Column Naema Tahir

Het is echt mogelijk van Afrika iets moois te maken, laten we daar dan ook in geloven

De eerste aflevering van de NPO-documentaire ‘Planeet Nigeria’, uitgezonden op 22 juli, was een en al herkenning voor mij, uit de tijd dat ik in Lagos woonde. In de zesdelige documentaire gaat de Nigeriaans-Britse oud-advocaat en programmamaker Ikenna Azuike terug naar zijn geboorteland Nigeria, een groot land met ruim 200 miljoen inwoners. Azuike wil kijken hoe het ervoor staat. Hij begint in Lagos, de bruisende hoofdstad van Nigeria, die met 21 miljoen mensen de grootste stad is in heel Afrika.

De eerste aflevering toont herkenbare beelden van Lagos: de verkeersdrukte, de mensenmassa, de chaos, de enorme verschillen tussen arm en rijk en de uitbundige, gepassioneerde karakters van de Nigerianen. Je ziet volle straten, soms verhard, maar vaak genoeg ook modderig en kapot.

De mensen maken er het beste van. Zodra de auto’s stoppen te rijden, komen verkopers naar hen toe met ­alle mogelijke koopwaar: flesjes water, kauwgom, tijdschriften, manicuursetjes, gebakken bananen. 

Enorme ambitie

Wat ik ook in de documentaire herkende, was de enorme ambitie van de mensen. Een jonge accountant die her en der in de stad haar cv uitdeelt om maar aan de bak te komen; een taxichauffeuse die het aandurft om in het gestreste, niet ongevaarlijke verkeer haar kost te verdienen; een ontwerpster die Londen verruilde om in Lagos glamourjurken te maken voor de high society en daarmee groot succes heeft. “Nigerianen willen succesvol zijn”, vertelt iemand in de documentaire.

Dat is wat ik mij het meest herinner van de tijd dat ik er woonde: die ambitie, die gedrevenheid om er iets van te maken.

Ik was in het jaar 2000 in Lagos. Ik was expat en werkte als rechtshulpverlener voor de vluchtelingenorganisatie van de VN. Ik had veel Nigeriaanse collega’s, goed opgeleid, stijlvolle, trotse mensen, met vaak extraverte, sterke persoonlijkheden. Als lokale krachten voor de Verenigde Naties hadden ze ontegenzeggelijk zeer ­geprivilegieerde posities in vergelijking met hun landgenoten. Desondanks sprak ik genoeg collega’s en ook mensen buiten mijn werk om, die weg wilden uit Nigeria. Ze wilden naar het Westen, want Nigeria was een corrupt land en alleen in het Westen kon je een goed ­bestaan opbouwen. Nigeria gold destijds als een van de corruptste landen ter wereld volgens ngo Transparancy International.

Het woord migratie

Ook nu nog is Nigeria ‘pittig om te wonen’, aldus Azuike. Toch komt de drang om te migreren naar het Westen niet aan bod in de eerste aflevering van Planeet Nigeria. Het woord migratie valt niet één keer. En dat vind ik de grootste verdienste van de documentaire.

Waarom? Omdat je nu eens een keer wordt gewezen op wat een land als Nigeria te bieden heeft aan zijn inwoners, aan de mensen die niet willen of kunnen migreren, maar ook aan de mensen die juist terugkeren uit het Westen naar Nigeria om in hun geboorteland een bestaan op te bouwen.

We horen zo weinig van zulke verhalen. De mensen in Afrika worden gek gemaakt met verhalen over de vleespotten van het Westen. Planeet Nigeria toont eindelijk eens een andere kant. Niet de American Dream, maar de Nigeriaanse Droom. Het is echt mogelijk van Afrika iets moois te maken. Laten we daar dan ook meer in geloven.

Naema Tahir is jurist en schrijver. Voor Trouw schrijft ze om de week een column. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden