null Beeld Loek Buter
Beeld Loek Buter

ColumnJamal Ouariachi

Hoe erg zijn die lockdownmaatregelen nou eigenlijk?

Er zijn mensen die weten wat het juiste tijdstip is om te sterven. Lockdowntegenstander Marianne Zwagerman, die vorig jaar de term ‘dor hout’ introduceerde als benaming voor laat-maar-sterven-ouderen, plaatste onlangs een foto op Twitter van het bordje dat zij mee zou nemen naar die gezellige wappiedemonstratie op het Museumplein in Amsterdam. Tekst: ‘Ga op tijd dood #dorhout’. Geintje, oké, maar wel een dat naadloos aansluit bij Zwagermans ideeën over Covid-19. Eerder schreef dit orakel over de dood dat we dankzij corona ‘weer leren accepteren hoe de natuur het bedoeld had’.

In een interview dat vorig weekend in NRC stond, formuleerde voormalig Denker des Vaderlands Marli Huijer haar denkbeelden wat ingetogener, maar ook zij is lockdown­tegenstander en vindt bijvoorbeeld dat iemand van 75 niet per se evenveel recht heeft op een ic-bed als iemand van 20. “Je hébt geen recht op een zo lang mogelijk leven”, stelde Huijer. “Je hebt het recht om tegen een vroegtijdige dood te worden beschermd.” Tot welke leeftijd vindt Huijer een dood vroegtijdig? “De gemiddelde levensverwachting is nu bijna 82 […] Zelf zou ik de grens bij 75 leggen, of 70.”

Natte vinger

Hier wordt een gemiddelde, met natte vinger, tot norm verheven. Huijer lijkt te suggereren dat ál te oud worden sowieso niet de bedoeling is, zoals Zwagerman omgekeerd de dood omschrijft als ‘hoe de natuur het bedoeld had’. Maar de natuur hééft geen bedoelingen. Wie meent van wel, doet aan magisch denken.

De mens is altijd een wezen geweest dat zich tegen de dood heeft verzet. Een van de oudst bekende teksten gaat erover: het Gilgamesj-epos. Gilgamesj weigert zijn sterfelijkheid te accepteren: een van de grote thema’s van de menselijke geschiedenis. Het vraagstuk van de dood hebben we lange tijd met de fantasie van het hiernamaals beantwoord, wat eigenlijk een ontkenning van de dood is: het leven wordt daar in een andere vorm voortgezet. Voor de zekerheid bleef de mens óók naarstig zoeken naar geneeskundige technieken om de dood uit te stellen.

We willen niet dood. De een niet uit doodsangst, de ander niet uit levensliefde.

De jongeren in Jemen

Waarmee ik overigens niet wil ontkennen dat de lockdownmaatregelen ingrijpend zijn voor jongeren. Maar het relativeringsvermogen van de Zwagermannen en Huijers van deze wereld, is wel erg selectief. Ouderen moeten maar accepteren dat ze doodgaan, maar waarom zouden jongeren niet kunnen accepteren dat hun leven er één à twee jaar lang een beetje anders uitziet? Hoe erg zijn die lockdownmaatregelen als je ze vergelijkt met wat jongeren in Jemen voor hun kiezen krijgen?

Ook ik snak naar de restauratie van mijn sociale leven. Maar als ik er mijn kwieke, levenslustige ouders – beiden een heel eind in de zeventig– mee in leven kan houden, blijf ik met liefde nog een paar maandjes thuis.

Jamal Ouariachi is schrijver. Behalve­­ romans en verhalen schrijft hij onder meer recensies en columns. Lees hier eerdere columns van Ouariachi terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden