null Beeld Maus Bullhorst
Beeld Maus Bullhorst

LezersreactiesAlles weer normaal

‘Ik kan mij niet aan de indruk onttrekken dat vooral degenen die het hardste riepen gehoord zijn’

Lezers reageren op het essay van Joke Hermsen over de vraag of we blij moeten zijn dat alles weer 'normaal’ wordt.

Wat echt belangrijk is

De samenleving weer open... ja daar zie ik tegenop. Corona laat me zien wat echt belangrijk is. Wie zijn de echte vrienden, wat doet er toe, wat mis ik het meest? in haar essay Help, we gaan terug naar normaal noemt Joke Hermsen dat vertraagd denken (Tijdgeest, 22 mei). Wat een mooie term, want zo voelt het. Bewust zijn van waar je gaat en wat je nodig hebt en bewust van de consequenties. Langetermijndenken anders gaan we naar de haaien. Waarschijnlijk letterlijk. Nee, niet naar het oude normaal. Zou zo graag een socialer normaal willen.
Alie Kalverda Heemskerk

Wat was het ‘oude‘ normaal?
De samenleving gaat weer open en daar ben ik blij mee. Ik zit ik graag op een terras en vind het heerlijk naar ons Parkfilmhuis te gaan. Al zal het me wel snel weer te druk worden. Sinds ik mensen help die langdurig in de schulden zitten of al jaren op de armoedegrens leven, ben ik me er (meer) van bewust dat zij niet bezig zijn met de heropening van terrassen, restaurants, bioscopen en het uitzoeken van een vakantiebestemming. Want al deze dingen zijn altijd buiten hun bereik geweest en behoren niet tot hun ‘oude’ normaal. Zien zij er juist tegenop dat de samenleving weer opengaat, omdat zij dan weer aan de zijlijn staan? Hoe houden zij het vol? Of is hun leven gebaseerd op andere waarden, op dingen die misschien echt belangrijk zijn? Die vragen houden me bezig; ik ga het gewoon maar eens vragen.
Rita van der Linde Alphen aan den Rijn

Aardverschuiving

Of ik er tegenop zie dat de samenleving weer opengaat? Nee, maar ik kijk er ook niet naar uit. We hebben, denk ik, helemaal niets geleerd van de afgelopen anderhalf jaar. Met andere woorden, we willen zo snel mogelijk weer terug naar af, precies naar de plek waar de zaden lagen voor de corona uitbraak. Omdat we niets geleerd hebben, gaan we het hele circus in een of andere vorm opnieuw beleven. Of dit een virus zal zijn of een andere mondiaal probleem weet ik natuurlijk niet, maar dat het wederom mis zal gaan, lijkt mij een vaststaand feit. Of de volgende aardverschuiving net zo mild zal verlopen als corona blijft de grote vraag. Ik vermoed van niet.
Paul Dunki Jacobs Ederveen

Geen elleboogstoot meer

Wat zou ik opgelucht en blij zijn, als we eindelijk weer terug mogen naar het oude normaal. Dan hoeven we elkaar ook niet meer met een elleboogstoot te begroeten en mogen de mondkapjes af. Al houdt dit normaal ook in dat de herrie en vervuiling van het luchtruim en de stad terugkeren, maar we mogen elkaar ook weer zoenen en knuffelen (dit dan alleen voor intimi). Vrijheid houdt voor mij in; je weer vrij mogen voelen op een gezellig en knus terras en dan liefst aan het water.
Hannie Schuller Dordrecht

Hardste roepers

De schonere lucht, de stilte op de snelwegen, de ruimte in de steden: dat had ons aan het denken moeten zetten. Maar nu de samenleving weer open gaat kan ik mij niet aan de indruk onttrekken dat vooral degenen die het hardste riepen gehoord zijn. De prioriteit van vrijheid ligt kennelijk bij terrasbezoek, onbeperkt consumeren, reizen, et cetera. En ja, dat baart mij zorgen, want hoe vrij ben je dan eigenlijk. Het zou mooi zijn als we een stapje terug zouden doen, zodat we de goede dingen van het afgelopen jaar vasthouden en er voldoende leefruimte overblijft voor de volgende generaties.
T.W. Sleeuwenhoek Zuidplas

Niets nieuws

Mensen hebben de werkelijke vrijheid al lang geleden ingeruild voor hedonisme. Vrij naar Prediker: er is niets nieuws onder de (terras)zon.
Hemmo Wessels Harderwijk

Gemiste kans

Wat een goed stuk van Joke Hermsen! Uit mijn hart gegrepen. Ik herken de emoties. Het is fantastisch als de pandemie achter de rug is, maar wat een vreselijk gemiste kans zou het zijn als we werkelijk ‘gewoon’ terug gaan naar hoe wij bezig waren. Mooi, die verdieping aan de hand van filosofen. Laten we op grote schaal ‘vertraagd gaan denken’.
Irene de Jong Lelystad

Moraalridders

Wat een verschrikkelijk stuk van Joke Hermsen. Natuurlijk staat het haar vrij om haar gevoel van vrijheid te ervaren zoals Hannah Arendt of Immanuel Kant dat doen, maar ik vind het nogal een weerzinwekkende en moraliserende manier van vrijheid te ervaren. En al die dingen waar zij zo op neerkijkt: als ik dat nou een prettige manier van vrijheid ervaren vind. Hoef ik alsjeblieft me niet, omdat mevrouw Hermsen dat zo graag wil, af te vragen als ik mijn tweede glas bier naar binnen klok, of dit nou wel zo gezond is? Voor mij is vrijheid bevrijd te zijn van moraalridders als mevrouw Hermsen, die zich bij alles wat ik doe afvraag of het wel duurzaam, gezond, sociaal rechtvaardig, niet-racistisch, niet-seksistisch en woke is.
Hans Voerknecht Pijnacker

Sprankje werkelijke vrijheid

Rust, ‘vertraagd denken’, gesprekken over de wereld, scholing en inspiratie zijn nodig om werkelijk vrij te zijn, aldus Joke Hermsen. Het leven van mijn beppe was zwaar, erg zwaar, en veel scholing heeft ze niet gehad. Gesprekken over de wereld voerde ze niet, ze vocht tegen pake voor haar kinderen. Van het weinige, dat ze had, deelde ze ruimhartig uit. Mijn vader en moeder hadden alleen lagere school, waren er voor hun naasten in werk, kerk, en gezin. Het woord “inspiratie” kwam in hun woordenschat niet voor. Beppe, vader en moeder, ze vochten voortdurend om werkelijk vrij te zijn. Soms slaagden ze.
Ik denk vertraagd, in rust, voer graag gesprekken over de wereld, ben erg geschoold, had met enige regelmaat momenten van inspiratie, maar ben ik vrijer dan zij? Ik geloof er niets van. Misschien was alleen Jezus werkelijk vrij. Hij voerde gesprekken over de wereld, was vast geschoold, en aan inspiratie ontbrak het hem niet. Maar ook zijn vrijheid was hard bevochten. Hij luisterde niet naar Bach, en zou, denk ik, eerder met kinderen een ritje in de Python gemaakt hebben. En verder hoop ik, dat we nu meer weet hebben van wat er toe doet, en dat we dus , bijvoorbeeld, de mensen in de zorg beter gaan belonen, en dat we vakanties minder vanzelfsprekend vinden. En misschien valt ons dan, zo nu en dan, een sprankje werkelijke vrijheid ten deel.
Johannes Willem Nieuwenhuis Grijpskerk

Alle seizoenen aangenaam

Mijn reactie op de vraag aan Beatrijs van Schoenen uit! (Tijdgeest, 22 mei). Los van mooie vloerkleden, het dragen van sloffen in huis is aan te bevelen. Dat is hygiënischer en geeft geen geluidshinder voor beneden- of bovenburen. Waar bij de kapstok een schoenenrekje staat met meerdere maten sloffen, vragen bezoekers meestal zelf al of ze hun schoenen uit zullen doen. Het is niet zo moeilijk om bezoekerssloffen te luchten of te wassen; als ze van wol zijn nemen ze bovendien amper ongerechtigheden van iemands voeten op en zijn ze alle seizoenen aangenaam.
Marijke Verhage Eindhoven

Nu is het superhip

Wat koopt u nieuw, was de vraag in Tijdgeest (22 mei). Nieuw koop ik alleen onderbroeken, bh’s en schoenen. Dit vanwege hygiëne of pasvorm. De rest kan allemaal tweedehands. Ik kan meestal wel vinden wat ik nodig meen te hebben: tent, auto, radio, merkkleding, keukengerei. Ik mis de echte buiten rommelmarkten van kerken en verenigingen vreselijk. Soms mag ik iets nieuws: een mooie wollen trui of een kekke bretonse streep. Ook boetseerklei koop ik ‘nieuw’. Het grote voordeel van tweedehands is dat je het altijd goed doet: je helpt de recycling, meestal steun je een goed doel en je houdt jezelf tevreden omdat het niet veel kostte. Grappig: toen dit 50 jaar geleden opkwam was het nog schaamtebeladen om tweedehands kopen. Nu is het superhip! Gelukkig maar.
Alleke Wieringa Ruurlo

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden