Beeld Trouw

Column Sylvain Ephimenco

Hoe deprimerend ook, het instorten van onze samenleving is niet ondenkbaar

Ik was nog geen vier jaar toen ik mijn eerste levenstrauma al kreeg. Tijdens de zomer van 1960 leek het oor van mijn vader aan ons radiotoestel vastgeplakt. Een dijk van een toestel met een vloeibaar groen oog, links van de volumeknop. Uit het ding bromde de stem van een man die mijn vader dagelijks over het aanstaande einde van de wereld informeerde. Ik sliep daardoor moeilijk, zweette als een otter in mijn bedje en wachtte tot de aarde mij zou opslokken. De voortekens waren duidelijk: zware aardbevingen in Japan en Marokko, uitzonderlijke droogte en overstromingen in het Zuid-Franse Fréjus.

Apocalyps 

Broeder Eman, een Italiaan die in werkelijkheid Elio Bianca heette en een sekte leidde, brulde tegen willige oren dat het einde der tijden nabij was: op 14 juli geagendeerd. Alleen degenen die op die dag op de Mont Blanc zouden staan, mochten aan de Apocalyps ontkomen. Overal in de wereld waren er mensen te vinden die hem geloofden. Journalisten berichtten ruimschoots hierover en omdat mijn vader te veel naar radiojournalisten luisterde, werd ik nerveuzer. Op die bewuste 14 juli, op een militair defilé in Parijs na, gebeurde er niets. Broeder Eman, die een wereldwijd ongemak had veroorzaakt, gaf toe dat hij een rekenfout had gemaakt. Ik viel voortaan als een blok in slaap.

Het einde van de wereld is vaker voorspeld. In het jaar 1000 al, wat de begiftigde kerk steenrijk maakte. Historicus Luc Mary publiceerde in 2009 zijn boek ‘De mythe van het einde van de wereld’, waarin hij in de loop der eeuwen 183 (valse!) voorspellingen telde. En toch wordt het onderwerp nu serieuzer omdat steeds meer boeken van ‘collapsologen’ verschijnen. Het woord collap­s­ology komt van het Engelse to collapse en verwijst naar de onvermijdelijke en imminente ineenstorting van onze industriële beschaving. Volgens collapsologen gaan we dit bijna-einde van de wereld in de komende jaren aan den lijve ondervinden. Samenvattend is onze beschaving te complex en zal deze door verschillende factoren vernietigd worden: door het opraken van de fossiele energie en andere hulpbronnen, vernietiging van ecosystemen en biodiversiteit, explosieve demografie, klimaatverandering en instorting van onze economische structuren. Hoe deprimerend ook, ondenkbaar is dit niet.

Survival farm

In Frankrijk is de politicus Yves Cochet (1946) de bekendste collapsoloog. Hij was minister van milieu in 2001 en tot 2014 Europarlementariër voor de Groenen. Gisteren verscheen een interview met hem op tv. Cochet liet zijn pasgekochte boerderij met zeven hectare grond zien waar hij binnenkort gaat schuilen in afwachting van de Grote Ineenstorting. Over 5 tot 15 jaar gaat het gebeuren. Met een bijna wraakzuchtige grijns en op sadistische toon vertelde hij in een 7 minuten durend filmpje hoe we voortaan elektra en kraanwater zullen moeten missen, evenals internet, auto’s en vliegtuigen in een wereld waar we elkaar voor een stuk brood gaan vermoorden. Daarom ook wil de oud-minister niet vertellen waar zijn survival farm ligt. Hoef ik niet te weten, ik ga alvast een paard en wagen kopen.

Drie keer per week werpt columnist Sylvain Ephimenco zijn blik op de actualiteit. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden