Beeld Trouw

Column James Kennedy

In deze wereld van wederzijdse haat heeft impeachment geen nut

Stammenstrijd verdeelt steeds meer mensen. Het lukt ze blijkbaar niet om over muren heen te kijken, elkaar op te zoeken en elkaar te leren kennen. Ze blijven liever binnen hun eigen gemeenschap, met gelijkgezinden, en zijn niet bereid om andersdenkenden te ontmoeten.

Ook in Amerika lijkt de stammenstrijd zich te verharden. Democraten vallen Trump aan en Republikeinen verdedigen hem, zelfs als het duidelijk is dat hij wandaden heeft begaan. Donald Trump heeft geoormerkt geld van het Congres voor Oekraïne tegengehouden totdat dat land publiekelijk een onderzoek zou beginnen tegen de zoon van zijn grootste tegenstander, Democraat Joe Biden. Om Oekraïne zover te krijgen heeft hij de Amerikaanse ambassadeur in Kiev ontslagen omdat ze hem in de weg zou kunnen zitten, en heeft hij een geheim team opgericht om de druk op de regering van Oekraïne op te voeren.

Maar toch zal de president niet worden afgezet en de vraag is of het verstandig was om de impeachment procedure in gang te zetten. Elf procent van de Republikeinen vindt dat de president berecht zou moeten worden; dat is hetzelfde percentage als voordat de Democraten met hun vooronderzoek begonnen. Blijkbaar was de affaire rond Oekraïne voor niemand binnen de partij de druppel die de emmer deed overlopen.

Andere planeten

Waarom zijn tientallen miljoenen Amerikanen niet onder de indruk van de wandaden van hun eigen president? Er zijn twee redenen, denk ik. In de eerste plaats hebben ze andere dingen aan hun hoofd. Een journalist uit Iowa, de staat met de eerste voorverkiezingen, merkte op dat de debatten gaan over gezondheidszorg, landbouw, migratie en – na de ongekende overstromingen van het afgelopen jaar – klimaatverandering. De problemen van echte mensen zijn belangrijker dan het gedrag van de president, al hebben ze daarover ook een mening.

Maar er is nog een duistere en alarmerende reden. Republikeinen en Democraten lijken op andere planeten te wonen. De hele manier waarop zij de werkelijkheid beleven verschilt.

Wat is de werkelijkheid van een Trump-aanhanger? Die ziet er ongeveer zo uit. De Democraten en de media hebben Trump altijd belachelijk gemaakt. Ze vonden hem kansloos als kandidaat en hebben hun boosheid en verdriet na zijn verkiezing nooit kunnen verwerken. Vanaf de eerste dag hebben ze hem tegengewerkt en allerlei tactieken toegepast om hem het regeren onmogelijk te maken. Ze duiken in zijn privéleven, proberen zijn belastingaangiftes openbaar te maken en zijn bedrijven te onderzoeken.

Handelsoorlog

Over Rusland hebben ze niks gevonden, dus nu proberen ze het via Oekraïne, een land waar de opportunistische zoon van Biden op verdachte wijze een kapitaal heeft vergaard. Impeachment is slechts hun laatste wapen in hun strijd tegen de president.

Sommige Republikeinen gaan nog een stapje verder en hangen complottheorieën aan. Maar of ze daar nu in geloven of niet, veel Republikeinen zijn ervan overtuigd dat de val van Trump hun eigen ondergang zal inluiden. Dat Democraten hen dan hun wil zullen opleggen. Er valt misschien best het een en ander af te dingen op Trump – zijn vertrek uit Syrië, zijn handelsoorlog met China – maar hij mág niet worden weggestuurd. Onder geen beding.

Polarisatie

Het is puur een stammenstrijd, van beide kanten. Ik zeg niet dat beide partijen even erg zijn, maar wel dat ze allebei volledig gevangen zitten in een wederzijds wantrouwen waar ze niet meer uit kunnen komen. Geen wonder dat Emma Green van het tijdschrift The Atlantic deze week schreef dat impeachment alleen nog meer wantrouwen schept. In de tijd van Nixon viel het nog mee met de polarisatie, maar nu zijn politiek en wereldbeeld zo innig verweven dat je je tegenstanders niet eens meer ziet als rationele wezens.

In deze wereld van wederzijdse haat heeft impeachment geen nut, behalve als mobilisatiemiddel. In een functionerend politiek systeem zou een president als Trump kunnen worden afgezet. Maar aan politieke volwassenheid ontbreekt het nu in Amerika. En er is geen goede uitkomst denkbaar.

James Kennedy is een Amerikaanse historicus en decaan van het University College Utrecht. In Trouw geeft hij  om de week zijn visie op de Nederlandse samenleving. Lees hier meer columns van James Kennedy.  

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden