null Beeld Trouw
Beeld Trouw

ColumnStevo Akkerman

Hier moesten andere mensen komen. Rijkere mensen

Eerst was de sloop van de Tweebosbuurt de schande van Rotterdam-Zuid, vervolgens symbool van de falende ‘Woonvisie’ van de hele stad, toen stortte de nationale televisie zich op dit drama, en nu blijken ook de Verenigde Naties de kleine vierhoek in de Afrikaanderwijk te hebben ontdekt. “De VN hebben zware kritiek op het Rotterdamse woonbeleid en de sloop van de Tweebosbuurt in het bijzonder”, meldde het Algemeen Dagblad zaterdag. “In een brief aan de gemeente schrijven vijf speciale VN-rapporteurs dat die sloop ‘mogelijk in strijd is met de mensenrechten’.”

Ik zal niet ontkennen dat ik meteen de verleiding voelde om de bemoeienis van de VN met een Nederlandse wijk van 535 woningen te ridiculiseren: moest de Veiligheidsraad niet in spoedzitting bijeenkomen? Maar bij nader inzien leek het me beter de fiets te pakken, ik moest toch even op Zuid zijn. En natuurlijk, de Tweebosbuurt oogde verloren en verlaten. De meeste huizen waren al niet meer bewoond, hier en daar waaide nog een versleten gordijn. Ook waar ‘Wij blijven’-posters hingen, waren de ramen gebarricadeerd met metalen schotten. Om de hoek stond een oranje bulldozer.

Het was droevig, maar was het in strijd met de mensenrechten? Elke wijk die tegen de vlakte gaat, is een sterfgeval, maar niet elk sterfgeval is een moord. Had de Tweebosbuurt niet gewoon zijn tijd gehad? Nee, en daarom kon dit zo’n symbolische plek worden, en daarom reageerden uiteindelijk zelfs VN-rapporteurs op noodkreten van bewoners – want zo was de internationale kritiek tot stand gekomen.

‘Geen bouwkundige reden voor sloop’

De huizen in de Tweebosbuurt hadden gewoon gerenoveerd kunnen worden. “Er is geen bouwkundige reden voor sloop”, liet een opzichter van woningcorporatie Vestia zich ontvallen in de BNNVara-documentaire Opstandelingen, die begin deze maand werd uitgezonden. Hier moesten niet zozeer andere huizen komen, als wel andere mensen. Rijkere mensen. Na de sloop zal de buurt minder woningen tellen en die zullen duurder zijn. Het aandeel sociale huur daalt van 95 naar 45 procent. Niet omdat er minder armen zijn – dat zou nog eens beleid betekenen! – maar omdat ze verplaatst zijn, verdund, uitgesmeerd. Ontworteld ook, in veel gevallen. Deze buurt vormde voor veel bewoners een onvervangbaar sociaal weefsel.

Ik fietste langs de Hilledijk, de mooiste straat van de Tweebosbuurt. In de tijd dat ik een buurtje verderop woonde, kwam ik hier bijna dagelijks. Nu stopte ik bij nummer 185, waar zich bijna het hele leven van de 81-jarige Grarda Pelger heeft afgespeeld. Ze was de mascotte van het verzet tegen de sloop, maar dit voorjaar gaf ze het op. “Het heeft geen zin meer, van de gemeente win je het niet”, zei ze tegen het AD. “Misschien heeft het wel nooit zin gehad.” Ik zag de verhuisdozen achter haar vensters staan.

De gevel van haar pand, die gedeeld wordt met huisnummer 183, zal behouden blijven. Het gaat om een gezichtsbepalend element dat stamt uit 1913 en van cultuurhistorische waarde is. Mensen zijn ook van waarde, maar dat ligt soms wat ingewikkeld.

Drie keer per week schrijft Stevo Akkerman een column waarin hij de ‘keiharde nuance’ en het ‘onverbiddelijke enerzijds-anderzijds’ preekt. Lees ze hier terug.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden