Het zou goed zijn als burgers en bestuur weer bondgenoten werden

opinie

Stevo Akkerman

Stevo Akkerman
Column

Er gaan dagen voorbij dat ik niet om zeven uur ’s ochtends word besprongen door oudere heren op het fietspad, maar deze week gebeurde dat wel degelijk. 

Hoopvol lachend probeerden ze me een kop warme chocolademelk aan te bieden namens hun partij, en dat ik die niet aannam was niet uit politieke principes, maar omdat ik een trein moest halen. Ik vond het mooi, die mannen in de koude ochtendnevel, zich inspannend voor een hoger doel. Zo slecht is het nog niet gesteld met de burgerzin in Nederland.

Lees verder na de advertentie

Dat was me ook al opgevallen in de serie die Hans Marijnissen voor deze krant maakte over ‘De stem van Nederland’. Zijn tocht door stad en ommeland leverde treffende metaforen op voor de stemming van de gehele natie, en bovendien ook inspirerende voorbeelden van burgerinitiatieven. Om met die metaforen te beginnen: lees hoe de Hengelose arbeidersbuurt Berflo Es, die een nieuw ‘mozaïek van woonmilieus’ had moeten worden, wordt vergeleken met een slecht gebit. “Vanaf het station blinken de voortanden: nieuwe koopappartementen op dure grond. Maar achter die façade is er vooral geboord, en de tandarts lijkt halverwege de sanering te zijn weggelopen.” Is dat niet een perfecte omschrijving voor Nederland - de crisis uit, gesaneerd, maar ook gehavend?

Er huist veel kracht in de burgers, laat de politiek hen gaan zien als bondgenoten

Grote verschillen

Goed, misschien is dit beeld iets te somber, Berflo Es is een afbraakwijk, en we leven niet in een afbraakland. Maar toch. Kim Putters, directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau, wees in het afsluitende artikel op de gaten die in de samenleving zijn geslagen. De kwaliteit van leven is gemiddeld hoog, maar de verschillen zijn groot. “15 procent van de Nederlanders is op alle fronten minder bedeeld, nog eens 15 procent zit daar tegenaan.” Tel die percentages bij elkaar op, beschouw dit als ontevreden kiezers, en daar heb je je proteststemmers.

Berflo Es laat echter niet alleen zien wat er is blijven liggen in Nederland, maar ook wat er aan kracht schuilt in de bevolking. De buurt heeft een ‘bewonersbedrijf’ opgericht dat allerlei diensten aanbiedt - zo helpen vrijwilligers bejaarden met boodschappen doen, dankzij het bedrijfsautootje. Deze burgers houden, zeggen ze zelf, de verzorgingsstaat overeind die de overheid heeft opgegeven. Ze zeggen ook dat ze zich daarbij niet gesteund voelen door die overheid. Datzelfde geluid klinkt ook elders, in het rijke Haarlem bijvoorbeeld. Daar ontwikkelen buurtbewoners een eigen park, de Haarlemmer Kweektuin, met onder meer een houtbedrijf. Geweldig. Maar om dit tevens te laten functioneren als re-integratieproject voor vastgelopen werknemers - wat heel goed zou kunnen - of om aan te sluiten bij de houtverwerking in de hele regio, is medewerking van het bestuur nodig. En dat laat het afweten.

“We troffen een ‘verlaten’ land aan, verlaten door een zich terugtrekkende overheid en een politiek die niet luistert”, schreef Marijnissen. Die verlatenheid is geen gegeven, het is de uitkomst van een politieke keuze. Het zou goed zijn als die na vandaag zijn langste tijd had gehad. Dat burgers en bestuur weer bondgenoten werden.

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie
Er huist veel kracht in de burgers, laat de politiek hen gaan zien als bondgenoten