null Beeld

CommentaarStrenge straffen

Is er nog een greintje genade voor relschoppers met spijt?

De roep om zeer streng optreden na de rellen vorige week klonk unisono. De Tweede Kamer, de verantwoordelijke ministers en de premier, de politie, het OM, media en burgers eisten keiharde straffen en het verhalen van de schade op de daders. Voor wie de enorme chaos en het geweld heeft gezien, een begrijpelijke reactie. Bij het opsporen van de daders kreeg de politie overal hulp van burgers die filmpjes hadden gemaakt of mensen herkenden op beelden. Honderden verdachten zitten vast. Het Openbaar Ministerie in Brabant begon alvast met preventief beslag leggen op het loon, de auto en andere bezittingen van verdachten, of van ouders van minderjarige verdachten.

Hoewel we deze massaal gedeelde verontwaardiging kunnen zien als een hartverwarmende en terechte publieke terechtwijzing van groepen geweldplegers, zit er een kleine ‘maar’ aan vast. Het recht moet natuurlijk zijn loop hebben en de getroffenen moeten ergens terechtkunnen voor de schade. Verzekeraars die de schade niet willen dekken, kunnen daarentegen deze ook verhalen op de daders. Gezien de hoofdelijke aansprakelijkheid kan dat bijvoorbeeld voor een 15-jarige die ook spullen meenam uit een geplunderde winkel, oplopen tot in de tonnen. Een schuld die een half leven zal doorwerken. Ouders die zeer zwaar moeten boeten voor de daden van een van hun kinderen, kunnen hun andere kinderen weinig toekomst meer bieden.

Oog voor proportionaliteit

De ‘maar’ zit hem dan ook in de proportionaliteit. Geweld tegen de politie valt nooit goed te keuren en een deel van de verdachten was ongetwijfeld uit op gewelddadige confrontatie, maar een deel liet zich meevoeren. Het valt te hopen dat de rechters geval tot geval grondig bekijken en met oog voor de proportionaliteit bestraffen.

De roep om steeds strenger straffen heeft de afgelopen jaren niet aantoonbaar geleid tot succes. Hoe schadelijk wetten en straffen kunnen zijn zonder hardheidsclausules (waarbij het dus alles of niets is, zonder oog voor de omvang van een eventueel vergrijp), weten we van de toeslagaffaire. We weten ook hoe de overheid daarin zelf zeer fors over de schreef ging. De massale plunderingen na het ingaan van de avondklok waren zeer laakbaar, zeker, tegelijkertijd ook een ontlading van maandenlange maatschappelijke coronastress. Net zoals de tegenreactie kan worden gezien als coronagerelateerd: het grootste deel van de samenleving wil volhouden met de maatregelen en zeker niet toegeven aan relschoppers. Hopelijk is er in diezelfde samenleving nog een beetje genade over voor daders die oprecht spijt betuigen, boete willen doen en de schade helpen herstellen.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Lees ook: 

Waarom braken er rellen uit in het gemoedelijke Limburgse Stein?

Wat doet het Limburgse Stein in het rijtje van plaatsen waar vorig weekend rellen uitbraken? Op zoek naar antwoorden in de Westelijke Mijnstreek, waar saamhorigheid, gezelligheid, vergrijzing, onvrede en jongerenproblematiek hand in hand gaan. 

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden