null Beeld
Beeld

ColumnJamal Ouariachi

In de letteren doet niet je biologische lichaam maar je geest ertoe

Fascinerend literair relletje in het Verenigd Koninkrijk. Op de longlist van de Women’s Prize for Fiction staat de roman Detransition, Baby van transgender auteur Torrey Peters. Dinsdag publiceerde een organisatie genaamd Wild Woman Writing Club een open brief aan de jury van de prijs. De groep weigert Peters als vrouw te erkennen en verdedigt het idee dat vrouw-zijn een biologisch gegeven is. De wild women zijn kwaad dat een man nu dus in aanmerking komt voor een prijs die juist is opgericht omdat vrouwen bij reguliere prijzen minder kans maken.

Ook waarschuwt de groep voor het agressieve cancelgedrag van wat zij noemt ‘gender identity extremists’, onder meer met verwijzing naar de rel rond J.K. Rowling, die het eerder al flink aan de stok kreeg met transgender-activisten.

Bovenal staat de roman van Torrey Peters volgens de briefschrijfsters — van wie velen een pseudoniem gebruiken, uit vrees voor repercussies uit transgenderhoek — vol met misogyne denkbeelden.

Dat sommige transgenderactivisten inderdaad nogal agressieve maniertjes vertonen is een zorgelijk feit. Kritiek, hoe redelijk ook, wordt meteen afgedaan als ‘transfoob’.

In het geval van J.K. Rowling leidde het zelfs tot boekverbrandingen: Harry Potter ging in vlammen op. Terwijl er toch echt weinig fobisch is aan de constatering dat er biologische verschillen bestaan tussen mannen en vrouwen.

In de kwestie rond Torrey Peters neig ik naar het transkamp

Neem alleen al de bevindingen van het onderzoeksjournalistieke platform Investico, deze week, over de bijwerkingen van coronavaccins: vrouwen hebben daar meer en ernstiger last van.

Zo zijn er op medisch gebied veel meer voorbeelden. Het zou een weldenkend mens niet moeten verbazen.

Toch neig ik in de kwestie rond Torrey Peters naar het transkamp. Al was het maar omdat de Wild Woman Writing Club de klassieke fout begaat de denkbeelden van een auteur gelijk te stellen aan die van haar personages. Zelfs al druipt de roman Detransition, Baby van de misogyne denkbeelden, dan hoeft dat nog niet voor de auteur van die roman te gelden. Trouwens, ook vrouwen kunnen er misogyne opvattingen op na houden. Zo ook transvrouwen.

De organisatie van de Women’s Prize for Fiction heeft de kritiek inmiddels verworpen en stelt dat iedereen die officieel geregistreerd staat als vrouw, voor de prijs in aanmerking komt.

Daar ga je met je inclusieve samenleving

Terecht, want wat is het alternatief? Het laatste wat je zou willen is een aparte literaire prijs voor transvrouwen, omdat zij én minder kans maken op een reguliere prijs, én niet welkom zijn bij een vrouwenprijs. Daar ga je met je inclusieve samenleving.

Bovendien gaat het hier om verbeeldingskracht. Uitgerekend in de literatuur kun je je ontworstelen aan welk identiteitskenmerk dan ook. Uitgerekend in de letteren doet niet je biologische lichaam ertoe maar je geest.

In de verbeelding kan een romanschrijver alles en iedereen worden: man, vrouw, zwart, wit, duivel of god.

Jamal Ouariachi vervangt deze week Stevo Akkerman. Lees alle columns hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden