Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het weer in politiek Den Haag: zonnig met af en toe kans op een geïsoleerd buitje

Opinie

Lex Oomkes

Lex Oomkes. © Maartje Geels
Column

Het politieke seizoen kabbelt naar het einde en een slimme jongen die zonder na te hoeven denken een kloek lijstje heldendaden van Mark Rutte's derde kabinet kan opnoemen. Het is vooral erg rustig in politiek Den Haag, ondanks alle pogingen van de oppositie om te laten zien dat het allemaal een schande is.

Je zou dat op zich een prestatie kunnen noemen. De coalitie bestaat immers uit vier partijen die, zo mogelijk, ideologisch nog veel meer van elkaar verschillen dan PvdA en VVD in het tweede kabinet-Rutte. Conservatief, liberaal, christelijk en vrijzinnig, het is allemaal vertegenwoordigd in deze coalitie. Dat de vier kunnen samenwerken is een wonder, maar het is toch niet helemaal geloofwaardig als ChristenUnie-voorman Gert-Jan Segers dit weekeinde op de radio zegt dat dit helemaal in de Nederlandse traditie van noodzakelijke samenwerking van minderheden past.

Lees verder na de advertentie

Deze samenwerking zou rationeel en ideologisch gezien onmogelijk moeten zijn. Hoe weinig alternatieven er na de Kamerverkiezingen ook overbleven en hoe groot de noodzaak van een stabiel kabinet ook is.

Met enige goede wil kan gesteld worden dat het huidige kabinet vooral voortdrijft op het succes van de vorige coalitie

Het is wellicht ook de reden van dat kabbelen. Niet te veel en vooral niet te snel, want voor je het weet breekt dat o zo dunne lijntje.

Het regeerakkoord gaf sceptici aanvankelijk ongelijk. Er lag een behoorlijk ambitieus beleidsprogramma, ambitieuzer dan op grond van de grote ideologische verschillen van de samenwerkende partijen verwacht mocht worden.

Maatschappijvisie

Het wordt echter steeds waarschijnlijker dat al die extra miljarden door de snel groeiende economie verantwoordelijk zijn voor een ambitieus regeerakkoord en niet zozeer de unieke samenwerking tussen deze vier partijen. Dat blijkt ook duidelijk uit de binnenkort aan de Kamer aan te bieden Voorjaarsnota: elke tegenvaller wordt weggeboekt tegen meevallende overheidsinkomsten, de angst om te moeten overwegen ergens op de begroting te bezuinigen en daarmee het risico te lopen elkaars politieke nieren te moeten proeven, dient vermeden te worden. Met enige goede wil kan gesteld worden dat het huidige kabinet vooral voortdrijft op het succes van de vorige coalitie.

Er was inderdaad geen alternatief voor dit kabinet. Daarom zij de vier partijen eerst en vooral veel vergeven. Het gevaar van verdere depolitisering is echter zeer reëel. Alsof er geen grote politieke vraagstukken liggen die eerst en vooral om een maatschappijvisie vragen. Dit kabinet heeft tot nu toe één echt grote daad op zijn conto kunnen schrijven en dat is het besluit de gasproductie in Groningen naar mogelijk nul terug te schroeven. Het is echter vooral een besluit geboren uit pure noodzaak en zonder een echt idee hoe het nu verder moet in een gasloos Nederland.

Het kabinet valt ook niet te benijden. Alleen een coalitie met een duidelijk alternatief kan gedijen. Dat alternatief is er niet, althans, het wordt niet duidelijk uit het optreden van de oppositie. Veel kippendrift, veel verontwaardiging, maar zonder dat er een geloofwaardig samenstel van politieke alternatieven op tafel gelegd wordt. De oppositie komt slechts in actie bij incidenten of geïsoleerde onderwerpen. Er moet een vicepresident van de Raad van State komen, o jee. Er wordt gelekt vanuit het kabinet, foei. Er wordt 1,4 miljard euro gereserveerd voor een wat positieve effecten betreft hoogst twijfelachtige afschaffing van de dividendbelasting, de andere helft van de Kamer op de achterste poten.

Het is in politiek Den Haag zonnig weer met af en toe kans op een geïsoleerd buitje. In de Hofvijver kabbelt het water rustig en eindeloos verder.

Lex Oomkes is senior politiek redacteur bij Trouw en schrijft wekelijks een column. Lees al zijn columns terug in dit dossier.

Lees onder meer ook: Het geloofwaardigheidsprobleem van Lodewijk Asscher

Zeker rond de AOW kampt PvdA-leider Lodewijk Asscher, tot voor kort vicepremier en minister van sociale zaken, met een geloofwaardigheidsprobleem in zijn nieuwe rol als oppositievoerder.

Deel dit artikel

Met enige goede wil kan gesteld worden dat het huidige kabinet vooral voortdrijft op het succes van de vorige coalitie