Column

In het halflege glas van Merkel kun je ook verdrinken

Beeld Trouw

'Het is ingewikkeld’, zo kun je op het bekendste sociale netwerk je relationele status beschrijven. En complex is het ook, als we onze relatie tot bondskanselier Angela Merkel zouden moeten beschrijven. 

Met een eendimensionale blik op deze bijzondere vrouw na de uitslag van de Duitse verkiezingen, kun je niet volstaan. Een koele politica maar ook een vrouw met een hart, die bijna bereid was de gehele misère van de verscheurde wereld in haar armen te sluiten. Wir schaffen das!

We moesten van haar een voorbeeld voor ons allen maken, las je veelvuldig ten tijde van de vluchtelingencrisis in de herfst van 2015. Bovendien zul je uit haar mond nooit horen dat, als het moet, 25 miljoen mensenlevens met nucleaire vuurkracht zomaar van de aardbol moeten worden verwijderd. Merkel is de anti-Trump.

Zondagavond was de electorale prestatie van Angela Merkel aanzienlijk: voor de vierde keer bondskanselier door haar partij opnieuw de grootste te maken. En ja, ook het Duitsland van Merkel krijgt te maken met rechtspopulisme, in de gedaante van de AfD. Maar wat is nou 12 procent als in eigen land Wilders 13 procent haalt en de Franse Marine Le Pen boven de 30 scoort? Simpel, las ik gisteren: dat 88 procent van de Duitsers niet voor de rechts-nationalisten heeft gestemd. Tot zover het halfvolle glas. Maar in het halflege glas van Merkel kun je toch ook verdrinken. De bondskanselier haalde zondag het slechtste resultaat voor haar partij in 68 jaar, met een klinkend verlies van 9 procentpunten. Dat wil zeggen dat een verpletterende meerderheid van 67 procent van de Duitse kiezers niet op zijn mutti heeft gestemd.

Wat de AfD betreft: anders dan de PVV, het Front National of de Oostenrijkse FPÖ, bestond deze Duitse partij vijf jaar geleden niet. Erger: sinds WOII heeft geen enkele club rechts van de CDU voet aan de grond gekregen in Duitsland. Dat wil zeggen dat, anders dan in Nederland, Frankrijk of Oostenrijk, waar dit jaar voorlopig een halt aan het populisme is toegeroepen, het nationaal-populisme in Duitsland wel aan een opmars bezig is.

Hoe heeft het zover kunnen komen? Stoelend op ideële principes heeft Angela Merkel in 2015 een politieke Blitzkrieg inzake asielmigranten geïnitieerd. Uit eigen beweging, zonder haar volk of haar Europese partners te raadplegen heeft ze in een opwelling de deuren van hartje Europa voor een miljoen migranten opengezet. Zonder een bovengrens te noemen, voldoende opvang te realiseren, strenge controle uit te voeren op jihadisten. Zonder ook te beseffen dat, meer dan elders, in Duitsland oude demonen sluimeren. Ze heeft onbedoeld van immigratie en islam een van de eerste zorgen van een meerderheid van haar burgers gemaakt. Wel probeerde ze later haar roekeloosheid te temperen door haar immigratiebeleid te verharden. Te laat. Als gewoon mens waren haar bedoelingen misschien prijzenswaardig, als politica verbijsterend en afkeurenswaardig. En nu heeft Mutti Merkel de AfD gebaard.

Lees ook: Merkel wint, maar het voelt als verliezen

Lees hier alle columns van Sylvain Ephimenco.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden