Commentaar Rechtspraak

Het recht hoort dicht bij de burger

De rechtspraak in Nederland is er niet alleen maar voor verdachten in grote misdaadzaken of voor ingewikkelde conflicten tussen bedrijven. Rechtspraak is ook iets waarvan burgers kunnen profiteren die worstelen met kleinere kwesties. Conflicten die het dagelijks leven aardig kunnen beïnvloeden. Die boodschap geeft de rechtbank Den Haag met de zogeheten wijkrechter. Gisteren was in deze krant te lezen hoe deze togaloze magistraat buiten zijn rechtszaal te werk gaat in het conflict tussen bewoners om voegwerk aan de gezamenlijke buitengevels. Nadat hij de partijen te woord stond, bedachten ze gezamenlijk een compromis.

Zo harmonieus zal het niet altijd aflopen en dan heeft de rechter een voordeel boven mediators: hij kan definitief de knoop doorhakken. Dit model doet enigszins denken aan het beproefde televisieformat van de ‘Rijdende Rechter’. Het voordeel van de wijkrechter is wel dat de inhoud van de zaken iets verder kan gaan dan de standaard-burenruzie die aardige tv-beelden oplevert. De hoop is dat conflicten langs deze weg eerder worden beslecht en niet in de rechtszaal eindigen, waar ze veel meer aandacht en energie vragen.

‘Niet de mijne’

De boodschap die de Haagse rechtbank geeft met de wijkrechter is niet alleen sympathiek, maar ook hard nodig. Want hoewel de rechtspraak nog steeds veel vertrouwen geniet in het land, dreigt ze verder van de burger af te komen staan. Aan het begin van dit jaar sprak Maarten Feteris, president van de Hoge Raad, zijn zorgen uit. Volgens de leider van het hoogste rechtscollege bestaat het risico dat er een groep Nederlanders ontstaat die constateert dat ‘deze rechtsstaat niet de mijne is’. Feteris wees een aantal oorzaken aan, zoals de verhoging van de griffierechten. Deze kosten om een zaak te beginnen, waren flink gestegen, iets wat het kabinet deze week gedeeltelijk terugdraaide.

De vraag is wel of partijen altijd een rechter nodig hebben om een conflict te beslechten. In de bewonerszaak die deze week in de krant stond, kwam men immers al vrij snel tot een eigen oplossing. Daarom is het verstandig dat de Haagse rechtbank zelf ook aangeeft dat in deze proef wordt uitgezocht welke conflicten zich lenen voor de wijkrechter en welke niet. En dan gaat het niet alleen om de juridische aspecten, maar ook om de maatschappelijke waarde dat mensen die samenleven ook onderling hun conflicten kunnen beslechten.

Dit is een tijd van soms korte lontjes en snelle meningen. Laten we niet vergeten hoe belangrijk het blijft om samen een oplossing te zoeken, om daarin vol te houden ook als het moeilijk gaat. Als dat echt niet lukt is er, hopelijk ook in andere regio’s dan Den Haag, altijd nog de wijkrechter.

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden