verduurzaming en beveiliging oplopen. Het is wachten op de volgende vrijdagavond-brief van Knops met nog meer slecht nieuws.

Je zou willen dat politici iets minder gevoelig zijn voor het oordeel van ‘het volk’. Zodat ministers, bijvoorbeeld, zichzelf het salaris durven geven dat past bij hun werk en de verantwoordelijkheid.

Van enige terughoudendheid is niets te merken zodra een paleis van het koningshuis moet worden gerenoveerd, zoals onlangs met Huis ten Bosch gebeurde. Dan mag het grondig, met aandacht voor de kleinste details. Maar voor het eigen huis van de democratie moet de renovatie-rekening zo laag mogelijk blijven.

Bij de zo gewenste nieuwe bestuurscultuur past uitstekend het trotseren van de onderbuik van de samenleving. En overigens ook het versturen van Kamerbrieven onder werktijden.

Bart Zuidervaart is chef van de redactie politiek. Hij schrijft wekelijks een column.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden