null Beeld Trouw
Beeld Trouw

Wat is daar nou erg aan?Leonie Breebaart

Is dat wel genoeg, het sluiten van een nepaccount?

Moesten we nou blij zijn dat Twitter tweets van Donald Trump heeft gelabeld als misleidende informatie? Mij leek het een beetje laat en bovendien kun je je afvragen of dát het meest nefaste effect van social media is: dat er onware beweringen op worden gedaan.

Het probleem is eerder dat je geen idee hebt hoe selectief Twitter-woorden en vooral -video’s zijn, waaronder het filmpje waarop te zien is hoe George Floyd door een agent minutenlang met zijn hoofd op het asfalt wordt gedrukt – totdat hij stikt. Dat de beelden echt zijn, willen we geloven; filmpjes hebben die taak overgenomen van de persfoto’s, die ook altijd doorgingen voor onomstotelijk bewijs: écht gebeurd! Maar je hebt betrouwbare journalisten nodig om je te vertellen hoe vaak zo’n brute scène zich eigenlijk afspeelt (ja, heel vaak dus) en hoe je de beelden moet plaatsen. Dát bepaalt hoe relevant ze zijn.

Maar wat is een betrouwbaar nieuwsmedi­um? Sommige Amerikanen zullen zeggen: The New York Times. Daar las je over massale geweldloze demonstraties, je las hoe de politie in Portland relschoppers dan wel demonstranten bestookte met traangas, maar ook dat agenten wérden bestookt met vuurwerk. Je werd geïnformeerd, niet geactiveerd. Maar welke Amerikaan leest zo’n krant nog? De president niet, zijn aanhang waarschijnlijk ook niet. Twitter is gratis, wat verleidelijk is. Bovendien: is het gevoel geactiveerd te worden niet veel lekkerder dan het gevoel geïnformeerd te worden?

Geen adequate indruk

Voor dat activisme lijkt Twitter ontworpen. Op #BlackLivesMatter vind je niet snel één filmpje van jongemannen die de politie met vuurwerk bekogelen. Op de hashtag #AllLivesMatter zul je niets aantreffen dat het brute geweld tegen Afro-Amerikanen in beeld brengt. Daar juist alléén plunderingen, en die filmpjes worden dan weer gretig overgenomen door sites als ‘De Dagelijkse Standaard’. Dat filmpje kan best echt zijn, maar daarmee geeft het nog geen adequate indruk van wat zich afspeelt in de VS.

Inmiddels onderneemt Twitter meer actie om misleidende informatie te onderscheppen. Afgelopen maandag meldde een woordvoerder dat Twitter een nepaccount had opgespoord dat zich voordeed als verzamelplaats van anti-fascisten (Trump: ‘terroristische organisatie’). Het account, @ANTIFA-US bleek opgezet door wit­te nationalisten. Het kwam in zicht omdat het nep-accounts aanmaakte én tot geweld opriep. “Vannacht is de nacht, Kameraden. Vannacht gaan we naar de woonwijken… de witte buurten … en we pakken wat van ons is.”

Ja, als je dat leest, in je witte buitenwijk, dan verlang je naar de dag dat Trump ‘de orde herstelt’. Plak er een paar echte filmpjes bij van plunderende Amerikanen en het lijkt allemaal onontkoombaar echt en beangstigend. Je zou denk ik ook alléén die plunderfilmpjes kunnen plaatsen. Het effect zou hetzelfde zijn: Afro-Amerikanen zijn plunderaars, geen slachtoffers van stuitend racisme en ongelijkheid.

Maar is het genoeg, het ontmantelen van één nepaccount? Is het punt niet dat zoveel Amerikanen social media als enige nieuwsbron gebruiken?

Die ontwikkeling zal Twitter vast niet willen keren.

Wat is daar nou erg aan? Leonie Breebaart onderzoekt in haar column de actualiteit op filosofische wijze. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden