Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Ik schaamde me voor die Van Heemstra-steen op een bergtop in Suriname

Opinie

Marjolijn van Heemstra

Marjolijn van Heemstra. © Jörgen Caris
Column

Vorige week schreef ik over de Friese boer die een schatkist vol munten vond op land dat toebehoorde aan een voorvader van mij die de munten confisqueerde en doorverkocht. Tenminste, dat is wat ik me van die documentaire herinner. 

Afgelopen week vond ik met dank aan Omroep Friesland de naam van de boer. Zijn contactgegevens heb ik nog niet en misschien vind ik dat wel rustig zo. Want, gesteld dat hij nog leeft, wat heb ik hem te vertellen? Dat het me spijt dat mijn bemiddelde voorvader hem geen munten gunde? Is het aan mij om zoiets te zeggen? Verandert het iets aan de herinnering of aan het feit dat de man die de munten het beste kon gebruiken en ze zelf gevonden had ze moest afstaan aan de man die alles al bezat?

Lees verder na de advertentie

En als de boer overleden is, die kans is groot, wordt het nog ingewikkelder. Wat zijn die woorden waard voor een volgende generatie?

Ooit bezocht ik de Volzberg in Suriname. Een zware tocht door de jungle en daarna in de brandende zon een klim naar de granieten top. Bovenop de berg ligt een plakkaat met mijn achternaam erop, daar neergelegd door een voorvader die gouverneur was van Suriname en een eeuw voor mij dezelfde weg aflegde.

Ik keek naar de kleine man die ons had gegidst en vroeg me af of de dragers van de gouverneur misschien zijn voorouders waren. Ik vroeg me af of ik iets moest zeggen, over die steen, de geschiedenis, maar ik zweeg.

Er valt van alles tegenin te brengen (Van Heemstra zat er na de slavernij, hij zette zich in voor onderwijs in de kolonie, zo waren die tijden, hij wist niet beter) maar op die brandende top schaamde ik me voor die steen, die naam die vloekt met de uitgestrekte jungle aan de voet van de berg, die drang om te bezitten, je stempel te drukken op wat niet van jou is. De kaart van Suriname had mijn stamboom kunnen zijn, althans, die van de familie van mijn vader. De van Heemstra-top, het Van Asch van Wijk gebergte, de Schimmelpenninckstraat.

Ik ben niet van de school die dit soort namen wil aanpassen, dat zou ons kunnen doen vergeten wat herinnerd moet worden. Maar een kleine aanpassing zou op zijn plaats zijn. Ik stel een vraagteken voor. Het Van Heemstragebergte? De plaatsnaam als verzoek om een antwoord op wat al eeuwen naar volgende generaties wordt doorgeschoven.

Volgende week: de boer. Beloofd.

Schrijfster en theatermaakster Marjolijn van Heemstra denkt na over geld en wat van waarde is. Lees hier meer van haar columns. 

Deel dit artikel