Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het wordt tijd dat we ons herbezinnen op de jeugdzorg

Opinie

Trouw

In 2018 voerden jeugdzorgwerkers actie voor meer geld voor jeugdzorg, minder administratiedruk en het stoppen van de aanbestedingswaanzin door gemeenten. © ANP
commentaar

De gedachte dat decentralisatie van jeugdzorg naar gemeenten jaarlijks bijna een half miljard euro zou opleveren, is definitief een illusie gebleken. Zorg die dichter bij de burger komt, wordt niet automatisch goedkoper. 

Minister Hugo de Jonge (volksgezondheid) geeft dit ook ronduit toe nu hij aankondigt in het kabinet te onderhandelen over extra geld voor de jeugdzorg. Hij moest ook wel; zijn eigen ambtenaren hadden becijferd dat twee op de drie gemeenten moeten toeleggen op de jeugdzorg, en vaak flink ook. Een bedrag noemde De Jonge nog niet en gemeenten achtten het vorige week nodig om te dreigen helemaal met deze zorg te stoppen.

Lees verder na de advertentie

In de jeugdzorg zelf nemen de klachten toe over een toenemende bureaucratie en over gemeenten die geld vooral uitgeven aan eigen ambtenaren. Die zorg zelf blinkt nog niet altijd uit in efficiënte samenwerking, mede omdat instellingen zich uit elkaar laten spelen door gemeenten die op zoek gaan naar een zo laag mogelijke inkoopprijs. Al met al niet het beeld van samenwerkende overheden en professionals die de betrouwbaarheid uitstralen die zo hard nodig is bij de gezinnen die aangewezen zijn op jeugdzorg.

Die groep is de laatste jaren hard gegroeid terwijl het totaal aantal kinderen allerminst is toegenomen. Dat is bevreemdend. Zeker ook omdat er geen aanwijzingen zijn dat de huidige jeugd meer stoornissen heeft dan de lichting van tien jaar geleden.

Het is mogelijk dat juist de zorg dichterbij, ofwel bij de gemeente, jongeren bereikt die destijds niet in aanmerking kwamen. Maar we moeten ons afvragen of er niet een andere oorzaak is.

CDA-Kamerlid René Peters wees onlangs op het bestaan van luxe kantoren van waaruit dyslexiebehandelaars in opdracht van beter gesitueerden een hap zouden nemen uit het jeugdzorgbudget. Hoe groot en schadelijk die hap is, kon hij nog niet zeggen en op basis van deze observatie gaat het te ver te suggereren dat gemeenten eerst maar orde op zaken moeten stellen voordat ze extra geld vragen. Want wethouders die te weinig geld hebben voor gezinnen in forse problemen, verdienen alle steun.

Toch is een herbezinning op de jeugdzorg nodig. Wie hebben de zorg echt nodig, en in welke gevallen is mogelijk toch sprake van overdiagnose? Om een bekend voorbeeld te noemen: deskundigen zeggen al langer dat niet ieder ‘druk kind’ direct het label ADHD en bijbehorende medicatie en zorg hoeft te krijgen. Zorg dichtbij betekent allereerst zorg voor de meest kwetsbare kinderen in de gemeente. Om dat te bereiken, zijn coördinatie door de rijksoverheid en overeenstemming met de betrokken instellingen hard nodig.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren. Meer commentaren leest u op trouw.nl/commentaar.

Deel dit artikel