null Beeld
Beeld

CommentaarZaak-avondklok

Het kabinet was gewaarschuwd voor de zwakke basis onder de avondklok

De Haagse voorzieningenrechter zette dinsdag het land even op zijn kop met de uitspraak dat de avondklok direct moest worden ingetrokken. Volgens de rechter was er geen sprake van een acute noodsituatie zoals met een ‘dijkdoorbraak’.

Het kabinet leek totaal verrast. In een stuntelige persconferentie riepen premier Mark Rutte en minister Ferd Grapperhaus ‘met klem’ op de avondklok te respecteren, maar een inhoudelijke reactie kwam er niet. Het kabinet vroeg vervolgens in een spoedappel het ­Gerechtshof dit besluit op te schorten tot de inhoudelijke behandeling vrijdag. Dat verzoek werd tegen half negen ’s avonds gehonoreerd.

Goede publiciteit voor ­coronaontkenners

Het was vooral een mooie publiciteitsdag voor de ­coronaontkenners. De club Viruswaarheid verloor af­gelopen jaar onder leiding van Willem Engel vrijwel alle coronazaken die ze bij de rechter aanspande. Dat het kabinet uitgerekend de zaak om de avondklok verliest, is veelzeggend. De regering zal veel beter moeten onderbouwen dat de avondklok proportioneel is, wil ze de beroepsprocedure winnen.

Het kabinet kwam gisteren ook met een spoedwet voor de avondklok, die deze week nog door beide Kamers moet. Als de beroepsprocedure wordt verloren, kan de avondklok hiermee alsnog worden geregeld. Het OMT vindt het belangrijk dat de avondklok blijft. Het coronavirus is immers nog lang niet op een beheersbaar niveau, en er is vrees dat de Britse variant zelfs met avondklok nog voor een derde besmettingsgolf zorgt. Genoeg reden om voorzichtig te blijven.

De vraag is waarom de regering in deze rommelige ­situatie is beland. Ze was al gewaarschuwd dat de avondklok onvoldoende juridisch was onderbouwd. De Raad van State vond het kabinet tegenstrijdig. Als de noodwet nodig is om met spoed een verplichte avondklok in te voeren, moet het kabinet niet vervolgens aan het parlement om steun vragen. Het is van tweeën één: óf je gebruikt de noodwet óf je komt met een wetsvoorstel-avondklok die het parlement moet goedkeuren.

De Kamer werd buitenspel gezet

Dezelfde kritiek hadden ook D66, SGP en de Partij voor de Dieren. SGP-leider Kees van der Staaij herhaalde zijn juridische bezwaren vorige week nog bij de verlenging van de avondklok. Hij verweet het kabinet ook te verzaken, omdat er nog geen wetsvoorstel-avondklok was ingediend, waardoor de Kamer de facto buitenspel werd gezet. Maar het staatsrechtelijk geweten van de Kamer, de SGP, stond hierin alleen.

Het valt daarom te prijzen dat de rechter de zwakke onderbouwing voor invoering van de avondklok via de noodwet heeft doorgeprikt. Al was het nog beter geweest als de Tweede Kamer zelf haar controlerende functie had uitgeoefend.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden