Ombudsman

In het debat over vaccinaties gaat het er heftig aan toe, maar ‘gekkies’? Nou, nee

Adri Vermaat Beeld Maartje Geels

Het zijn voornamelijk de tegenstanders van vaccineren die ontevreden zijn over de berichtgeving in Trouw. Zij verwijten de redactie eenzijdige journalistiek. Terecht? 

Kriskras vliegen voor- en tegenargumenten omtrent verplicht vaccineren al ­weken door de krant. Op vrijwel ieder artikel volgen instemmende of afkeurende reacties van lezers. De mix van nieuws, achtergronden, interviews en opinie zorgt voor stevige discussie over dit onderwerp. Toch zijn voornamelijk tegenstanders van inentingen ontevreden over de berichtgeving in Trouw. Zij verwijten de redactie eenzijdige journalistiek, terwijl sommigen zich als ‘gekkies’ voelen neergezet.

Een blije omstandigheid: naast kritiek over toon en keuzes is er waardering voor de hoeveelheid aandacht die de krant aan vaccinatieplicht schenkt. Het maakt de discussie inhoudelijk sterker en de verschillende zienswijzen helder, constateerde een lezer. 

'Voorgekookt nieuws'

Bij anderen heerst twijfel over die kwaliteit. Zij vinden dat Trouw te weinig aan waarheidsvinding doet en zich makkelijk laat leiden door meningen van deskundigen, persberichten en onderzoeken van partijen en instanties die een belang kunnen hebben om het vaccinatiedebat in een bepaalde richting te sturen. “Ik zou het fijn vinden als de redactie eerst zelf gedegen onderzoek doet en dan pas over dit onderwerp rapporteert”, schreef een lezeres. Ze voegde eraan toe dat het “de taak van de redactie moet zijn om zélf te onderzoeken in plaats van achter voorgekookt nieuws aan te lopen”. “De populistische toon in de huidige berichtgeving stoort mij.”

Het is maar de vraag of de uitkomsten van een tijdrovend, veelomvattend en alleen hierdoor al voor de redactie praktisch onmogelijk onderzoek veel zouden afwijken van wat we nu weten. De journalistieke keuzes bij een onderwerp als dit, met zijn veelheid aan invalshoeken, zijn bijna altijd arbitrair. Waarom een halve pagina opinie van SGP-jongeren over inenten in Trouw van 18 augustus en niet het geluid van de Nederlandse Vereniging Kritisch Prikken, waarvan de voorzitter op website Villamedia klaagde dat de media haar vereniging volledig en, naar het haar voorkwam, bewust negeerden. Journalisten staan overal vooraan, maar als het om vaccinatie gaat, geven ze niet thuis, betoogde ze.

Dat kan van Trouw niet worden beweerd. Waar het om gaat – en dat is ook het voortdurende streven van de redactie – is dat de berichtgeving in de nieuwssfeer feitelijk en evenwichtig is en dat deze verhouding in het opiniedeel dezelfde trekken laat zien. 

Lezersvraag

Dat sommige lezers het als een gemis of zelfs redactioneel falen ­ervaren dat interviews met ouders over hun overwegingen tot dusver ontbreken, is jammer. Maar vanuit de redactie  is dat verklaarbaar. Zulke gesprekken zouden naar ik vermoed niet tot nieuwe gezichtspunten leiden. In de discussie in de krant gaat het niet om namen van individuen als wel om groepen in de samenleving die terecht of ten onrechte vaccinaties voor hun kinderen wantrouwen. Dáár ligt het journalistieke belang. Met bijvoorbeeld ethici, politici, vertegenwoordigers van onderzoeksinstituten, kindercrèches en belangengroeperingen als bronnen. De stem van de burger ontbreekt daarnaast niet, in zowel ingezonden brieven als in reacties op de lezersvraag van chef Opinie Monic Slingerland. 

Hoezeer lezers hechten aan feiten bleek uit reacties op het nieuwsartikel van 22 augustus met als kop: WHO slaat alarm na hoge sterfte door mazelen.  Verscheidene lezers verweten Trouw sensatiezucht: “De WHO schrijft dat er dit jaar al 37 sterfgevallen door mazelen waren. Gezien de bevolking van Europa is dat ongeveer één op de twintig miljoen. Hoog? Alarm?”

Ook inhoudelijk was er kritiek. “Als Trouw schrijft dat in Frankrijk en Italië zoveel mensen kozen om hun kinderen geen vaccinatie toe te dienen dat er doden vielen, wil ik weten om hoeveel doden het gaat. Hoeveel doden of blijvend letsel is er onder kinderen die gevaccineerd zijn in die landen?” Die cijfers hadden vanzelfsprekend in de krant gemoeten.

Ombudsman Adri Vermaat van Trouw bespreekt journalistieke dilemma's en kijkt kritisch naar de werkwijze van de redactie. Zijn eerder artikelen leest u hier. Reageren? Stuur een mail aan ombudsman@trouw.nl

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden